به مناسبت چهلمین روز ارتحال عالم ربانی، مرجع بزرگ شیعیان جهان اسلام، آیت الله العظمی لطف الله صافی گلپایگانی رضون الله تعالی علیه، استاد سید محمد جواد مظفری از اساتید حوزه علمیه قم با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید به گفتگو پرداخت.

این استاد درس خارج حوزه در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: سخن از زندگی شخصیت عالم و شخصیت متقی، مرحوم آیت الله العظمی صافی گلپایگانی بسیار می تواند دارای شعوب و ابعاد مختلف باشد. ایشان یکی از علمای معاصر و صاحب ذوق و استعداد علمی و اهل جدّ و تلاش در سیره و سلوک، اهل احتیاط و تقوا بودند.

وی افزود: آیت الله العظمی صافی گلپایگانی رضوان الله تعالی علیه از ابتدای زندگی تا پایان عمر شریفشان ملازم پرهیزگاری و دوری از همه آنچه که تقرب الی الله را کاهش می دهد، قرار داشتند. ایشان صاحب ارزش های فراوانی بودند. در بیت علم تربیت شدند. دوره رشد و ادب را با مرحوم پدر، جناب حاج شیخ محمد جواد صافی گذراندند. در مجاورت مادری شیفته دین و کتاب خدا و مجذوب به سلوک اهل بیت علیهم السلام و محبت به حضرت ام الأئمه فاطمه زهرا سلام الله علیها قرار داشتند. سعی وافر در این خانه به تربیت فرزندانی شایسته و برخوردار از حسن سلوک و کسب اخلاق و ویژگی های نفسانی فضیلت آور بودند؛ و همواره رذائل را نفی و طرد کردند.

استاد سید محمد جواد مظفری خاطرنشان کرد: مرحوم آیت الله العظمی صافی گلپایگانی رحمت الله علیه از دوران تحصیلات حوزوی خوبی برخوردار بودند؛ چه در گلپایگان، چه در حوزه مبارکه علمیه قم همواره در تلاش و تب و تاب فهم و ادراک صریح و صحیح از علوم دینی قرار داشتند. دوستان و آشنایان همدوره این شخصیت بزرگ، خود، گواه صادق هستند بر شرکت مفید در درس مرحوم آیت الله العظمی بروجردی اعلی الله مقامه، که نتایج بسیار برجسته ای را به دنبال داشته است؛ شرکت در مجلس درس آن عالم بزرگوار، در سازندگی علمی و چارچوب های مشخص استنباطی و اجتهادی در جان و روح آیت الله صافی گلپایگانی بسیار تأثیرگزار بوده است؛ به گونه ای که از شخصیت های نام آوری در مجامع علمی آن زمان گردیدند.

وی در ادامه بیان کرد: آیت الله صافی رحمت الله علیه بعدها با بیت مرحوم آیت العظمی حاج سید محمدرضا موسوی گلپایگانی اعلی الله مقامه متصل شدند. و از آن بیت، بسیار فضیلت ها و ارزش های مؤثر در خود را بارآور کردند و خودشان را بیشتر در تهذیب و تزکیه قرار دادند. و از جهت انتساب به بیت آیت الله گلپایگانی و از طرف خود ایشان، خانواده پاک و مصفای صافی، فرزندان پاکی را به جامعه اسلامی و مسلمان ها تقدیم کردند. فرزند فاضلشان حضرت حجت الاسلام و المسلمین حسن صافی، فرزند طبیبشان، دکتر صافی، و فرزندان دیگرشان، محسن صافی و فرزند دیگرشان مرحوم جواد صافی از ثمرات بیت مرحوم آیت الله العظمی صافی هستند. من واقعا خوشحالم از این آثار بلند و شاخصشان نام بردم. و ان شاء الله امیدوارم مانند والد بزرگوارشان در خدمت اسلام و مسلمین و در جهت رشد فرهنگ اهل البیت علیهم السلام، تلاش گرانه و فعال، مانند پدر، همواره ادامه حیات طیبه بدهند و ما را به خوشحالی و شادمانی بیشتر نائل بدارند.

استاد مظفری خاطرنشان کرد: آیت الله العظمی لطف الله صافی گلپایگانی رضون الله تعالی علیه، از بعد علمی، در جایگاه رفیعی بودند؛ در این سال های اخیری که فرصت و فراغتی پیدا می شد، لحظاتی را در مدرسه آیت الله العظمی گلپایگانی، در درس فقه آیت العظمی گلپایگانی شرکت می کردم؛ همواره خوشحال می شدم که ایشان را زیارت می کردم؛ ایشان در بعد علمی و عملی، انسان را با حق و حقیقت آشنا می کردند. شخصیتی مبرّا و ویژه و پیراسته از هر نوع بدی و یا خُلق تنگ؛ بلکه دارای بشاشت وجه و بهجت سیما بودند؛ بسیار صبور بودند.

این استاد حوزه علمیه قم افزود: آیت الله العظمی لطف الله صافی گلپایگانی رضون الله تعالی علیه در پاسخ به اشکالات، بسیار وفادار بودند؛ مخصوصا نسبت به سادات، توجه خاصّ داشتند؛ وقتی که بنده  اشکالی مطرح می کردم و نظر ایشان را گاهی به نقد می کشیدم، آیت الله العظمی لطف الله صافی گلپایگانی رضون الله تعالی علیه آنقدر کریمانه و بزرگوارانه به بنده پاسخ می دادند، که خیلی درس ها و ارزش ها را از این شخصیت عظیم الشأن یاد گرفتم.

وی در ادامه بیان کرد: شاید کمتر از یک سال فرصت ملاقات با ایشان در درس داشتم و استفاده می کردم؛ اما به اندازه 15 سال، اثر تهذیبی و اثر رشد و بالندگی در خود احساس می کردم؛ چرا که در اسلام عزیز، مسأله تزکیه و بنیان نهادن یک علم پاک و قابل تعالی، وابسته به بنیادهای تهذیبی در نفس انسان است. انسان مهذب است که می تواند متعلم خوب و معلم بایسته باشد.

استاد مظفری خاطرنشان کرد: از نظرات فقهی ایشان بسیار خوشحال می شدم؛ با تمام وجود، می آمدند و جدیدترین موضوعات زمان خودشان را مورد بررسی می کردند؛ مانند «انتقال جنین، از رحمی به رحم دیگر»، مانند مسأله خون و ابعاد و فروعات خون رسانی، مانند جریان رشد جنین انسان از غیر مسیر طبیعی .... با فضل کامل، ادله و روایات را طرح می کردند و تلاش و جهد اجتهادی شان بر این بود که از روایات استفاده بشود تا این موضوعات، در عصر ما احکام روشنی پیدا کنند.

وی اضافه نمود: کسانی که از نظر علمی در مرحله خوبی از شناخت، قرار دارند، می توانند گواهی بدهند که آیت الله العظمی لطف الله صافی گلپایگانی رضون الله تعالی علیه از کسانی هستند که در اصول، دست عمیق و و ذهن بسیار انیقی دارند؛ که می توانند به مسائل، و موضوعات جدید، پاسخ مناسب را ارائه کنند؛ پاسخی که پیشرفت علم را در آغوش بگیرد و در عین حال، از رضا و رضوان الهی برخوردار باشد؛ چه اینکه حقّ، همین است که علم را عالم مطلق می داند و از او سرشاخه می گیرد.

وی افزود: علم عمیق کشف واقع، در نهاد مبدأ تبارک و تعالی عجین است و از آن ذات مقدس ربوبی می توانیم آگاهی هایمان را به دست بیاوریم؛ و این کار، با عملیات و ساز و کار شناخت علم خدا و کلام خدا و صفات خدا و شناخت از ذات خدا در حدی که مقدور انسان و مورد طاقتش است، بتواند وارد مباحث فروعات دینی، چه در بخش فقهی و چه در بخش کلامی و غیره بشود.

 این استاد برجسته حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: جلسه درس مرحوم آیت الله صافی گلپایگانی برای من، بسیار شادمانی آور، بهجت انگیز و خوشحال کننده بود؛ و متأسف شدم این اواخر که وجود مقدسشان را نتوانستم در مجلس درس مدرسه آیت الله گلپایگانی احساس کنم؛ هرچند اساتید دیگری را توفیق داشتم که در خدمتشان باشم و استفاده نمایم؛ مرحوم آیت الله العظمی شیخ محمد فاضل لنکرانی، مرحوم آیت الله سید محمود شاهرودی، مرحوم آیت الله حسن زاده آملی، مرحوم آیت الله شیخ جواد تبریزی و دیگران، و از خیر الموجودین ما، استاد بزرگوار، حضرت آیت الله العظمی وحید خراسانی، مرجع توانا و قادر و شخصیت فعال و برجسته علمی ما، و مخصوصا، آیات دیگری که فرصت نیست بیشتر از این اطاله کلام کنم؛ از مراجع موجود ما، از شخصیت های مستعد، با ذوق و سرشار از تلاش و کوشش و جدّ و جهد در زمینه دین شناسی و ابعاد مختلف دین شناسی استفاده های فراوان بردیم. خدا را شاکر هستم از وجود چنین اساتید برجسته که توانستیم در عصرمان آن عزیزان را درک کنیم؛ برخی از این بزرگواران به ابدیت کوچ کردند و برخی از عزیزان در جمع ما حاضر هستند؛ خداوند بر توفیقات آنها و بر طول عمر بابرکتشان بیفزاید.

وی در ادامه بیان کرد: مرحوم آیت الله العظمی صافی گلپایگانی در جریان درس و بحث بسیار موفق بودند؛ از شخصیت های دارای ابعاد مختلف می توان ایشان را ذکر کرد؛ کتاب های متعددی که از ایشان باقی مانده است و در زمینه های مسائل و مشکلات اجتماعی و رفع آنها، در شناخت تربیت انسان ها و شناخت زنان و مردان و پسران و دختران، از مرحوم آیت الله صافی نوشته ها و آثار زیادی مشاهده کردم.

وی افزود: اینکه موفقیت ایشان را در سطح عالی می بینم، به جهت توفیقی است که در پیوند ایشان با اهل بیت علیهم السلام بوده است. گشودنِ بسیاری از مشکلات و محذورات بر سرِ راه مرحوم آیت الله العظمی صافی گلپایگانی رضوان الله علیه را در توسل ایشان به اهل البیت علیهم السلام می دانم. دوستان و آشنایان و شاگردان، در طول زندگی روحانیتی آیت الله العظمی صافی گلپایگانی، زیارت های با حالِ مشتاقی و والهی، از ایشان به یاد دارند.

استاد سید محمد جواد مظفری در ادامه بیان کرد: بنده شاهد بودم در بالا سرِ حضرت امام رضا علیه السلام ایشان را مشاهده کردم با آن حال نقار و ضعف جسمی که ایشان را فرا گرفته بود؛ بالا سر تشریف آوردند؛ جای خودم را به ایشان تقدیم کردم و تفقد کردم و خواستم که ما را از دعا فراموش نکنند؛ خداوند بر آن صورتِ زیبا و دل بینا و آگاه ایشان، نورانیت رضوان خودش را و حیات ابدیت را ببخشد و بیشتر کند.

وی اضافه نمود: در تمکین از اهل بیت علیهم السلام چیزی را فروگذاری نکردند؛ در شناخت فرزندان اهل بیت علیهم السلام، بسیار کوشا بودند و به این مسأله را مورد توجه قرار می دادند؛ عاشق اهل بیت علیهم السلام بودند؛ مرکز صدور عالمان در جایگاه تربیتی ایشان در منزل و مأوای پدری ایشان بود که نتایج بسیار خوبی داشت؛ از جمله باید نام ببرم از شخصیت بسیار گرامی، اخوی محترم و متخلق به خلق الهی مرحوم شیخ علی آقا صافی رحمت الله علیه و خود وجود پدر عزیز این شخصیت ها در مورد ابعاد مختلف فرهنگ اسلام به روشنگری و تبیین اقدام کردندو به تربیت نفوس مستعده پرداختند.

این استاد درس خارج حوزه علمیه در ادامه بیان کرد: از ایشان تألیفات گوناگون و در رشته های متعدد و متنوع به یادگار مانده است؛ کتاب هایی در موضوعات تربیتی برای دختران و پسران و نحوه سلوک مردان و زنان و همسران، تا کتاب هایی دیگر در راستای معرفی اهل بیت عصمت و طهارت علیهم السلام، همانند کتاب «پرتوی از عظمت امام حسین علیه السلا» و کتاب گرانقدر دیگر همانند کتاب گرانسنگ «منتخب الأثر»، کتاب هایی در باب شناخت خدا و صفات خدا و کتاب در باب یاران و یاوران مهدی علیه السلام، و دیگر موارد، از جمله آثار برجسته آن عالم بزرگوار بوده است.

وی افزود: این آثار، تلاش و کوشش بی دریغ این شخصیت را نشان می دهد؛ و یک قسمت مهم از زندگی آیت الله صافی گلپایگانی رضوان الله علیه دهه های چهار گانه انقلاب اسلامی بوده است. ایامی که انصافا باید گفت انفجار نور بوده است.  مرحوم آیت الله العظمی صافی گلپایگانی در این ایام، یک فقیه بی نظیر، یک انسان آماده برای پاسخگویی به شبهات در ابعاد مختلف و با جنبه اخلاقی و رفتاری نشان دادند؛ شخصیتی که برای نیروهای انقلابی که تربیت شده انقلاب بودند، اعم از جوانان دانشگاهی، سپاهی، ارتشی و جهادی، شخصیت های برجسته و فرماندهان و شهید حاج قاسم سلیمانی تأثیرگزار بودند. من بارها از این عزیزان شنیدم که متأثر از اخلاق شریف و کریمانه حضرت آیت الله شیخ لطف الله صافی گلپایگانی رضوان الله تعالی علیه قرار گرفته بودند.

استاد سید محمد جواد مظفری خاطرنشان کرد: آیت الله العظمی صافی گلپایگانی یک حرکت بسیار مهم را در پذیرش شورای نگهبان داشتند؛ جایگاهی منیع، که از ارکان اساسی جمهوری اسلامی بوده است. گاهی در بعضی موارد، نظر مخالفی هم از ایشان دیده و شنیده می شد. بنده مستقیما نمی دانم، ولی از دوستان و آشنایان نزدیک تر به امام خمینی رضوان الله علیه شنیدم که حضرت امام می فرمودند: «این مخالفت ها، ولو در رأی و نظر از ما یک مقداری دور باشد، اما لله و برای خدا است.» این را امام رحمت الله علیه، بنیانگذار و شخصیت پیشتاز حرکت اسلام ناب محمدی صلی الله علیه و آله و سلم اذعان فرموده بودند. من هم شهادت می دهم که بینی و بین الله، حضرت آیت الله صافی و مانند ایشان، غرضی و قصدی غیر از آنچه را که رضایت خدا در میان مردم جاری و ساری بشود، نداشتند.

وی اضافه نمود: مواردی از مقتضیات زمان را پس از انقلاب اسلامی در عملکرد حضرت آیت الله العظمی صافی با پوشش فکری که نسبت به مسائل مختلف داشتند، می بینیم؛ در حقیقت باید بگوییم ایشان صافی از مصفای چشمه جوشان علم و ادب و ذوق و هنر و خوش خلقی و دوستی بی دریغ بود. صافی ما، صافی الهی بود؛ صافی ما، عطر صفای الهی را و بوستان گل های شاد و فعال را در میان جمع مردم در هر کجا که حضور داشت، در آنجا نشر می کرد.

این استاد حوزه علیمه قم در ادامه بیان کرد: حضرت آیت الله العظمی صافی گلپایگانی بحمدالله در موارد مختلفی از مسائل اساسی نظام، برخوردار از نظر بودند؛ تا جایی که در دوران امام بزرگوار و مقام عظمای ولایت، امام خامنه ای از یاوران صدیق و بی دریغ و دلسوز بودند. رهبر حکیم ما آیت الله خامنه ای فرمودند: در مواردی نامه های حضرت آیت الله صافی و پیغام های ایشان که به ما می رسید، راهگشا بود.

وی افزود: واقعا رحمت و غفران خدا بر روح چنین شخصیت بزرگواری که همگان از ایشان با رضایت نام می برندو این، بزرگترین توشه و زادی است که آن بزرگوار در سفر به سوی ابدیت خود، به همراه دارند. در مسائل استنباطی با مهارت قابل تحسین وعمیق، ردّ فروع بر اصول می کردند؛ و از سبک و سیاق مجتهدین بنام سلف ما استفاده می کردند؛ مرحوم آیت الله صافی زندگی پر صفا و نورانی را برجای گذاشتند و به سوی ابدیت شتافتند و خداوند بر روح ایشان نور خود را و رحمت و غفران خود را هر چه بیشتر و بیشتر بیفزاید. «عاش سعیدا و مات سعیدا؛ طوبی له و حسن مآب»

/270/260/20/