به مناسبت رحلت پیامبر گرامی اسلام صلی الله علیه و آله و سلم، استاد سید عباس سید کریمی، از اساتید حوزه علمیه قم با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید در موضوع «عظمت شخصیت حضرت» به گفتگو پرداخت.

این استاد درس خارج در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: بعد از آنکه جدّ ما آدم از بهشت برزخی رانده شد و راهی عالم دنیا گردید، و نسل او در اسفل سافلین و جهان ظلمت قرار گرفت، خداوند تبارک و تعالی از باب لطف و رحمت خودش گروه رسولان و جانشینان آنها را فرستاد تا روزنه ای برای بشر به سوی عالم بالا و نور برقرار شود.

وی افزود: بنا بر قولی 124000 پیامبر آمده است که کمر همت را بستند تا انسان را از پست ترین عالم به سوی نور رهنمون شوند؛ مع الاسف اکثر مردم نپذیرفتند و کسانی که اهل بندگی بودند، کم بودند. خداوند متعال می فرماید:

«اعْمَلُوا آلَ داوُدَ شُكْراً وَ قَلِيلٌ مِنْ عِبادِيَ الشَّكُور» (سبأ: 13)

استاد سید کریمی اضافه نمود: همه انبیای الهی سلام الله علیهم اجمعین دارای عظمت هستند و رنج های طاقت فرسایی در راه ارشاد بشر به جان خود خریده اند و به انواع بلایا گرفتار شده اند ولکن پیامبران دارای رتبه واحدی نیستند بلکه برخی بر برخی دیگر برتری دارند. در سوره بقره می خوانیم:

«تِلْكَ الرُّسُلُ فَضَّلْنا بَعْضَهُمْ عَلى‏ بَعْضٍ مِنْهُمْ مَنْ كَلَّمَ اللَّهُ وَ رَفَعَ بَعْضَهُمْ دَرَجاتٍ وَ آتَيْنا عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ الْبَيِّناتِ وَ أَيَّدْناهُ بِرُوحِ الْقُدُسِ وَ لَوْ شاءَ اللَّهُ مَا اقْتَتَلَ الَّذِينَ مِنْ بَعْدِهِمْ مِنْ بَعْدِ ما جاءَتْهُمُ الْبَيِّناتُ وَ لكِنِ اخْتَلَفُوا فَمِنْهُمْ مَنْ آمَنَ وَ مِنْهُمْ مَنْ كَفَرَ وَ لَوْ شاءَ اللَّهُ مَا اقْتَتَلُوا وَ لكِنَّ اللَّهَ يَفْعَلُ ما يُرِيدُ» (بقره: 253)

از آن فرستادگان برخى را بر برخى برترى بخشيديم. از آنان كسى است كه خدا با او سخن گفت، و برخى از آنان را درجات و مراتبى بالا برد. و عيسى بن مريم را دلايل و نشانه‏ هاى روشن داديم، و او را به وسيله روح القدس توانايى بخشيديم. و اگر خدا مى‏ خواست كسانى كه بعد از آنان [در طول قرون و اعصار] آمدند، پس از آنكه دلايل و براهين روشن به آنان رسيد، با هم نمى‏ جنگيدند، ولى [درباره ايمان و كفر با هم‏] اختلاف كردند، پس برخى از آنان ايمان آوردند و برخى كفر ورزيدند، قطعاً خدا اگر مى ‏خواست نمى ‏جنگيدند، ولى خدا آنچه را مى ‏خواهد [از روى حكمت و مصلحت‏] انجام مى‏ دهد. (بقره: 253)

وی خاطرنشان کرد: درباره أنبیای الهی هم همین طور است؛ در آیه شریفه می خوانیم:

«وَ رَبُّكَ أَعْلَمُ بِمَنْ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ لَقَدْ فَضَّلْنا بَعْضَ النَّبِيِّينَ عَلى‏ بَعْضٍ وَ آتَيْنا داوُدَ زَبُورا» (اسراء: 55)

و پروردگارت به هر كه [و هر چه‏] در آسمان‏ها و زمين است، داناتر است. و به يقين برخى از پيامبران را بر برخى ديگر برترى داديم وبه داود زبور عطا كرديم. (اسراء: 55)

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: در میان پیامبران، پیامبران اولوالعزم جایگاه ویژه دارند؛ گل سرسبد انبیای اولوالعزم حضرت محمد صلی الله علیه و آله و سلم است.

وی افزود: در قرآن کریم نام پیامبران به طور کامل بیان نشده است؛ در این آیات از سوره نساء می خوانیم:

«إِنَّا أَوْحَيْنا إِلَيْكَ كَما أَوْحَيْنا إِلى‏ نُوحٍ وَ النَّبِيِّينَ مِنْ بَعْدِهِ وَ أَوْحَيْنا إِلى‏ إِبْراهِيمَ وَ إِسْماعِيلَ وَ إِسْحاقَ وَ يَعْقُوبَ وَ الْأَسْباطِ وَ عِيسى‏ وَ أَيُّوبَ وَ يُونُسَ وَ هارُونَ وَ سُلَيْمانَ وَ آتَيْنا داوُدَ زَبُوراً (163) وَ رُسُلًا قَدْ قَصَصْناهُمْ عَلَيْكَ مِنْ قَبْلُ وَ رُسُلًا لَمْ نَقْصُصْهُمْ عَلَيْكَ وَ كَلَّمَ اللَّهُ مُوسى‏ تَكْلِيماً (164)»

ما به تو وحى كرديم، همان گونه كه به نوح و پيامبران پس از او وحى كرديم و به ابراهيم و اسماعيل و اسحاق و يعقوب و نوادگان [داراى مقام نبوتشان‏] و عيسى و ايوب و يونس و هارون و سليمان نيز وحى نموديم و به داود، زبور داديم. (163) و به پيامبرانى [وحى كرديم‏] كه سرگذشت آنان را پيش از اين براى توگفتيم، و پيامبرانى [را برانگيخته‏ ايم‏] كه سرگذشتشان را براى تو حكايت نكرده‏ ايم. و خدا با موسى به صورتى ويژه و بى ‏واسطه سخن گفت. (164)

استاد سید کریمی به نام پیامبرانی اشاره کرد که در قرآن به آنها اشاره شده است:

1-- آدم

2--  نوح

3-- ابراهیم

4-- موسی

5--  عیسی

6--  داود

7-- ایوب

8-- ادریس

9-- ذا اکِفل

10-- ذا النون

11-- الیاس

12-- ال یاسین

13-- لوط

14-- اسماعیل

15-- یسع

16-- هود

17-- اسحاق

18-- یعقوب

19-- صالح

20-- هارون

21-- سلیمان

22-- زکریا

23-- یحیی

24-- یوسف

25-- شعیب

26-- اسباط

27-- و محمد صلی الله علیه و آله و سلم

 اما از باقی انبیاء نامی به میان نیامده است.

این استاد درس خارج حوزه خاطرنشان کرد: جالب این است که تعدادی از این انبیاء الهی در سوره های مختلفی در قرآن مطرح و شرح حال آنها بیان شده است.

مثلا درباره حضرت موسی علیه السلام در قرآن در 120 مورد نام ایشان آمده است و یا نام حضرت ابراهیم علیه السلام در حدود 60 مورد در قرآن آمده است.

وی افزود: خداوند متعال از همه پیامبران الهی تمجید کرده است؛ مثلا در قرآن مجید آمده است:

«و سلام علی نوحٍ فی العالمین» درود خدا بر نوح در تمام جهان؛ هم در دنیا و هم در آخرت.

استاد سید کریمی در ادامه بیان کرد: طبق آیه شریفه حضرت نوح 950 سال تا قبل از طوفان تبلیغ کرده بود و در روایت هم آمده بعد از طوفان هم 400 سال تبلیغ کرده است و حضرت صالح علیه السلام 104 سال تبلیغ کرده است.

استاد سید عباس سید کریمی در ادامه گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید تأکید کرد: همه انبیاء عاشق خدا بودند و در حقیقت برای تربیت عاشق مبعوث شده بودند. خداوند شیرینی خودش را در کام آنها ریخته بود و آن بزرگواران شب و روز مشغول تبلیغ مجانی بودند. هیچ پیغمبری هیچ چشم داشتی از مردم در قبال تبلیغ خود نداشته است.

وی اضافه نمود: سرور همه انبیاء محمد صلی الله علیه و آله و سلم است. حضرت به اندازه در راه تبلیغ معشوق خودش پیش رفت تا آن جا که خداوند متعال در قرآن مجید ایشان را مورد خطاب قرار می دهد:

«لَعَلَّكَ باخِعٌ نَفْسَكَ أَلَّا يَكُونُوا مُؤْمِنِينَ» (شايد تو مى‏ خواهى براى اينكه آنان ايمان نمى ‏آورند، خود را از شدت اندوه هلاك كنى!) (شعراء: 3)

این استاد حوزه علمیه قم افزود: در توبه، آیه 128 آمده است:

«لَقَدْ جاءَكُمْ رَسُولٌ مِنْ أَنْفُسِكُمْ عَزِيزٌ عَلَيْهِ ما عَنِتُّمْ حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ بِالْمُؤْمِنِينَ رَؤُفٌ رَحِيمٌ»

يقيناً پيامبرى از جنس خودتان به سويتان آمد كه به رنج و مشقت افتادنتان بر او دشوار است، اشتياق شديدى به [هدايتِ‏] شما دارد، و نسبت به مؤمنان رئوف و مهربان است. (توبه: 128)

وی خاطرنشان کرد: پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلم در 13 سالی که در مکه بودند، خود و یارانشان مورد آزار مشرکان قرار گرفتند؛ 3 سال تبلیغ آن حضرت مخفیانه بود؛ بعد از آنکه تبلیغ آشکار گردید، فشار بر حضرت و یارانش زیاد شد، تا حدی که حضرت عده ای از یارانش را به حبشه هجرت داد و خودش هم مجبور شد تا شبانه مکه را ترک گوید و به مدینه هجرت نماید.

استاد سید کریمی در ادامه بیان کرد: پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلم در 10 سالی که در مدینه بودند، اگر چه در سال اول، غزوه ای نبود، اما از سال بعد که بدر آغاز شد، در مدت این 9 سال، شخصا در 26 جنگ برای سرکوب کافران حاضر شده اند. در 36 جنگ دیگر هم نماینده فرستاده است. اگر محققان در این باره تمایل داشتند، به مجمع البیان، جلد 2، ذیل آیات 124 تا 126 آل عمران رجوع کنند؛ اسامی آن جنگ ها توسط مرحوم طبرسی اعلی الله مقامه بیان شده است.

وی افزود: در حقیقت 62 جنگ در 9 سال بر پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم تحمیل شده است و آن حضرت برای اینکه مزاحم ها را از سرِ راه بردارد و تبلیغ روشنی انجام بدهد، اقدام به جنگیدن کرده است؛ یعنی به طور کلی پیامبر اکرم، در هر سال 7 جنگ داشتند. سخت ترین جنگ ها احد بوده است که پیشانی و دندان مبارک پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم در آن شکسته شد.

استاد سید عباس سید کریمی خاطرنشان کرد: حضرت محمد صلی الله علیه و آله و سلم عاشق راهی بود که برگزیده بود. وقتی در مکه، قریشیان پیشنهاد کردند که ثروت هنگفت و زنان زیبا به او تقدیم کنند تا از مذمت بت ها دست بردارد، حضرت فرمود: اگر خورشید را در دست راست من و ماه را در دست چپ من قرار بدهید، من از مأموریت خود دست بر نمی دارم.

وی در ادامه اضافه نمود: خداوند تبارک و تعالی حضرت محمد صلی الله علیه و آله و سلم را مورد تکریم بسیار قرار داده اند. حتی اجازه نداده است که همسر ایشان بعد از رحلت حضرت صلی الله علیه و آله و سلم ازدواج کنند و به این ترتیب ازدواج با همسران پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم بر مسلمان ها حرام شده است. در سوره احزاب می خوانیم:

«يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَدْخُلُوا بُيُوتَ النَّبِيِّ إِلَّا أَنْ يُؤْذَنَ لَكُمْ إِلى‏ طَعامٍ غَيْرَ ناظِرِينَ إِناهُ وَ لكِنْ إِذا دُعِيتُمْ فَادْخُلُوا فَإِذا طَعِمْتُمْ فَانْتَشِرُوا وَ لا مُسْتَأْنِسِينَ لِحَدِيثٍ إِنَّ ذلِكُمْ كانَ يُؤْذِي النَّبِيَّ فَيَسْتَحْيِي مِنْكُمْ وَ اللَّهُ لا يَسْتَحْيِي مِنَ الْحَقِّ وَ إِذا سَأَلْتُمُوهُنَّ مَتاعاً فَسْئَلُوهُنَّ مِنْ وَراءِ حِجابٍ ذلِكُمْ أَطْهَرُ لِقُلُوبِكُمْ وَ قُلُوبِهِنَّ وَ ما كانَ لَكُمْ أَنْ تُؤْذُوا رَسُولَ اللَّهِ وَ لا أَنْ تَنْكِحُوا أَزْواجَهُ مِنْ بَعْدِهِ أَبَداً إِنَّ ذلِكُمْ كانَ عِنْدَ اللَّهِ عَظِيما»(احزاب: 53)

(اى اهل ايمان! به خانه‏هاى پيامبر وارد نشويد مگر آنكه براى خوردن غذايى به شما اذن دهند، بدون اينكه در انتظار فرا رسيدن وقت [خوردن‏] آن باشيد ولى هنگامى كه دعوت شديد وارد شويد، و چون غذا خورديد و بى‏آنكه [پس از صرف غذا] سرگرم سخن گرديد، پراكنده شويد، اين [كار كه بنشينيد و سرگرم سخن گرديد] پيامبر را آزار مى‏دهد و از شما حيا مى‏كند [كه بيرونتان كند] ولى خدا از حق حيا نمى‏كند. و زمانى كه از همسرانش متاعى خواستيد از پشت پرده و حجابى از آنان بخواهيد، كه اين براى قلب شما و قلب‏هاى آنان پاكيزه‏تر است. و شما را نسزد [و جايز نباشد] كه پيامبر خدا را آزار دهيد. و بر شما هرگز جايز نيست كه پس از او با همسرانش ازدواج كنيد كه اين [كار] نزد خدا بزرگ است. (احزاب: 53)

این استاد درس خارج حوزه در ادامه بیان کرد: یکی از کسانی که این درخواست را داشت، طلحه بود که می گفت: پیامبر این اجازه را دارند که بعد از ما با همسران ازدواج کنند؛ چرا ما این حق را نداشته باشیم؟ این آیه در ملامت او نازل شد.

وی خاطرنشان کرد: این امر برای تکریم پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم است؛ یعنی در حقیقت حریم پیامبر را تا آنجا محفوظ داشته است که کسی در آن حرمی که پیامبر وارد شده است، وارد نشود.

استاد سید کریمی اضافه نمود: از دیگر مواردی که نشان از احترام خداوند متعال نسبت به پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم است، در مورد تعداد زن هایی بود که ایشان می توانستند به نکاح خود در بیاورند. اگر برای بقیه مسلمان ها تا 4 زن بوده است، پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله و سلم 9 زن داشتند که البته اجازه نکاح بیشتر هم داشتند.

وی افزود: خداوند به پیامبر اسلام این اجازه را داده است که اگر زنی هم خود را بر ایشان هبه می نمود، حضرت بپذیرند. این امر از ویژگی های پیامبر اسلام است و فرد دیگری این اجازه را ندارد.

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: این ها تکریم هایی است که در قرآن آمده است اما قضایا بیش از این است. پیامبر اسلام در مقابل آن آزارهای زیادی که دید، مزدی درخواست نکرد؛ فقط یک مزد درخواست کرد و البته آن هم به خاطر هدایت خود مردم بود.

«ذلِكَ الَّذِي يُبَشِّرُ اللَّهُ عِبادَهُ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى‏ وَ مَنْ يَقْتَرِفْ حَسَنَةً نَزِدْ لَهُ فِيها حُسْناً إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ شَكُورٌ» (شوری: 23)

(اين است چيزى كه خدا آن را به آن بندگانش كه ايمان آورده و كارهاى شايسته انجام داده‏اند، مژده مى ‏دهد. بگو: از شما [در برابر ابلاغ رسالتم‏] هيچ پاداشى جز مودّت نزديكان [يعنى اهل بيتم‏] را نمى ‏خواهم. و هر كس كار نيكى كند، بر نيكى ‏اش مى ‏افزاييم يقيناً خدا بسيار آمرزنده و عطا كننده پاداش فراوان در برابر عمل اندك است. (شوری: 23)

وی افزود: در حقیقت این مودت با ذی القربی را هم برای این می خواست که مردم راه را پیدا کنند و گمراه نشوند. ان شاء الله خداوند همه ما را مسلمان واقعی قرار بدهد.

/270/260/20/