استاد اسماعیل احمدی منش در گفتگو با خبرنگار نشست دوره ای اساتید به موضوع «مشکلات جامعه دوران امام صادق علیه السلام» پرداخت.

/270/260/22/

این استاد درس خارج حوزه در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: مشکلی که در جامعه دوران امام صادق علیه السلام بوده است، مشکل فرهنگی و فکری و عقیدتی بود.

وی افزود: یکی از مسائلی که امام صادق علیه السلام با آن مواجه بود، احیای سنن جاهلی در آن زمان بود؛ افکار دوران جاهلیت در زمان بنی امیه و بنی عباس مجددا برگشت. همچنین افکار بیگانه به جهان اسلام راه یافت و در حال گسترش بود. با توجه به گسترش ظاهری جهان اسلام از راه فتوحات، موجب شد گرایش های فکری و کلامی جدید، که مناسبتی با اسلام نداشت، از راه ترجمه کتاب های یونانی و هندی و ایرانی به جهان اسلام رخنه کند.

استاد احمدی منش در ادامه بیان کرد: یکی از پس لرزه ها احیای مادی گراها و طبیعیّون بود و آنها دوباره جان گرفتند. همانها که در قرآن کریم از آنها اینگونه یاد شده است: «وَ قالُوا ما هِيَ إِلاَّ حَياتُنَا الدُّنْيا نَمُوتُ وَ نَحْيا وَ ما يُهْلِكُنا إِلاَّ الدَّهْرُ وَ ما لَهُمْ بِذلِكَ مِنْ عِلْمٍ إِنْ هُمْ إِلاَّ يَظُنُّون‏» و گفتند: زندگى جز همين زندگى دنيا نيست دسته‏اى مى‏ ميرند و دسته‏ اى ديگر زنده مى ‏شوند و ما را جز روزگار هلاك نمى‏ كند؛ اينان هيچ علمى به سخنان خود ندارند و جز مظنه و پندار دليلى ندارند. (الجاثية:  24)

وی اضافه نمود: گروهی دیگر مجسمه بودند؛ کسانی که خداوند را به مانند جسم تلقی می کردند؛ عده ای به نام مرجئه به وجود آمدند؛ اعتقاد برخی از آنها این بود که تنها اعتقاد به امامت ائمه علیهم السلام کفایت می کند؛ مسائل کلامی را کفایت می دانستند و عمل را شرط نمی دانستند.

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: جاعلان حدیث سخت مشغول کار بودند و به جعل حدیث می پرداختند؛ عده ای دیگر، خواستند کار دین را با «قیاس» پی بگیرند؛ کسانی که می خواستند دین را به عقول ناقصه خود بفهمند؛ گروه دیگر غلات بودند؛ کسانی که ائمه اطهار علیهم السلام را از حد بشری بالاتر می بردند و برای آنها صفات الهی را قائل بودند؛ متصوفه یکی دیگر از گروه هایی بود که موجب انحراف گروه هایی از مسلمان ها شده بود.

استاد اسماعیل احمدی منش خاطرنشان کرد: هدف نهایی همه، آن بود که اسلام یا انحراف پیدا کند و یا اینکه به کلی از بین برود. چه کسی باید فرماندهی میدان را به عهده بگیرد، جز وجود مبارک امام صادق علیه السلام. آن حضرت با ایجاد مرکز علمی و تربیت شاگردان مبرّز در رشته های مختلف به میدان آمد. شخصیتی که به قول شیخ مفید چهار هزار مجتهد در پای درس او زانو می زدند. یا به قول حسن بن علی الوشّاء در مسجد وارد شد، در حالی که نهصد نفر از علما، قال الباقر و قال الصادق علیهما السلام می گفتند.

وی افزود: کاری که آن امام همام در پیش گرفت، تخریب بنای غلطی بود که بنا کرده بودند و ساخت بنای صحیحی که به فراموشی گذاشته شده بود؛ حضرت با تربیت شاگردان فراوان، به احیای اسلام ناب محمدی صلی الله علیه و آله و سلم اقدام نمودند.

این استاد درس خارج حوزه در ادامه بیان کرد:  از کارهای مهم حضرت علیه السلام احیای مرجعیت علمی اهل بیت و تبیین امامت به عنوان یک فریضه دینی و الهی بوده است. طبق حدیث ثقلین، حضرت رسول صلی الله علیه و آله و سلم فرموده بودند که بعد از ایشان کتاب و عترت دو یادگار ادامه دار ایشان هستند.