حوزه امروز باید علاوه بر منابر و مساجد، آن وسیله ارتباطی و رسانه اش را تغییر بدهد؛ باید از روزنامه و مجله بیرون بیاید و در رسانه ملی جایی برای خودش انتخاب کند و چالش های جامعه را رصد نماید؛ مطابق با آن چالش ها و در راستای مبانی ملی و مذهبی کشور، علمای طراز اول بیایند و به زبان مردم درد مردم را بگویند و درمان مردم را هم بگویند.

استاد محمد علی حجازی در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید بیان داشت: من سالیانی است که در حوزه هستم و تحصیل و تدریس داشته ام و از طرفی در فضای حقیقی و مجازی هم مشغول به تبلیغ بوده و هستم. به عبارت دیگر، می توانم بگویم که حوزه های مختلف را تجربه کردم و با اساتید مختلفی هم مشورت کرده ام.

وی تأکید کرد: چیزی که جامعه ما به آن شدیدا نیاز دارد و خلأ جدی در این زمینه احساس می گردد، در رابطه با ارتباط مردم با مراجع عظام تقلید حفظهم الله است. امری که لازم است تا مسئولین ذی ربط در رابطه با حل این قضیه اقدامی کنند.

استاد حجازی در ادامه یبان کرد: الحمد لله مقام معظم رهبری حفظه الله برای مردم صحبت هایی دارند؛ اما ما نمی توانیم توقع داشته باشیم که در همه اتفاقاتی که برای جامعه شیعه به عنوان یک پیکره واحد روی می دهد، صرفا ایشان ورود نمایند، به میدان بیایند و مدیریت کنند.

وی افزود: در طول سال های رهبریِ آیت الله خامنه ای حفظه الله بسیاری از موارد، ایشان علم کار را به دست دیگران دادند؛ چه اینکه فرمان آتش به اختیار ایشان معروف است؛ رهبر انقلاب در دیدار رمضانی با دانشجویان، آنها را به تلاش جدی و همه‌ جانبه برای غلبه دادن گفتمان انقلاب در دانشگاه توصیه نمودند. ایشان در ضمن این بحث فرمودند: «من به همه‌ آن هسته ‌های فکری و عملیِ جهادی، فکری، فرهنگی در سرتاسر کشور مرتّباً می گویم: هرکدام کار کنید؛ مستقل و به ‌قول میدان جنگ، آتش‌ به ‌اختیار.»

این استاد حوزه علمیه قم ضمن اشاره به اوضاع کرونایی مردم، خاطرنشان کرد: هر کجا می رویم، مردم این سؤال را دارند که چرا علما یک راهکاری به ما نمی دهند؟ چرا آقایانِ علما نمی آیند و نیم ساعت برای ما در تلویزیون صحبت کنند؟ ما خلأ بزرگی که داریم، در رسانه است؛ حوزه از رسانه عقب است و از تکنولوژی خیلی عقب است.

وی افزود: در طول بیست و چهار ساعت، یک ساعت هم به مراجع عظام و علمای اعلام اختصاص یابد تا به زبان مردم، در رابطه با چالش های همان دوره با مردم صحبت کنند. مردم نیازمند روشنگری از جنس فقاهت هستند؛ و نه روشنگری از جنس منبر و تبلیغ و نه از جنس روزنامه، خطابه و اتفاقیات. روشنگری از جنس فقاهت یا از جنس رهبری،  یعنی بیان راهکارها؛ یک منبری نمی تواند برای چالش ها پاسخگو باشد. در این زمینه نیازمند حرف بزرگان هستیم؛ چیزی شبیه فتوای میرزای بزرگ شیرازی در مورد تنباکو.

استاد حجازی خاطرنشان کرد: چه خوب بود اگر با تبلیغات رسانه ای مردم را آماده می کردند؛ مثلا بگویند: رأس ساعت 9 می خواهیم برای مبارزه با این بیماری از بیانات این عالم بزرگوار استفاده کنیم. خدا شاهد است که چقدر مردم اکنون برای مقابله با مشکلات خود نیازمند دعا کردن هستند.

وی در ادامه به بیان این داستان از میرزای شیرازی پرداخت: مرحوم آیت‌الله حاج شیخ عبدالکریم حائری فرمودند: وقتی در سامراء مشغول تحصیل علوم دینی بودم، اهالی سامراء به بیماری وبا و طاعون مبتلا شدند و هر روزه عده‌ ای جان خود را از دست می دادند. روزی جمعی از اهل سامراء در منزل مرحوم سید محمد فشارکی، بودند؛ ناگاه آیت‌ الله میرزا محمدتقی شیرازی که از لحاظ جایگاه علمی مانند مرحوم فشارکی بود، وارد شدند، صحبت از بیماری وبا شد و ابراز نگرانی که همه در معرض این بیماری خطرناک هستند.

مرحوم میرزا فرمودند: اگر من حکمی کنم انجام می‌ شود یا نه؟ همه گفتند: آری، فرمود: من حکم می ‌کنم؛ شیعیان ساکن سامراء از امروز تا ده روز، همه مشغول خواندن زیارت عاشورا شوند و ثواب آن را هدیه به مادر امام زمان (عج) حضرت نرجس خاتون نمایند و دعا کنند تا این بلا از آنان دور شود، اهل مجلس این حکم را به همه شیعیان رساندند مشغول زیارت عاشورا شدند. از فردا شیعیان دیگر در معرض تلف واقع نمی ‌شدند، ولی غیر شیعه می ‌مردند و بر همه اهل سامراء این نکته واضح و ظاهر شد.

برخی از شیعه می‌ پرسیدند: سبب چیست که از ما می‌ میرند و از شما نمی ‌میرند؟ گفته شد: همه زیارت عاشورای امام حسین علیه السلام می‌خوانند تا در معرض وبا و طاعون قرار نگیرند و خداوند هم دفع بلاء می ‌کند. (با اقتباس و ویراست از کتاب یکصد موضوع 500 داستان)

استاد سید محمد علی حجازی خاطرنشان کرد: آیا این داستان ها دروغ بوده است؟! اگر نگاهمان به جامعه اسلامی نگاهی است که مقتضی یک حکومت اسلامی است، در حکومت اسلامی حرف آخر را حاکم اسلامی می زند؛ اما این حکومت اسلامی به تصریح مرحوم امام و مقام معظم رهبری در تعارض با مرجعیت نیست. باید این امکان را فراهم کنیم که بخشی از بار هدایت مردم بر دوش این بزرگواران باشد.

وی افزود: اگر بگویید برخی از این مراجع بزرگوار از جهت نیروی بدنی توان ندارند؛ باید گفت: اگر 5 دقیقه یک مرجع بزرگوار برای مردم پیامی بدهند و این پیام در نوبت های مختلف بازنشر داده شود، هر هفته به پیام یک مرجع اختصاص یابد، می شود مردم را رهبری کرد. خیلی از مردم تشنه این امر هستند.

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: این ایام مردم ما به سخنان مراجع و عالمان عظام نیازمند و محتاج هستند؛ حتی اگر در برآورده شدن دعای مردم موانعی احساس می کنند، همین را بیان نمایند. مردم تشنه هدایت شدن هستند.

وی اضافه نمود: یکی از زمینه های ایجاد فرهنگ در میان مردم آن است که طلایه دار آن فرهنگ، صریح با مردم صحبت نماید. آن گزاره های فرهنگی را با مردم در میان بگذارند؛ اگر در حد وسیع، تعارض بین علم و دین پخش می شود، مردم تشنه این هستند که پاسخ بشوند؛ اما ما می ترسیم؛ چیزی می گوییم و خود را کنار می کشیم؛ مبادا که چیزی بگوییم و مشکل برطرف نشود! اگر موانع دعا وجود دارد باید آنها را برای مردم بیان کنیم.

استاد حجازی خاطرنشان کرد: ما نیازمند آن هستیم که چالش های پیچیده توسط عالمانی که عمر خودشان را در کسب علم گذاشته اند، به صورت تخصصی و البته با زبان مردم به مردم بیان شود. این عالم هر آن کسی است که حوزه تشخیص بدهد. مردم نیازمند هدایت یک پدر هستند؛ لازم است علاوه بر مقام معظم رهبری، قشر متخصص حوزه در ساعتی که مناسب باشد و کلام بهتر به گوش مردم می رسد، بیایند و بار هدایت مردم را به دوش بگیرند.

وی افزود: من مخالف این مطلب هستم که پشت سرِ هم به مردم اطلاعات مذهبی داده شود و آنها را کلافه کنند، همان اشتباهی که در ایام مناسبتی بعضا صورت می پذیرد، بلکه می گویم مردم امروز تشنه دانستن برخی از چیزها هستند؛ مردم امروز با سحر و خرافه و امثال اینها درگیر هستند؛ مردم در بازارهایشان با اشتباهاتی درگیر هستند و نیازمند یک هدایت دینی اند.

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: مردم لازم است بداند برخی از اتفاقاتی که در بازار انجام می پذیرد، مانع استجابت دعایشان است، بیان این کار از کسی مانند منِ طلبه بر نمی آید.

استاد سید محمد علی حجازی در بخش دیگری از گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید به اهمیت نقش آفرینی بیش از پیش حوزه در امر فرهنگ سازی پرداخت و خاطرنشان کرد: برخی از انیمیشن های خارجی هست که می توان ده ها روایت و آموزه های دینی را بر اساس آن توضیح داد و تبیین نمود؛ در حالی که نسبت به وجود چنین انیمیشن هایی ایرانی با کمبود شدید مواجه هستیم.

وی افزود: اگر چه انیمیشن هایی اسلامی، به صورت محدود ساخته شده است، اما همین را هم حوزه انجام نداده است؛ ما با یک انیمیشن به راحتی می توانیم تا ده سال آینده اعتقادات دنیا را تأمین کنیم. آقا یک نامه می نویسد، همه جوان های اروپا را به خواندن این نامه ترغیب و جلب می کند و آن وقت ما نمی توانیم با یک انیمیشن چند دقیقه ای با همان کیفیت کار بالا مؤثر باشیم؟

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: باید حوزه را به رسانه بیاوریم؛ باید رسانه را از طریق حوزه مدیریت کنیم؛ بس است هر چه نشستیم تا بقیه یک کاری بکنند.

استاد سید محمد علی حجازی خاطرنشان کرد: من همیشه خدا را شکر کرده ام که حوزه یک محیط دربسته است؛ از پایه اول تا پایه ده را تدریس کرده ام، من منکر این نیستم که رسائل و کفایه تدریس بشود؛ خودم هم تدریس می کنم و معتقدم کسی که اینها را خوب یاد نگیرد، ملا نمی شود؛ اما ما یادمان رفته که اینها وسیله ای برای فهم عمیق قرآن و روایات بوده است.

وی افزود: شیخ حرّ عاملی «وسائل الشیعه» نوشت؛ یعنی روایات هم وسیله است. اما وقتی وسیله برای رسیدن، تبدیل به هدف شد، ما را به سر منزل مقصود نمی رساند! من در مراکز تخصصی هم مشغول هستم؛ همه دنبال مدرک هستند؛ بار معنایی و عمق ندارند؛ این امر هم به خاطر ماهیت حوزه امروز است که نه حوزه است و نه دانشگاه.

 این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم اضافه نمود: مقداری باید به نگاه انتقادی نسبت به خودمان بهتر گوش بسپاریم. بسیاری از طلبه ها را می بینم که برای آینده خودشان هیچ هدفی را نمی بینند؛ وسط کار را رها می کنند؛ چون حوزه آرمان آنها را نتوانست جواب بدهد؛

وی در ادامه بیان کرد: طلبه در حوزه چه زمانی باید حدیث بخواند؟ اخیرا ابلاغ شده است که اساتید در اول درس، حدیث بخوانند؛ این قضیه را بدتر می کند؛ این امر به طلبه می گوید: جای حدیث در اول درس است؛ خودش درس نیست!

استاد حجازی خاطرنشان کرد: مجموعه این امور در نتایج حوزه مشخص است؛ اگر نگوییم که حوزه امروز، شیخ مفیدها را نتوانست ایجاد کند و چرا شعاع نوری بزرگانی که تربیت شده حوزه اند، بسیار ضعیف است باید گفت چون در اصطلاحات مانده ایم.

وی افزود: ما فقط از حوزه در حاشیه نفع می بریم؛ و الا حوزه در متن صرفا شهریه می دهد؛ طلبه ها از صبح تا ظهر را کلاس هستند؛ عصرها را به مراکز تخصصی می روند و از 4 تا 8 کلاس هستند. زمانی برای مباحثه برای آنها نمی ماند و انبوهی از اطلاعات را در خود جمع کرده اند. طلبه در گذشته اگر دو ساعت کلاس می رفت، چندین برابر را تحقیق می کرد؛ اما اکنون چندین ساعت را صرفا کلاس می رود. اینها ظلم است. علاوه بر  اینکه این امر غیبت ها را زیاد می کند و غیبت زیاد طلبه را بر تبانی با استاد تشویق می کند.  

این استاد حوزه علمیه قم اضافه نمود: خودِ حوزه متأسفانه در زمینه ارتباط با جامعه از تکنولوژی عقب است؛ یعنی حوزه امروز باید علاوه بر منابر و مساجد، آن وسیله ارتباطی و رسانه اش را تغییر بدهد؛ باید از روزنامه و مجله بیرون بیاید و در رسانه ملی جایی برای خودش انتخاب کند و چالش های جامعه را رصد نماید؛ مطابق با آن چالش ها و در راستای مبانی ملی و مذهبی کشور، علمای طراز اول بیایند و به زبان مردم درد مردم را بگویند و درمان مردم را هم بگویند. امروز مردم می گویند چرا علمای ما وضعیت ما را می بینند و چیزی نمی گویند. هر چه می گوییم بخدا گفته اند؛ می گویند: چرا تلویزیون نمی گوید؟ به وضوح رئیس یک مملکت را نقد می کنند؛ اجازه بدهید که علمای ما فتح باب نقد بدون توهین باشند. باید علمای متخصص ما که شناخته شده اند و مورد اجماع حوزه اند، این کار را بکنند.

/270/260/20/