استاد شاه آبادی مطرح کرد؛

محدِّثه و محدَّثه بودن حضرت زهرا (س)

قرآن به صراحت مي گويد ملك با ساره سخن گفته و به او بشارت داد؛ در حالي كه ايشان داراي مقام عصمت نبود؛ چه برسد به مقام عصمت حضرت زهرا سلام الله علیها كه ما فوق مقام جناب ساره بوده و سيدة نساء العالمين من الاولين و الاخرين هستند.

 

به مناسبت فرا رسیدن ایام شهادت حضرت صدیقه طاهره زهرای مرضیه سلام الله علیها استاد محمد رضا شاه آبادی از اساتید حوزه علمیه قم با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید به گفتگو پرداخت.

 

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: يكي از القاب حضرت فاطمه سلام الله عليها محدَّثه است. سوالي كه مطرح مي شود، اين است كه اين چه ويژگي و خصوصيتي است كه حضرت زهرا سلام الله علیها به آن ملقب شده اند و اساسا محدثه به چه معنايي است؟

 

وی در این زمینه افزود: محدِّث (اسم فاعل) به معناي كسي است كه سخن خدای عزّوجلّ و رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم را بيان كند و محدَّث (اسم مفعول) كسي است كه فرشته و ملائكه با او سخن بگويند.

 

استاد شاه آبادی خاطرنشان کرد: حضرت زهرا سلام الله علیه داراي هر دو حيثيت هستند؛ حضرت سلام الله علیها هم محدِّثه و هم محدَّثه اند.

 

وی اضافه نمود: آنچه كه مورد توجه است، مخدَّثه بودن ايشان است كه حضرتش را از ديگران و ساير اصحاب رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم ممتاز مي نمايد؛ چرا كه بسياري از صحابه رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم هم محدِّث بودند؛ يعني از رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم حديث نقل مي كردند و سخنان ايشان را براي ديگران بيان مي نمودند.

 

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: اما اينكه محدَّث باشند، اين ويژگي خاصي است و براي انسان هاي عادي امكان پذير نيست؛ بلكه چنین ویژگی برای شخصيتي ممتاز حاصل می آید.

 

وی در ادامه به کلامی از امام صادق صلوات الله علیه اشاره نمود که مي فرمايد: «انما سمّي فاطمة محدثه لانّ الملائكه كانت تهبط من السماء فتناديها كما تنادي مريم بنت عمران» فاطمه سلام الله علیها دختر رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم محدثه بود؛ از اين جهت كه فرشتگان از آسمان بر او نازل مي شدند و با او مانند مريم دختر عمران گفتگو می کردند.

 

استاد شاه آبادی خاطرنشان کرد: در حديث ديگري، آنگاه که از حضرتش راجع به مصحف فاطمه سلام الله علیها سؤال مي كنند، مي فرمايد: پس از وفات رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم و اندوه فراواني كه حضرت فاطمه سلام الله علیها از فوت پدر در دل داشت، جبرييل مي آمد و او را تسلّي مي داد و از جايگاه پيامبر صلی الله علیه و آله و سلم به او گزارش مي داد و از آنچه پس از وي براي ذريه اش پيش مي آيد، خبر مي داد و علي علیه السلام آنها را مي نوشت؛ اين موضوع، مصحف فاطمه سلام الله علیها است.

 

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم اضافه نمود: نكته و سؤالي كه پيش مي آيد، اين است كه در روايات ما بيان شده كه جناب سلمان فارسي هم محدَّث بوده اند. آيا جناب سلمان با حضرت فاطمه سلام الله علیها در اين ويژگي و خصوصيت مشاركت داشتند كه همان طور كه فرشته با حضرتش سخن گفته با جناب سلمان هم سخن گفته است؟

 

وی افزود: در پاسخ به اين سؤال، استاد گرانقدرم مرحوم آيت الله علامه سيد جعفرمرتضي عاملي (ره) مي فرمود: معناي محدَّث چيست؟ يعني ملائكه با او سخن مي گفتند؛ فرق است ميان سخن گفتن ملائك با جناب سلمان و سخن گفتن ملائك با انبياء و رسولان و پيامبر اكرم صلی الله علیه و آله و سلم؛ چرا كه ملائك و فرشتگان با انبياء از جانب خداوند عزّوجلّ و ملكوت آسمان سخن مي گفتند و به دستور خداوند متعال اخبار و فرامين الهي را مستقيما برايشان بيان مي نمودند.

 

استاد شاه آبادی اضافه نمود: بنابراين نسبت به انبياء و رسولان چنان چه از جانب خداوند فرشتگان خبري بياورند وحي محسوب مي شود و اين اختصاص به انبياء دارد.

 

وی در ادامه بیان کرد: بنابراين گاهي فرشتگان و در رأس أنها جناب جبرييل عليه السلام به عنوان فرستاده خدا حامل پيام بود و خدمت پيامبر صلی الله علیه و آله و سلم مي رسيد؛ گاهي هم به عنوان ملك از خداوند اجازه مي خواست تا خدمت پيامبر صلی الله علیه و آله و لم برسد و با حضرتش سخن بگويد.

 

این استاد حوزه علمیه قم افزود: از آنجا كه این فرشته از اخبار و وقايعي كه در لوح محفوظ است، مطلع بوده، از اسرار ملكوت براي حضرتش بيان مي كرد و اين، غيراز مورد اول، یعنی وحی است. اين امر، هم بر پيامبران گذشته بوده، هم براي ائمه طاهرين و حضرت فاطمه سلام الله عليهم اجمعین؛ به عبارت ديگر پيامبران، محدَّث بودند؛ همان طور كه ائمه طاهرين علیهم السلام محدَّث هستند و حضرت زهرا سلام الله علیها محدَّثه هستند.

 

وی اضافه نمود: گواه بر آن مصحف فاطمه سلام الله عليها است كه مكتوبي است كه حضرتش از جبرييل شنيده است و امیرالمؤمنین علی علیه السلام آن را نوشته اند. اين إخبار از جانب خدا نيست كه خدا به حضرت فاطمه سلام الله علیها وحي كرده باشند با اينكه حضرت جبرئيل با حضرت فاطمه سلام الله علیها سخن مي گويد؛ جبرييل بماهو ملك با حضرت سخن مي گويد و از آنجا كه مطلع از لوح محفوظ است و از اسرار و مكنونات عالم مطلع است، اخباري را براي آن حضرت بيان مي كند كه وقايع گذشته و آينده در آن است.

 

استاد محمدرضا شاه آبادی خاطرنشان کرد: اين سخن گفتن ملائك با حضرت زهرا سلام الله علیها و ائمه طاهرین علیهم السلام به معناي وحي نبوده است بلكه به معناي إخبار از آنچه بوده است که ملائكه از لوح محفوظ مي دانسته اند اما نسبت به غير از انبياء و رسولان و حضرت فاطمه و ائمه معصومين عليهم السلام چه؟

 

وی در این زمینه بیان کرد: براي مثال جناب ساره زوجه حضرت ابراهيم عليه السلام كه فرشته با او سخن گفت و به او خبر داد كه خداوند به او فرزندي عنايت خواهد فرمود: «و لقد جاءت رسلنا ابرهیم بالبشری...و امراته قائمة فضحکت فبشرنـها باسحـق و من وراء اسحـق یعقوب قالت یـویلتی ءالد و انا عجوز وهـذا بعلی شیخا ان هـذا لشیء عجیب»

 

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم افزود: قرآن به صراحت مي گويد ملك با ساره سخن گفته و به او بشارت داد؛ در حالي كه ايشان داراي مقام عصمت نبود؛ چه برسد به مقام عصمت حضرت زهرا سلام الله علیها كه ما فوق مقام جناب ساره بوده و سيدة نساء العالمين من الاولين و الاخرين است.

 

وی افزود: اين استثناء براي ايشان به حساب مي آيد كه فرشته با غير معصوم سخن گفته باشد؛ آن هم به خاطر جناب ابراهيم عليه السلام كه سيد الانبياء بعد رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم است.

 

استاد شاه آبادی خاطرنشان کرد: اما نسبت به جناب سلمان فارسي ذكر اين نكته ضروري است كه ملك با ايشان سخن نگفته؛ بلكه «يحدثه النبي و الامام» پيامبر صلی الله علیه و آله و سلم و اميرالمومنين علیه السلام به او مطالبي را كه فوق طاقت بشر عادي است، گفته اند.

«علل الشرائع: روي أن سلمان الفارسي كان محدّثا فسئل الصادق عليه السلام عن ذلك و قيل له: من كان يحدثه؟ فقال: رسول الله صلى الله عليه و آله و أمير المؤمنين عليه السلام، و إنما صار محدثا دون غيره ممن كان يحدثانه: لأنهما كانا يحدثانه بما لا يحتمله غيره من مخزون علم الله و مكنونه» (بحار الأنوار - العلامة المجلسي - ج ٢٢ - الصفحة ٣٣١)

 

وی اضافه نمود: پيامبر و علي سلام الله علیهما از اسرار و مكنوناتي كه خارج از طاقت بشر عادي است براي او بيان مي كردند؛ چرا كه درباره اش فرموده اند: «سلمان منا اهل البيت» و همين است كه شخصيت او را ممتاز از انسان هاي ديگر نموده است.

 

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم افزود: از این رو محدثه بودن حضرت فاطمه سلام عليها كه سيدة نساء العالمين هستند، امري ممتاز است كه براي غير از معصومين امكان نداشته است.

 

وی در ادامه بیان کرد: اما براي زوجه حضرت ابراهيم سلام الله علیه كه ملك با او نيز سخن گفته، استثنايي است كه خداوند به جهت عظمت و كرامت حضرت ابراهيم عليه السلام آن را عنايت فرموده؛ چرا كه ایشان سيدالانبياء بعد از رسول الله صلی الله علیه و آله است.

/270/260/21/

 

 

س, 10/23/1399 - 17:44