به مناسبت سالروز پر نور و سرور ازدواج حضرت زهرا سلام الله علیها و امیرالمؤمنین علی بن ابی طالب علیه السلام، استاد ناصر ابراهیمی از اساتید حوزه علمیه قم

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: سالروز مقدس ترین پیوند عالم آفرینش، مبارک باشد؛ قرآن کریم درباره این ازدواج مبارک و مقدس می فرماید: «بَحْرَيْنِ يَلْتَقِيان»؛ حضرت علی امیرالمؤمنین علیه السلام درباره این کابین مقدس فرمود:

کنّا کزوج حمامة فی أیکة

متمتعین بصحة و شباب

«ما همانند دو کبوتر در یک آشیانه بودیم که از نشاط، سلامت و جوانی برخوردار بودیم».

دریای هم اند و ساحلِ هم هستند

زهرا و علی که همدل هم هستند.

شفاف و عمیق و بی نهایت، همچون

دو آینه که مقابل هم هستند.

توصیف خدا از این پیوند مبارک

استاد ناصر ابراهیمی خاطرنشان کرد: امام صادق الحقائق، جعفر بن محمد الصادق علیه السلام در تفسير اين آيه شریفه "مَرَجَ الْبَحْرَيْنِ يَلْتَقِيانِ ، بَيْنَهُما بَرْزَخٌ لا يَبْغِيانِ  يَخْرُجُ مِنْهُمَا اللُّؤْلُؤُ وَ الْمَرْجانُ" (الرحمن، آیه 19و21) فرموده است:

«قالَ أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ: "فِي قَوْلِهِ تَعَالَى مَرَجَ اَلْبَحْرَيْنِ يَلْتَقِيٰانِ `بَيْنَهُمٰا بَرْزَخٌ لاٰ يَبْغِيٰانِ قَالَ عَلِيٌّ وَ فَاطِمَةُ بَحْرَانِ مِنَ اَلْعِلْمِ عَمِيقَانِ لاَ يَبْغِي أَحَدُهُمَا عَلَى صَاحِبِهِ يَخْرُجُ مِنْهُمَا اَللُّؤْلُؤُ وَ اَلْمَرْجٰانُ اَلْحَسَنُ وَ اَلْحُسَيْنُ عَلَيْهِمَا السَّلاَمُ" (روضة الواعظین، ترجمه مهدوی دامغانی، ج ۱، ص ۲۴۷) «على و فاطمه دو درياى ژرف هستند كه هيچ كدام بر ديگرى ستم نمى‌ كند و از ميان آنان "لُّؤْلُؤُ وَ مَرْجانُ" يعنى حسن و حسين (عليهما السّلام) به دست مى‌ آيد».

ازدواج راهی برای بندگی خدا

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: امیرالمؤمنین سلام الله علیه در آغاز زندگى زناشوئى خود حضرت زهرا سلام الله علیها را به عنوان بهترین همسرى که با کمک او مى تون خداى را اطاعت نمود، معرفى کرد. جمله «نعم العون على طاعه اللَّه» جمله اى کوتاه ولى بسیار پر محتوا است. در این جمله هدف ازدواج را بیان کرد که کمک گرفتن از همسر براى اطاعت از خدا باشد و همسرش زهرا سلام الله علیها را به عنوان بهترین مصداق براى توفیق در این امر مهم دانست.

وی افزود: رسول خدا صلّى اللَّه علیه و آله صبح اولین رو زعروسى وارد حجله شد، از داماد پرسید: "کیف وجدت اهلک؟ فقال: نعم العون على طاعه اللَّه" (بحار ج ۴۳ ص ۱۱۷٫) « رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم از حضرت على سلام الله علیه پرسید: همسرت را چگونه یافتى؟ او در جواب عرض کرد: بهترین کمک است بر اطاعت از خدا.»

استاد ابراهیمی خاطرنشان کرد: امیرالمؤمنین سلام الله علیه در آخرین ساعت هاى وداع با فاطمه نیز مقام عرفان و نیکوکارى و تقوا و خوف از خداى آن حضرت را ستود و نظر گذشته اش را تأیید نمود. معلوم مى شود زهرا سلام الله علیها در طول مدت ازدواج نه تنها مزاحم شوهرش در اطاعت از خدا و انجام دادن مسؤولیت سنگین ولایت نبوده، بلکه در تمام ابعاد مؤید و معاون او هم بوده است.

وی اضافه نمود: امیرالمؤمنین در آخرین لحظات عمر حضرت زهرا خطاب به ایشان فرمود: "اوصینى بما احببت. قالت: یا ابن عم ما عهدتنى کاذبه و لا خائنه و لا خلفتک منذ عاشرتنى. فقال علیه السلام: معاذ اللَّه انت اعلم باللَّه وابرّ واتقى و اکرم و اشدّ خوفاً من اللَّه من ان اوبّخک بمخالفتى، قد عزّ علىّ مفارقتک" (بحار ج ۴۳ ص ۹۱٫)                                                                                                                                                     

امیرالمؤمنین خطاب به حضرت زهرا فرمود:« آنچه می خواهی، وصیت کن و حضرت زهرا گفت:«پسر عمو! در طول عمر هرگز به تو دروغ نگفتم و خیانت نکردم و هیچگاه با تو مخالفت ننمودم.»

امیرالمؤمنین در پاسخ فرمود: «آرى اى دختر پیامبر! معاذ اللَّه که تو خلافى را مرتکب شده باشى. مرتبه خداشناسى و نیکوکارى و تقوا و خداترسى تو بالاتر از آن است که با من مخالفت کرده باشی»

استاد ابراهیمی خاطرنشان کرد: اولین روز از ماه ذی الحجه برابر است با سالروز زیباترین پیوند آسمانی در جهان اسلام که نمونه تکرار نشدنی در تاریخ شیعه است. در این روز مبارک، حضرت علی سلام الله علیه با حضرت فاطمه سلام الله علیها، برترین بانوی جهان پیمان عشق بست و خداوند متعال برترین فرستاده خود را شاهد این ازدواج قرار داد. عمر برکت ازدواج این دو بزرگوار به گستردگی آفتاب است و نام آنها برای همیشه در تاریخ ماندگار شده است.

وی افزود: سالروز ازدواج مبارک حضرت فاطمه سلام الله علیها و حضرت علی علیه السلام به عنوان روز ازدواج نامگذاری شده است و روز فرخنده برای افرادی است که زندگی خود را با خاطرهای زیبا از سالروز ازدواج امام علی و حضرت فاطمه سلام الله علیهما آغاز می کنند. ازدواج این دو بزرگوار به امر الهی، از امتیازاتی است که پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله و سلم به آن افتخار می کردند. در این پیوند مبارک، فرشتگان آسمان در سرور و شادمانی و بهشتیان به زینت و زیور آراسته شده بودند.

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: حضرت صدیقه طاهره سلام الله علیها، دختر حضرت محمد صلی الله علیه و آله و سلم و از دوشیزگان ممتاز در زمان خود بود. پدر و مادر ایشان از اصیل ترین و شریف ترین خانواده های اعراب بودند. قبل از خواستگاری امام علی علیه السلام، عمر و ابوبکر، حضرت فاطمه را از پیامبر خواستگاری نموده بودند و هر دوی آنها پاسخی با این مضمون از پیامبر شنیده بودند که حضرت فاطمه سلام الله علیها منتظر وحی الهی هستند.

زمانی که حضرت علی علیه السلام اقدام به خواستگاری ایشان نمودند، پیامبر در منزل ام سلمه بودند. هنگامی که در زدند، ام سلمه پرسید: کیست؟ قبل از پاسخ خواستگار، پیامبر دستور داد: «در را باز کن و بگو داخل شود. کسی پشت در است که محبوب خدا و رسول است».

حضرت علی علیه السلام وارد شد، سلام کرد و در حضور رسول خدا صلی الله علیه و آله نشست. چشمان خود را بر زمین دوخت. شرم از پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم مانع گفتن خواسته اش می شد. پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم که خود حضرت علی علیه السلام را بزرگ کرده و از روحیات او باخبر است، سکوت را شکست و فرمود: «می بینم برای حاجتی اینجا آمده ای. خواسته ات را بر زبان آور و آنچه در دل داری بازگو که خواسته ات پیش من پذیرفته است».

حضرت علی علیه السلام با سخنانی شیرین خواسته اش را چنین بازگو کرد:« پدر و مادرم فدای شما، وقتی خردسال بودم، مرا از عمویتان ابوطالب و فاطمه بنت اسد گرفتید. با غذای خود و به اخلاق و منش خود بزرگم کردید. نیکی و دل سوزی شما درباره من از پدر و مادرم بیشتر و بهتر بود. تربیت و هدایتم به دست شما بوده و شما ای رسول خدا به خدا سوگند ذخیره دنیا و آخرتم می باشید. ای رسول خدا! اکنون که بزرگ شده ام، دوست دارم خانه و همسری داشته باشم تا در سایه انس با او، آرامش یابم. آمده ام تا دخترتان فاطمه را از شما خواستگاری کنم. آیا مرا می پذیرید؟» چهره پیامبر چون گل شکفته شد. گویا انتظار این لحظه را می کشید. خوشحال شد، ولی جواب قطعی را بر عهده حضرت فاطمه سلام الله علیها گذاشت.

جبرئیل بر پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم نازل شد و گفت: خداوند فرموده است که اگر علی را برای فاطمه نیافریده بودم، از آدم ابوالبشر تا روز قیامت، شوهر و همسری هم تراز فاطمه پیدا نمی شد.

پس از خواستگاری و مراسم عقد، زمان آن رسید که امام علی علیه السلام برای آغاز زندگی جدید خود با حضرت فاطمه وسایلی را فراهم کند و حضرت علی در آن زمان شمشیر وزره را به عنوان دارایی خود داشت که توسط آنها در راه خدا جهاد می کرد و شتری که در باغ های مدینه با آن کار می کرد تا از مهمانی انصار بی نیاز باشد. حضرت محمد صلی الله علیه و آله و سلم قبول کردند که امام علی علیه السلام زره خود را بفروشد و مبلغ آن را به عنوان بخشی از مهریه حضرت فاطمه در اختیار پیامبر قرار دهد.

زره به قیمت چهارصد درهم به فروش رفت. پیامبر مقداری از آن را به بلال داد تا برای یگانه دختر پیامبر عطر خریداری کند، باقیمانده آن را نیزدر اختیار عمار یاسر و گروهی از یایران خود قرار داد تا لوازم منزل برای زندگی حضرت فاطمه خریداری کنند. از صورت جهیزیه حضرت زهرا سلام الله علیها می توان به وضع زندگی بانوی بزرگوار اسلام به خوبی پی برد.

 مهریه حضرت زهرا سلام الله علیها

استاد ناصر ابراهیمی خاطرنشان کرد: پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم ازدواج حضرت فاطمه سلام الله علیها را ساده ترین و راحت ترین روش ممکن انجام داد تا الگویی نیک برای جوانانی باشد که در آستانه ازدواج قرار دارند. مهریه 500 درهمی فاطمه علیهاالسلام هم به همین دلیل تعیین شد. روایات مختلفی وجود دارد که علاوه بر این مهریه که جنبه مادی دارد، مهریه های معنوی نیز برای ایشان تعیین شده است. در روایتی نقل شده است که حضرت زهرا سلام الله علیها از پدر تقاضا کرد که آن حضرت از خدا بخواهند تا مهریه اش را شفاعت از مسلمانان گناهکار قرار دهد. این درخواست حضرت فاطمه سلام الله علیها مستجاب شده و ایشان شفیع و واسطه بخشش گناهکاران قرار گرفت.