به مناسبت سالگرد عروج ملکوتی سردار رشیدِ اسلام، صاحب مدال ذوالفقار، حاج قاسم سلیمانی، استاد ایمان انوری از اساتید حوزه علمیه قم در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید به بررسی ابعاد مختلف شخصیت این سردار دل ها پرداخت.

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: سردار شهید حاج قاسم سلیمانی در ابعاد مختلف دارای امتیازات والایی بوده است. انتخاب یکی از این امتیازات برای بیان دشوار است.

شهادت

استاد ایمان انوری خاطرنشان کرد: این افتخار نصیب سردار سلیمانی شده است که به مقام شهادت نائل بیایند. درباره مقام شهادت از دیدگاه آیات و روایات می توان به طور مستقل صحبت نمود؛ و همین طور بحث می تواند در مورد شخصِ شهید سلیمانی باشد.

وی افزود: اگر بخواهیم در مورد «شهادت» به صورت مطلق صحبت کنیم، می توان به این روایت از رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم اشاره نمود که می فرماید: «اشرف الموت قتل الشهادة».

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه به کلامی از امیرالمؤمنین علیه السلام اشاره نمود که در نهج البلاغه، خطبه 23 می فرماید: «إن أكرم الموت القتل‏» کشته شدن در راه خدا ارزنده ترین و با کرامت ترین موت است.

وی اضافه نمود: بررسی خصوصیت شخص شهید سلیمانی با توجه به زمان، مکان و عملکرد ایشان می توان ساختار مفصلی برای آن تبیین نمود.

از نظر زمانی

استاد ایمان انوری خاطرنشان کرد: اگر به شهادت ایشان از بعد زمانی نگاه کنیم، می بینیم شهادت ایشان بعد از یک اربعین انقلاب تحقق پیدا کرده است؛ ایشان شاگرد چهل ساله مکتب انقلاب بودند. سردار سلیمانی مبانی ابتدای انقلاب و همان روحیه را حفظ نمودند و با همان تعهد پیش رفتند و تغییری ایجاد نشد.

از نظر مکانی

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: شهادت ایشان در بعد مکانی هم قابل ارزیابی است؛ در ابتدای انقلاب حیطه جنگی محدود  بوده است؛ اما ایشان در طول این چهل ساله در سرزمین های مختلف، از لبنان و سوریه تا عراق و دیگر سرزمین ها دائما در رفت و آمد بودند.

از نظر عملکرد

استاد ایمان انوری افزود: اگر بخواهیم عملکرد ایشان را در بعد فردی بررسی کنیم می بینیم که ایشان دارای نبوغ و خصوصیات رفتاری خاصی بودند. هم از نظر اخلاقی و هم از نظر نبوغ میدانی و هم از نظر تدبیر سیاسی بارز بودند. ایشان یک دیپلمات قهّار و قاطعی بودند که با سران رده اول کشورهای مختلف در ارتباط بودند و به عنوان نماینده کشور ایران، نقش واسطه گری را به خوبی اجرا می نمودند. این امر، دیپلماسی خاصی می خواهد و قاسم سلیمانی از این قدرت برخوردار بوده است.

وی اضافه نمود: آن بعدی که مدّ نظر من است رفتارهایی که از ایشان بارز است، علاوه بر اینکه ایشان جنبه های میدانی و ابعاد سیاسی و دیپلماسی ایشان بسیار قوی بود، ولی آن جنبه ای که بیشتر مدّ نظر من است، خصوصیت های رفتاری و اخلاقی ایشان بوده است. علاوه بر اینکه ایشان به مقام شهادت رسیده اند، و علاوه بر اینکه ایشان به مقام مهاجرین فی سبیل الله نیز رسیدند؛

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: در همین زمینه آیه ای در قرآن به خوبی بر ایشان تطبیق می کرد؛ آنجا که در سوره مبارکه حج می فرماید: «وَ الَّذينَ هاجَرُوا في‏ سَبيلِ اللَّهِ ثُمَّ قُتِلُوا أَوْ ماتُوا لَيَرْزُقَنَّهُمُ اللَّهُ رِزْقاً حَسَناً وَ إِنَّ اللَّهَ لَهُوَ خَيْرُ الرَّازِقين»‏ (الحج: 58) آنهایی که در راه خدا هجرت می کنند و کشته می  شوند یا از دنیا می روند، خداوند رزق آنها را به نحو احسن می دهد.

وی افزود: سردار  شهید حاج قاسم سلیمانی علاوه بر اینکه مقام شهادت داشتند، مقام مهاجرین را داشته است که دائما از این کشور به کشور دیگر می رفتند و مبارزات خود را انجام می دادند.

استاد ایمان انوری خاطرنشان کرد: در روایات ما بحث شفاعت شهدا مطرح شده است؛ در روایتی از کنز العمال، جلد 4 صفحه 401 آمده است: شهدا مقامی دارند که تا هفتاد نفر را می توانند شفاعت کنند.  «يشفع الشهيد في سبعين من أهل بيته» (کنز العمال، حرف الجیم، کتاب الجهاد، الباب الخامس فی الشهاده الحقیقیه و الحکمیه، الفصل الاول فی الشهادة الحقیقیه، ص 401، ح 11119)

وی اضافه نمود: شهداء حافظ حریم و مرزداران این کشور بودند، در کنار اینها حافظان و سرداران مرزهای معنوی و شریعت کشور، علمای این کشور هستند.

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم به روایتی از امام صادق علیه السلام توجه داد که می فرماید:

«ثَلاثَةٌ یشْفَعُونَ إِلَی اللَّهِ یوْمَ القِیامَةِ فَیشَفِّعُهُمْ: الْأنْبِیاءُ ثُمَّ الْعُلَماءُ ثُمَّ الشُّهَداءُ» سه گروه هستند که در روز قیامت، شفاعت می کنند و خدا هم شفاعت آنان را می پذیرد: پیامبران سپس عالمان و سپس شهیدان (بحارالانوار، ج ۱۰۰، ص ۱۲، روایت ۲۴)

وی افزود: علما و شهدا در کنار هم قرار داده شدند که مطلب جالبی است. تعبیری که به کار می برند که حوزویان سربازان امام زمان هستند تعبیر درستی است؛ علما تلاش می کنند، اما لازم است تا تلاش بیشتری داشته باشند که حفظ معنوی از شریعت و اهل بیت علیهم السلام برقرار بماند.

استاد ایمان انوری در ادامه گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید خاطرنشان کرد: سردار شهید قاسم  سلیمانی شاگرد مکتبی امام خمینی رضوان الله تعالی علیه بود. به وصایای امام به نحو احسن عمل نمودند؛ بعد از ارتحال امام راحل رضوان الله تعالی علیه مانند پروانه به دور مقام معظم رهبری حفظه الله می گشتند. ولایت مداری از شاخصه های بارز و خاصّ ایشان بود.

وی اضافه نمود: آن جنبه ای که بیشتر مدّ نظر من است، خصوصیات رفتاری و افتادگی ایشان بود، با توجه به مقام والایی که داشتند. اگر بخواهیم تشبیه کنیم، کسی که حسابداری مغازه ای کوچک است، اگر پاک دست باشد، شاید این پاک دستی او اگر چه ارزشمند است و در حدّ خود خوب است، اما پاک دستی کسی که خزانه مملکت دست او است، هزارها برابر ارزشمندتر است.

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: خصوصیات رفتاری سردار سلیمانی را ببینید، خضوع و رفتار ایشان با توجه به مقام بالایی که داشته اند، قابل تحسین است، ایشان اسطوره نظامی در کشور و منطقه هستند؛ ایشان تنها دارنده مدال ذوالفقار است. کسی که دارای چنین مقام بالایی است، در مقابل فرزندان شهدا با چنان خضوع و فروتنی برخورد می نماید! بدون هیچ آلایشی!

وی افزود: روش جنگی سردار سلیمانی از سخت ترین روش ها، یعنی آرایش جنگ های نامنظم بوده است. یاد کنیم از شهید چمران که در جنگ های نامنظم شرکت می کردند؛ فرمانده با نیروهای کمی که در اختیار  داشته است باید با لشکر دشمن مقابله می کرد که البته شجاعت و مهارت و تخصص بالایی را لازم داشته است.

استاد ایمان انوری در ادامه گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید به حدیثی معروف از رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم پرداخت. امام علی علیه السلام فرمود، رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم گروهی را [برای جنگ] فرستاد؛ هنگامی كه بازگشتند، گفت خوشا به حال مردمی كه جهاد اصغر را انجام دادند و جهاد اكبر بر آنان باقی مانده است.

 گفته شد: ای رسول خدا جهاد اكبر چیست؟

فرمود: جهاد و پیكار با نفس!

سپس فرمود: برترین جهاد، [از آنِ] كسی است كه با نفسش كه در میان دو پهلوی اوست جهاد كند.

«أَنَّ النَّبِيَّ صلی الله علیه و آله و سلم بَعَثَ بِسَرِيَّةٍ فَلَمَّا رَجَعُوا قَالَ مَرْحَباً بِقَوْمٍ قَضَوُا الْجِهَادَ الْأَصْغَرَ وَ بَقِيَ الْجِهَادُ الْأَكْبَرُ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ ص وَ مَا الْجِهَادُ الْأَكْبَرُ قَالَ جِهَادُ النَّفْسِ.» (الكافی، ثقة الاسلام كلینی، ج ۵، ص ۱۳ ؛ معانی الاخبار، شیخ صدوق ص ۱۶۰ ح ۱؛ امالی صدوق، ص ۵۵۳ ح ۹؛ روضة الواعظین، فتال نیشابوری، ج ۲ ص ۴۲۱؛ بحارالانوار، علامه مجلسی، ج ۶۷ ص ۶۵ ح۷.)

استاد انوری اضافه نمود: سردار سلیمانی هم در جبهه جهاد اصغر بسیار قدرتمند بودند و هم بالاتر در جبهه جهاد اکبر با پیروزی بر هوای نفس در جهاد اکبر پیروزمند گردیدند؛ به این ترتیب محبوب دل ها شدند؛ چنان چه آیه شریفه می فرماید: «إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمَٰنُ وُدًّا» همانا آنان که به خدا ایمان آوردند و نیکوکار شدند، خدای رحمان آنها را (در نظر خلق و حق) محبوب می‌ گرداند. (مریم: 86)

وی در ادامه بیان کرد: این آیه نشان می دهد که چرا همه طیف های مذهبی و غیر مذهبی در ایران و خارج از ایران به او محبت و عشق دارند و چرا سردار سلیمانی سردار دل ها شده است. خداوند می فرماید: این افراد ایمان آوردند و عمل صالح انجام داده اند و با پیروزی  در جهاد با نفس به اخلاص رسیده اند و به این ترتیب خداوند این افراد را محبوب می گرداند.

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: در آیه دیگر خداوند متعال نسبت به شهدا می فرماید: آنها «عند ربّهم یرزقون» هستند؛ یعنی به مقام عندیّت رسیده اند و در نزد پروردگار خویش رزق دریافت می کنند.

«وَ لا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَمْواتاً بَلْ أَحْياءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ» و هرگز گمان مبر آنان كه در راه خدا كشته شدند مرده ‏اند، بلكه زنده ‏اند و نزد پروردگارشان روزى داده مى‏ شوند. (آل عمران: 169)

وی افزود: در ادامه این آیه شریفه می خوانیم: شادمان هستند از آنچه خداوند به آنها از فضل خودش اعطا فرموده و به افرادی که هنوز به اینها ملحق نشده اند، بشارت می دهد که شما هم بیایید خوف و غم و اندوهی در میان نیست.

«فَرِحِينَ بِما آتاهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ وَ يَسْتَبْشِرُونَ بِالَّذِينَ لَمْ يَلْحَقُوا بِهِمْ مِنْ خَلْفِهِمْ أَلَّا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُون (170) يَسْتَبْشِرُونَ بِنِعْمَةٍ مِنَ اللَّهِ وَ فَضْلٍ وَ أَنَّ اللَّهَ لا يُضِيعُ أَجْرَ الْمُؤْمِنِينَ» (171) در حالى كه خدا به آنچه از بخشش و احسان خود به آنان عطا كرده شادم هستند، و براى كسانى كه از پى ايشانند و هنوز به آنان نپيوسته ‏اند [و سرانجام به شرف شهادت نايل مى ‏شوند] شادى مى ‏كنند، كه نه بيمى بر آنان است و نه اندوهگين مى ‏شوند. (170) [شهيدان‏] به نعمت و فضلى از سوى خدا و اينكه خدا پاداش مؤمنان را تباه نمى ‏كند، شادمان و مسرورند. (171)

استاد ایمان انوری در ادامه خاطرنشان کرد: باید دانست که مقصود از «رزق» در این آیه شریفه چیست. در آیه ای دیگر می فرماید:

«عالِيَهُمْ ثِيابُ سُندُسٍ خُضْرٌ وَ إِسْتَبْرَقٌ وَ حُلُّوا أَساوِرَ مِنْ فِضَّةٍ وَ سَقاهُمْ رَبُّهُمْ شَراباً طَهُورا» بر اندامشان جامه ‏هايى از حرير نازك و سبز رنگ و ديباى ستبر است و با دستبندهايى از نقره آراسته شده ‏اند، و پروردگارشان باده طهور به آنان مى‏ نوشاند. (انسان: 21)

وی اضافه نمود: تعبیر بلندی از امام صادق علیه السلام است که منظور از شراب طهور را بیان می فرماید. آنها را پاک می کند از هر چه غیر خدا؛ آنها خالص برای خدا می شوند. هیچ جز خدا در دل آنها وجود ندارد.

«قيل يطهرهم عن كل شي‏ء سوى الله إذ لا طاهر من تدنس بشي‏ء من الأكوان إلا الله؛ رووه عن جعفر بن محمد علیهما السلام.» (مجمع البيان في تفسير القرآن، ج‏10، ص: 623، ذیل تفسیر آیه 21 از سوره انسان)

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: ان شاء الله که خداوند ما را پیرو آنها قرار بدهد.ما باید اکنون شخصیت سردار سلیمانی را از ابعاد مختلف بررسی کنیم و باید دید که چگونه می توانیم این شخصیت بزرگ را در سطح جهانی تبلیغ و معرفی نماییم. سردار سلیمانی یک مکتب است؛ باید دید ویژگی های این مکتب چیست و چگونه این مکتب شکل گرفته است و ریشه های آن کدام است. سردار سلیمانی یک فرد است، اما یک لشکر است. چگونه باید اینچنین افرادی را تربیت کنیم.

/270/260/20/