استاد سید احمد رضوی، از اساتید حوزه علمیه قم، در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید، به بررسی جایگاه و فلسفه حجاب در ادیان توحیدی و تفاوت نگاه مسیحیت فعلی با آموزه‌های کتاب مقدس پرداخت.

/270/260/21/

حجاب در عهد عتیق؛ از دستورات شرعی تا مجازات بدپوشی

این استاد درس خارج حوزه در ابتدای گفتگو  با مرور مطالعاتی در عهد عتیق (بخش اول کتاب مقدس)، خاطرنشان کرد:  دستورات مربوط به پوشش و حجاب در متون قدیمی مسیحی به وضوح دیده می‌شود. همسران و دختران پیامبران در عهد عتیق، پوشاندن سر و استفاده از چادر را به عنوان یک دستور شرعی رعایت می‌کردند و از نمایش زینت‌های ظاهری خود پرهیز می‌نمودند.

وی در این راستا به نمونه‌هایی از کتاب مقدس اشاره کرد که در آن‌ها، زینت‌های زنانه در هنگام دعا و نیایش پوشانده می‌شد و حتی در برخی فصول، مجازات‌های صریحی برای «دختران صهیون» به دلیل بدحجابی و آرایش در محیط‌های عمومی ذکر شده است.

پاسخ به شبهه لغو حجاب در عهد جدید

استاد رضوی اظهار داشت: برخی شبهه ایجاد می کنند که آیا با ظهور حضرت عیسی (ع) و آغاز عهد جدید، دستورات شرعی عهد عتیق از جمله حجاب لغو شده است! این دیدگاه، مردود است. برخی تصور می‌کنند با فدا شدن حضرت عیسی (علیه السلام)، شریعت پیشین از بین رفته و موضوع حجاب دیگر مطرح نیست؛ اما واقعیت این است که هیچ پیامبر یا دین الهی نتوانسته است مسئله حجاب را نادیده بگیرد.

استاد دانشگاه ادیان و مذاهب اسلامی در قم خاطرنشان کرد: در عهد جدید نیز عبارات متعددی وجود دارد که نشان می‌دهد حضرت عیسی (علیه السلام)، رسولان و حواریون ایشان به شدت بر ضرورت حجاب تأکید داشته و پیروان خود را به رعایت پوشش فراخوانده‌اند.

تطبیق نگاه قرآن و کتاب مقدس

استاد رضوی یادآور گردید: دستورات مربوط به نحوه پوشش، مقدار پوشش و آداب تعامل زنان با دیگران که در قرآن کریم آمده است، در بسیاری از موارد عیناً در کتاب مقدس نیز تکرار شده است. هدف از این بررسی‌ها، آشکار کردن تفاوت میان «آموزه‌های اصیل مسیحیت» و «نگاه دنیای مسیحیت فعلی» به مسئله حجاب است.

شواهدی از عهد جدید بر ضرورت حیا و وقار

این استاد حوزه علمیه قم با استناد به متون عهد جدید، تأکید کرد: مفاهیم عفت و پوشش در این متون به طور گسترده مطرح شده است. وی با نقل عباراتی از «رساله اول پطرس (باب ۳)»، خاطرنشان کرد: در این متون صراحتاً از زنان خواسته شده است تا خود را به «لباس حیا» تزئین کنند و به جای تکیه بر زینت‌های ظاهری چون مدل مو، طلا و مروارید، بر اعمال صالح و انسانیت باطنی تمرکز نمایند.

وی به توصیه‌های مربوط به نحوه رفتار زنان در محیط‌های اجتماعی اشاره کرد و افزود: در عهد جدید تأکید شده است که زنان باید با وقار باشند، از غمزه‌ی چشم و ناز در راه رفتن پرهیز کنند و حتی صدای زیورآلاتشان در هنگام حرکت شنیده نشود؛ این‌ها دقیقاً همان تعالیم حجاب و عفتی است که در اسلام نیز بر آن تأکید شده است.

تفاوت میان «توصیه اخلاقی» و «الزام شرعی» در مسیحیت مدرن

این استاد دانشگاه ادیان و مذاهب در پاسخ به این سؤال که «چرا این دستورات در زندگی جاری مسیحیان جاری نیست» تصریح نمود: نتایج گفتگوهایم با اندیشمندان، کشیش‌ها و اسقف‌های مسیحی این است که بسیاری از شخصیت‌های دینی مسیحیت امروز، این دستورات را تنها «توصیه‌های اخلاقی» می‌دانند و نه «الزامات شرعی»

وی افزود: برخی از آن‌ها معتقدند که کلیسا نقش پلیس مردم را ندارد و نمی‌تواند افراد را به اجبار در پوشش خاصی قرار دهد. در واقع، در مسیحیت فعلی، ابراز محبت و ایمان به حضرت عیسی (ع) را بر رعایت دقیق شریعت مقدم دانسته‌اند. اگر این دستورات به صورت الزام‌آور اجرا می‌شد، قطعاً وضعیت حجاب در جهان مسیحیت امروز به گونه‌ای متفاوت بود.

الگوهای تاریخی؛ از راهبه‌ها تا حضرت مریم (ع(

استاد رضوی در پایان گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید خاطرنشان کرد: در تاریخ و هنر مسیحی، الگوهای پوشش بسیار سخت‌گیرانه بوده‌اند. وی به رعایت دقیق حجاب توسط راهبه‌های مسیحی و همچنین تصاویر متعددی از حضرت مریم (ع) اشاره کرد که در تمامی آن‌ها، ایشان با پوششی کامل و با وقار به تصویر کشیده شده‌اند؛ امری که نشان می‌دهد ریشه حجاب در سنت‌های اصیل مسیحی عمیق بوده است.

این استاد حوزه علمیه قم اظهار داشت: در تاریخ و هنر مسیحی، الگوهای پوشش بسیار سخت‌گیرانه بوده‌اند. وی به رعایت دقیق حجاب توسط راهبه‌های مسیحی و همچنین تصاویر متعددی از حضرت مریم (ع) اشاره کرد که در تمامی آن‌ها، ایشان با پوششی کامل و با وقار به تصویر کشیده شده‌اند؛ امری که نشان می‌دهد ریشه حجاب در سنت‌های اصیل مسیحی عمیق بوده است.

حجاب جامع؛ فراتر از پوشش ظاهری

استاد رضوی با اشاره به متون کتاب مقدس، تأکید کرد: مفهوم حجاب در ادیان الهی تنها به معنای پوشش لباس نیست، بلکه شامل «حجاب در کلام»، «حجاب در رفتار» و «حجاب در راه رفتن» نیز می‌شود.

وی خاطرنشان کرد: در عهد جدید، حتی در مورد سکوت و وقار زنان در محیط‌های خاص (مانند کلیسا) تأکید شده است تا از هرگونه جلب توجه غیرضروری جلوگیری شود. ایشان تأکید کردند که این دستورات جامع در مورد حیا، وقار و پرهیز از نمایش زینت‌های ظاهری، در متون مسیحیت به وضوح دیده می‌شود، اما متأسفانه در فضای فعلی جوامع مسیحی، این آموزه‌ها به ندرت شنیده یا اجرا می‌شوند.

پایداری احکام الهی در اسلام؛ حکمی قطعی و تغییرناپذیر

استاد رضوی اظهار داشت: در اسلام، حجاب یک حکم قطعی و الهی است که در هیچ‌گاه توسط عالمان دینی منسوخ نشده و همواره مورد تأکید قرار گرفته است. در حالی که در مسیحیت فعلی، این احکام به حاشیه رانده شده و اولویت خود را از دست داده‌اند.

بررسی جامع دستورات عفت در قرآن کریم

وی با استناد به آیات سوره نور، اظهار داشت: اسلام نگاهی جامع به مسئله عفاف دارد. وی با اشاره به دستور قرآن برای مردان (در مورد کنترل نگاه و حفظ عفّت) و دستورات مشابه برای زنان، خاطرنشان کرد: اسلام تمامی ابعاد ارتباطی را پوشش داده است:

1. کنترل نگاه: الزام هر دو جنس به رعایت عفاف چشم.

2. پوشش ظاهری: عدم آشکار کردن زینت‌ها برای نامحرمان.

3. رفتار و حرکات: پرهیز از هرگونه رفتاری (مانند کوبیدن پاها بر زمین) که منجر به جلب توجه یا آشکار شدن زینت‌های پنهان گردد.

استاد رضوی افزود: تفاوت اصلی در این است که اسلام این دستورات را به عنوان یک نظام حفاظتی و تکاملی برای جامعه اجرا کرده است، در حالی که در مسیحیت مدرن، این آموزه‌ها تنها در لایه «توصیه‌های اخلاقی» باقی مانده و از حالت «الزام شرعی» خارج شده‌اند.