استاد قاضی زاده:

مجاز نیستیم با هر روش باطلی مسیر حق را تقویت کنیم

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید، استاد کاظم قاضی زاده درخصوص تلاش عده ای برای تقویت دیدگاه ها و باورهای دینی با استفاده از ترویج تحریف و اتکا به خواب و رویا یا به کار بردن منبر طلا و انواع دیگری از این اقدامات، اظهار کرد: در آموزه های دینی اسلام به مساله استدلال، عقلانیت، برهان، موعظه و در نهایت به مساله جدال تأکید شده و همانطور که می دانیم اصل پذیرش دین براساس حجت باطنی عقل است و به همین منظور در قرآن کریم در موارد متعددی ما را از پناه بردن به اموری که گمانه های بی اعتبار است، نهی می کند و به دنبال این است که دین یک دین قطعی و عقلانی باشد.

 

قاضی زاده ادامه داد: طبعاً بزرگان ما در مجموعه آثاری که از دیرباز در حوزه اعتقادات داشتند، به این نکته توجه می کردند و براساس همین شیوه، کتاب های اعتقادی یا حتی منبری های قدیم مواضع خود را با استفاده از آیات نورانی قرآن و بحث ها و تحلیل های عقلانی ارایه می کردند و محور را روایات صحیح، مستند و قابل اعتماد قرار می دادند.

 

کتب اعتقادی و منابر قدیم از روش عقلانی و مستند پیروی می کردند

استاد دروس خارج حوزه علمیه قم، گفت: متأسفانه در کنار استفاده از روش عقلانی و مستند در کتب اعتقادی و منبرها، مساله حدیث گویی های خلاف واقع و جعل حدیث برای دعوت مردم به سوی اقدامات خیر و پس از آن روش های دیگری مانند نقل خواب های عجیب در دوره های مختلف رواج داشته است. به عنوان نمونه، شخصی در قرون گذشته حدیثی را جعل کرده بود بدین صورت که برای سوره های قرآنی خواص درمانی دردها و بیماری ها را ذکر کرده بود، شخصی به دنبال منشأ این سخنان می گردد تا به شخص ناقل می رسد و از او می پرسد: این تحلیل ها و برداشت ها از سوره های قرآن را از چه کسی شنیده ای و برای مردم بازگو می کنی؟ شخص ناقل می گوید: خودم جعل کردم تا مردم بیشتر قرآن بخوانند! البته حساب این حرفها از آثار حقیقی و برکات وجودی قرآن کریم و تک تک سوره ها و آیاتش که چه در خود قرآن و  چه در حدیث و سیره یاد شده، جداست.

 

این روش متأسفانه در دوره معاصر رواج بیشتر یافته است. برخی به جای اینکه براساس برهان، استدلال و بیان های دقیقِ تفسیری و حدیثی مردم را به سمت معارف رهنمون کنند، سعی دارند با جعل یا تعریف برخی از خواب ها که در اصل مشخص نیست حقیقت داشته باشد، به ظن خود باورها و دیدگاه های اعتقادی مردم را تقویت کنند.

 

موضوعات بیان شود که بنیان عقلانی دارد

قاضی زاده با بیان اینکه جعل یا بیان موضوعاتی که بنیان عقلانی ندارد، نه تنها برای مردم بی فایده است بلکه حجتی بین بنده و خداوند قرار نمی گیرد، تصریح کرد: اگر شخصی خوابی می بیند یا احساس کرامتی می کند یا حتی با امام زمان(عج) ملاقاتی داشته و از سوی حضرت نکته ای به وی گفته شده، بد نیست که این شخص به خواب، معجزه و کرامتی که احساس می کند، عمل نماید، اما طرح و ترویج آن و اینکه دیگران بخواهند بپذیرند از نظر علمای اصولی ما با مشکل مواجه است، بدین علت که این دسته از اخبار که نقل می شود، خبر واحد است و خبر واحد یعنی شخصی این مطلب را نقل می کند نه اینکه عده زیادی شاهد این خبر باشند.

 

به ترویج امری که برای دیگران حجیتی ندارد، نپردازیم

قاضی زاده افزود: به عنوان مثال وقتی شخصی ادعا می کند در خواب یا در واقعیت امام زمان(عج) را ملاقات کرده، زمانی که چنین موضوعی را برای عموم مردم نقل می کند، اصطلاحاً خبر واحد است و در باب حجیت خبر واحد گفته اند که عقلا خبرهای واحدی که درخصوص امور عجیب و غریب بوده را اصلاً قبول نمی کنند. حضرت امام خمینی(ره) نیز در کتاب های اصولی خود به این نکته اشاره کردند که ما نمی توانیم براساس اینکه کسی خبر واحدی را نقل می کند، عجایب را بپذیریم چرا که حجیت خبر واحد شامل اخبار غیر متعارف، عجیب و غریب نمی شود لذا اگر حمل به صحت هم کنیم، شایسته است اگر برای کسی هم چنین اموری رخ می دهد، آن را برای خود نگاه دارد و به ترویج امری که برای دیگران حجیتی ندارد، نپردازد.

 

مجاز نیستیم با هر روش باطلی مسیر حق را تقویت کنیم

استاد دروس خارج حوزه علمیه قم، درباره اینکه چرا برخی از افراد از این روش های ناصحیح برای تقویت دیدگاه ها و باورهای دینی استفاده می کنند، گفت: برخی در نقل مطالبشان به نوعی فایده گرا هستند در واقع این اشخاص بدون اینکه بتوانند محورهای صحیح را در نظر بگیرند، یک نوع فایده گرایی را در ترویج و تبلیغ دین مورد توجه قرار می دهند مانند نمونه ای که به آن اشاره کردم مبنی بر اینکه فردی برای انس بیشتر مردم با قرآن، فضایلی برای صور قرآنی جعل می کند!

 

 

یا شخصی مواردی غیر معتبر در مورد عالمی را نقل می کنند با این گمان که از این طریق باورهای مردم نسبت به نظام جمهوری اسلامی را تقویت کند. این ناقلان به نظر دو گروه هستند، یک گروه از روی ساده انگاری و گروه دیگر براساس جهل و دروغ پردازی چنین مطالبی را بیان می کنند که هر دو این گروه ها بهتر است توجه داشته باشند که ما مجاز نیستیم با هر روش باطلی مسیر حق را تقویت کنیم.

 

 

وی ادامه داد: وقایع اخیری که در مورد برخی از شخصیت هایی که از دنیا رفتند، پیش آمد را اگر حمل به صحت کنیم می توان گفت که این افراد از روی ساده انگاری و نا آگاهی چنین مطلبی را نقل کرده و در برخی از موارد هم شواهد و قرائن است که متأسفانه از روی جهل و دروغ پردازی این مطالب گفته می شود به گمان اینکه گروهی این دروغ ها را می پذیرند و گروهی دیگر احسنت می گویند و افراد ساده لوح هم بر این اساس مرید می شوند و گمان می کنند که این رویکردها برای تقویت دین است در حالی که در آموزه های دینی تأکید شده اقدامی که براساس روش ناصحیح انجام شود، انسان را به نتیجه نمی رساند.   

 

با استفاده از روش های ناصواب دیرتر به اهداف خود می رسیم

وی با تأکید بر اینکه با استفاده از روش های ناصواب دیرتر به اهداف خود می رسیم، بیان کرد: در روایتی آمده است: «مَن حاوَلَ اَمراً بمَعصِیَهِ اللهِ کانَ اَفوَتَ لِما یَرجُو وَ اَسرَعَ لِمَجئ ما یَحذَرُ» هر کسی تلاش کند تا به وسیله ناصواب و براساس معصیت به هدفی برسد، این شخص نه تنها به هدف خود دیرتر می رسد بلکه زودتر در موقعیتی که از آن می ترسد، قرار می گیرد. به عنوان مثال اگر شخصی سالها بر منابر مختلف سخنرانی داشته و نمونه هایی از خواب و ملاقات با امام زمان(عج) نقل کرده و عده ای از عوام گوش کردند، حال نسبت به یک مورد از این مطالب، ادعای پشیمانی کند و به نوعی ابراز کند که اصل آن درست نبوده، همه افرادی که سالها از ایشان مواردی از کرامات و ملاقات شنیدند، جه بسا روی بسیاری مطالب عنوان شده توسط این سخنران، خط بطلان می کشند.

 

 

استاد دروس خارج حوزه علمیه قم، ادامه داد: چنانچه این اشخاص به دنبال این هستند که با مسیر صحیحی مردم را به ارادتی وادارند و آنها را طرفدار برخی از افراد کنند و شخصیت برخی از افراد را بالا ببرند، باید توجه داشته باشند که این رویکردها سبب می شود که مردم نسبت به آن  مطالبی که نقل می کند، با دیده تردید نگاه کنند و به هر حال راه ناصوابی است که به منزل نرسیده است.

/260/12/

ج, 11/03/1399 - 13:23