استاد سید محمد موسوی حجازی از اساتید حوزه علمیه قم در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید، به موضوع «توصیف "هدایتگرانِ نور" در کلام هادی امّت سلام الله علیه» پرداخت.

/270/260/21/

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: عقل هر کسی به وضوح حکم می کند زمانی کسی می تواند شخصیتِ بزرگان را توصیف کند و حق مطلب را برساند که خودش برتر از آنان یا هم سطح شان باشد. بنابراین در بیانِ مقامات روحی و باطنی و معنوی ائمه اطهار سلام الله علیهم فقط خداوند خالق و یا خود چهارده معصوم می توانند حق مطلب را اداء نماید.

وی افزود: اگر نگوییم کامل ترین، بی تردید یکی از کامل ترین توصیفات و تعریفات جامع از مقامات بی بدیل ائمه معصومین علیهم السلام "زیارت جامعه کبیره" است که در کلام بلیغ و فصیح امام علی بن محمد الهادی سلام الله علیهما جاری شده است. فهمیدن ظواهر معانی این زیارتنامه نیاز به چندین ‌جلد شرح دارد؛ چه برسد به درک عمق معانی آن، که اولی از اندازه و حوصله این گفتار، و دومی از توان عقلی و فکری گوینده خارج است. اما در حد توان به چهار محور مهم در این "مرام نامه شیعیانِ حقیقی" اشاره می شود.

آن چهار محور این است:

1- خداوند برای ائمه هدی چه کرد و چه مقاماتی به آنان عنایت نمود؟

2- آنان چگونه حق عبودیت خداوند را به جا آوردند؟

3- آن انوار مقدسه برای ما چه کردند؟

4- ما در برابر الطافِ کریمانه آنان چه باید کنیم؟

خداوند چه کرد؟

این استاد حوزه علمیه قمدر ادامه بیان کرد: به راستی خداوند متعال چه مقاماتی به این خاندان اعطاء کرد که چنین در مُلک دنیا و چنان در ملکوت عُقبا می درخشند؟ اول ممکن است این سؤال پیش بیاید که چرا چنین انتخابی رخ داد؟ پاسخ آن است که "اصطفاکم بعلمه"، خداوند شما را برگزید؛ زیرا که می دانست که این گزینش چه حکمتی دارد. اگر چه تمامیِ ابعاد و اسرار این گزینش برای ما آشکار نیست؛ اما همین اندازه می دانیم آنگاه که خدا خواست خلیفه خود در زمین را برگزیند، آن ارواح طیبه را در این اجسام طاهره جای داد تا "انسان کامل" مصداق "کمالِ خلقت" باشد.

وی خاطرنشان کرد: سپس جملات زیارت جامعه ادامه می یابد "و ارتضاکم لغیبه و اختارکم لسرّه و اجتباکم بقدرته و اعزّکم بهداه و خصّکم ببرهانه و انتجبکم لنوره و ایّدکم بروحه و رضیکم خلفاء فی ارضه و حججاً علی بریّته و انصاراً لدینه و حفظةً لسرّه و خزنةً لعلمه و مستودعاً لحکمته و تراجمةً لوحیه و ارکاناً لتوحیده". جملاتی شگفت آور که حتی ترجمه آن جان را می لرزاند و روح را می تکاند: "خداوند شما را با علم خود برگزید و رضایت داد که به عالم غیب آگاه باشید و شما را دانای اسرار خود کرد و شما را به قدرت خود مخصوص گردانید و با هدایتش، عزتتان بخشید و به اشراقِ برهان خود اختصاصتان داد..."

استاد موسوی حجازی افزود: در این میان این جملات، سه جمله بیشتر می درخشد و سبب معرفت بیشتر ما می شود: اول آنکه شما خاندان خزانه علم الهی هستید: "وخزنةً لعلمه" پس هر کسی بخواهد درهای معرفت به رویش باز شود و از چاله جهل و نادانی به خورشید علم و آگاهی برسد، باید از طریق شما خاندان نبوت، راه بپیماید. جمله ی دوم آنکه شما مترجمان و مفسّران وحی الهی هستید: "و تراجمةً لوحیه"؛ بنابراین روشن است که ادعای گزاف "حسبنا کتاب الله" چقدر باطل و گمراه کننده است؛ محال است کسی بتواند در دریای عمیق معارف قرآنی غواصی کند و از آن ‌گوهرهای ثمین استخراج کند؛ مگر به واسطه تفسیر شما عالمان الهی و دانایان خدایی. ممکن نیست کسی در خانه وحی را آتش بزند و مفسر وحی را خانه نشین کند؛ بعد ادعای تبعیت و عمل به قرآن را داشته باشد و از همه تأسفبارتر آنکه در طول تاریخ، مسلمانانی گمان کنند این شکنندگان حریم وحی، خلیفه رسول الله صلوات الله علیه و آله هستند و توقع داشته باشند کسانی که حتی ظاهر قرآن را نمی فهمند، آنان را به اعماق و باطن قرآن رهنمون کنند. زهی خیال باطل!

وی افزود: در جمله سوم، وجود نورانی امامان معصوم "رکن توحید" خوانده می شوند: "و ارکاناً لتوحیده". چه شگفت آور، "فبهت الذی کفر"، اینجاست که کافران به ولایت اهل بیت سلام الله علیهم رسوا می شوند. آنان که ادعا دارند به توحید خدا معتقدند باید بدانند توحیدی که از در خانه ی علم اهل بیت علیهم السلام و تفسیر آنان از ایات توحیدی قرآن گرفته نشده باشد، سر از شرک در می آورد؛ یا به جسم بودن خدا معتقد می شوند؛ یا به مطالب غلط ابن عربی و عرفان باطلِ شیطانی او و اتباعش منتهی می گردد و یا به ده ها فرقه و تفکر باطل دیگر منجر می گردد. امام الموحدّین، مولا علی بن ابی طالب سلام الله علیهما است نه ابن عربی که عرفانش را از عرفان یهودیان و بت پرستان هندی گرفته است؛ زبان بریده و دهان شکسته باد که‌ چنین مقایسه ای بشود؛ ولی چاره ای نیست وقتی در کتاب های مثلا عرفانی و سخنان به اصطلاح عرفاء، ابن عربی را امام الموحدین می خوانند. پس اگر کسی بخواهد خدای متعال را آنچنان که شایسته است بشناسد و توحیدش را با عمق وجود درک کند؛ تنها و تنها باید از مسیر آموزه های توحیدی و وحیانی کسی بیاموزد که مفسرین حقیقیِ "قل هو الله احد" هستند و مترجمین واقعیِ "و لم یکن له کفوء احد" هستند. آنان رکن و ستون توحید هستند و همین است که اگر کسی تمام عمر نماز بخواند و روزه بگیرد و حج به جا آورد؛ اما ولایت اهل بیت علیهم السلام را نداشته باشد، اعمالش ارزشی ندارد؛ چنان که اعمال و عبادات ابلیس ارزشی نداشت آنگاه که خواست از مسیری غیر از آن مسیری که خداوند برایش معین کرده بود، راه بپیماید.