استاد میرزا احسان زاهری کاشانی از اساتید حوزه علمیه قم در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید به موضوع «تفسیر بخشی از آیات سوره ناس» پرداخت.

/270/260/22

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: صد و چهاردهمین سوره قرآن که شش آیه دارد، به بیان برخی از علما در مکه، و قول برخی دیگر از مفسرین، در مدینه نازل شده است؛ البته منافاتی هم ندارد که در هر دو جمع نمود؛ به این معنا که برخی از آیات آن در مکه و برخی دیگر در مدینه نازل شده باشد.

وی افزود: می دانیم که نماز شب، دو رکعت، شفع و یک رکعت وتر است؛ چهار نماز دو رکعتی، نافله های آن هستند؛ مانند آنکه نماز ظهر، چهار رکعت است؛ اما دارای هشت رکعت نافله است و پیش درآمد است؛ تا انسان برای ورود به نماز، آمادگی داشته باشند.. در روایات، بیان شده است که در نماز وتر، سه سوره آخر قرآن، یعنی توحید و فلق و ناس خوانده بشود.

استاد زاهری در ادامه بیان کرد: با وجود دشمنانی که داریم، باید به خدا پناه ببریم؛ و مواظب باشیم حملات سایبری، مجازی، حملات حقیقی در دانشگاه و بازار و ... هست. در روایت، شیطان، کرسی خود را وسط بازار می گذارد و ندا می دهد «یا معاشر الناس». در روایت داریم که «زود به بازار بروید و زود برگردید.» از این رو مسجد بازار، 13 برابر ثواب دارد؛ مسجد محل، 25 برابر، مسجد جامع، 100 برابر ثواب دارد. بازار و ادارجات و ... همه جا آلوده است؛ در همه جا به خدا پناه ببریم و در مسیر خدا گام برداریم و به حق الله و حق الناس توجه کنیم. شیطان در همه جا کار می کند و می خواهد ضربه بزند و مسلط باشد. باید این تسلط را از بین ببریم. امیرالمؤمنین علیه السلام می فرماید: «فهناک یستولی الشیطان علی اولیائه» شیطان بر اولیائش مسلط است. این نکته مهم  است. این مهم را بسیار مهم بدانیم.

وی اضافه نمود: از این رو است که قرآن کریم در سوره ناس می فرماید: «پناه ببریم به ربوبیت الهی، و تحت تربیت خدا باشیم؛ به مالکیت او پناه ببریم؛ به الوهیت خداوند متعال پناه ببریم و فقط او را بپرستیم؛ خودمان را مملوک او بدانیم. کسی که مملوک دیگری است، باید فقط گوش به حرف مالکش و حاکمش و مربی بدهد. چه در مراحل دل، چه در اندیشه و چه در عمل و تبلیغ به خدا پناه ببرد.

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: در این سوره مبارکه می خوانیم: «من شرّ الوسواس الخنّاس»؛ «خنّاس» صیغه مبالغه از «خنوس» است؛ یعنی «جمع شدن و عقب رفتن» چون شیاطین علیه انسان ها جمع می شوند؛ اجتماع می کنند و اجماع می گیرند. عقب رفتن در معنا دارند؛ چون شیطان زمانی که نام خدا برده می شود، عقب نشینی می کنند؛ از این رو یکی از نام های شیاطین، «خنّاس» است. خناس هستند، چون مخفیانه عمل می کنند؛ همه شیاطین سعی دارند حرف باطل خود را با عناوین زیبا پوشش بدهند. با زر و قدرت و ریاست، به میدان می آیند و انسان را با تزویر، گرفتار می کنند. در همه جبهه ها وارد می شوند؛ و از این رو باید به این حدیث قدسی عمل کنیم که «کلمة لا اله الا الله حصنی» چون هر آینه احتمال سقوط ما وجود دارد؛ چون غرائز در ما قلدر هستند و بر ما مسلط می شوند. ضعف اعتقادی و ایمانی موجب این امر می شود.

وی افزود: انسان معقول را دیر درک می کند؛ و شیرینی محسوس را زود درک می کند؛ همین امر موجب سقوط می شود. از این رو دشمنان داخلی و خارجی وجود دارند؛ برای دفع دشمنان خارجی با جهاد اصغر، و برای دفع دشمنان داخلی با جهاد اکبر باید مبارزه کرد. باید توجه کافی و وافی داشت که دشمن را دفع و نابود کنیم.

استاد زاهری کاشانی خاطرنشان کرد: بیان می شود که در مقابل، آنها انسان هایی هستند که «ربنا الله ثم استقاموا تتنزل علیهم الملائکه» این انسان ها تحت تربیت الهی در مقابل دشمنان مقاومت می کنند. در چهل حدیث امام خمینی رضوان الله علیه این روایت از امام صادق علیه السلام را می خوانیم که از رسول خدا روایت فرموده اند.

«روى العيّاشي بإسناده عن أبان بن تغلب، عن جعفر بن محمّد، عليهما السّلام، قال قال رسول اللّه، صلّى اللّه عليه و آله: ما من مؤمن إلّا و لقلبه في صدره أذنان: أذن ينفث فيها الملك، و أذن ينفث فيها الوسواس الخنّاس. يؤيّد اللّه المؤمن بالملك، و هو قوله سبحانه: «وَ أَيَّدَهُمْ بِرُوحٍ مِنْهُ.» «فرمود حضرت صادق، سلام اللّه عليه: فرمود جناب رسول خدا، صلّى اللّه عليه و آله: «نيست مؤمنين مگر از براى قلبش دو گوش است: يك گوش است كه مى‌ دمد در آن فرشته، و يك گوش است كه مى‌دمد در آن شيطان وسوسه كن. تأييد مى‌فرمايد خداوند مؤمن را به فرشته، و اين از قول خداى تعالى است كه مى‌فرمايد: «تأييد مى‌فرمايد ايشان را به روحى از جانب خود.»