به مناسبت سالروز پرنور و پر برکت ازدواج امیرالمؤمنین و حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها، استاد سید محمد علی فقیهی از اساتید حوزه علمیه قم در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید به موضوع  درس هایی از ازدواج حضرت زهرا و حضرت علی (علیهماالسلام) پرداخت.

/270/260/21/

این استاد درس خارج حوزه در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد:ماه ذی الحجه از جایگاه ویژه ای برخوردار است؛ یکی از فرصت های مغتنم در این ماه، فرصت خواندن نماز دهه اول ذی الحجه است؛ جایگاه این نماز به گونه ای است که امام باقرعلیه السلام می فرمایند:  هیچ ‌گاه نماز دهه اول ذی الحجه را ترک نکنید؛ و اگر این نماز را بخوانید، در ثواب اعمال حاجیان شریک خواهید بود، هر چند که به حج نرفته باشید.

وی افزود: کیفیت نماز به این ترتیب است که نماز دهه اول ذی الحجه در ده شب اول این ماه (از مغرب آخرین شب ماه ذیقعده تا شب عید قربان) و بین نماز مغرب و عشاء باید خوانده شود. این نماز دو رکعت است.  در هر رکعت بعد از حمد،  سوره اخلاص، و سپس آیه ۱۴۲ سوره اعراف: «وَ واعَدْنا مُوسی‏ ثَلاثِینَ لَیلَةً وَ أَتْمَمْناها بِعَشْرٍ فَتَمَّ مِیقاتُ رَبِّهِ أَرْبَعِینَ لَیلَةً وَ قالَ مُوسی‏ لِأَخِیهِ هارُونَ اخْلُفْنِی فِی قَوْمِی وَ أَصْلِحْ وَ لا تَتَّبِعْ سَبِیلَ الْمُفْسِدِینَ»  خوانده شود.

استاد سید محمد علی فقیهی در ادامه بیان کرد: در ماه ذی الحجه مناسبت های بسیاری دیده می شود؛ آغازین روز این ماه مبارک، سالروز ازدواج امیرالمؤمنین علیه السلام و حضرت فاطمه سلام الله علیها است. از ماجرای ازدواج حضرت علی علیه السلام و حضرت فاطمه علیهاالسلام نکات بسیار جالبی را می آموزیم که اگر خواهان سعادتیم و پیروی راستین اسلام، بایستی تا مرز توان تلاش کنیم تا مراحل اول ازدواج بر مبنای صحیحی صورت گیرد، و دوم آنکه ساده زیستی در تمام شوون زندگی جامعه و بخصوص ازدواج راه یابد؛ و گرنه قید و بندهای اجتماعی در امر ازدواج که بیشتر نشأت گرفته از فرهنگ غیر اسلامی و یا ساخته و پرداخته ذهن های کوتاه مادی و اشرافی است، چون غل و زنجیر بر دست و پای جوانان و والدین آنها می افتد و هر روز این غل و زنجیر بزرگتر و سنگین تر می شود ، تا جایی که امکان هر نوع حرکت صحیحی را می گیرد و حیات جامعه را به سوی نابودی می کشاند، و بر فساد و نابسامانی های روانی و مشکلات اخلاقی می افزاید.

وی افزود: یکی از اصول اساسی و رازهای موفقیت ازدواج، کفو و همتا بودن دختر و پسر با هم است؛ زیرا تنها در صورت همتا و همشأن بودن دو زوج است که درک متقابل آنان از یکدیگر امکان پذیر است. برخی تصور می کنند کفویت تنها به شرائط ظاهری از قبیل مسائل نژادی و یا وضعیت مادی و رفاهی بستگی دارد. در صورتی که چنین نیست؛ بلکه همتایی و هم سوئی آرمان ها، خواست ها و تمایلات روحی و روانی افراد، میزان آگاهی های علمی و دینی و میزان تعهد عملی به مکتب و مذهب ، و ارزش نهادن به ویژگی های اخلاقی و فرهنگی است. اگر مسئله همتایی نبود، بدون تردید دختران زیبایی در مدینه بودند که از ازدواج با حضرت علی علیه السلام خرسند می شدند. اما او حتی از آنان خواستگاری هم نکرد و برای حضرت فاطمه علیهماالسلام نیز خواستگاران فراوانی بودند امّا حضرت فاطمه علیهماالسلام و پیامبرصلی الله علیه و آله به این وصلت ها راضی نشدند؛ تنها حضرت فاطمه علیهاالسلام و روح والای او بود که زیبایی ها و شکوه معنوی حضرت علی علیه السلام را درک می کرد در این مورد پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله فرمودند: اگر خدا علی را نمی  آفرید برای فاطمه کفو و همتایی وجود نداشت. (ینابیع الموده، ص 177 و 237)

استاد فقیهی در ادامه یبان کرد: یکی دیگراز نکاتی که درباره آن ازدواج پربرکت توجه نمود، آن است که خواستگاری بدون هیچ تشریفات و بدون حضور واسطه انجام شد و حضرت علی علیه السلام شخصاً به خواستگاری حضرت فاطمه علیهاالسلام از پیامبر صلی الله علیه وآله اقدام نمود. درس دیگر آن است که شرط اول، رضایت دختر است. چه اینکه پیامبر گرامی صلی الله علیه وآله بدون رضایت دخترش حضرت فاطمه علیها السلام به خواستگار پاسخ مثبت نداد.

وی افزود: نکته دیگری که باید توجه داشت، قناعت است. در تهیه جهیزیه به ضروری ترین و ابتدائی ترین وسائل زندگی در آن عصر بسنده شد؛ از سیرت پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله می آموزیم که بایستی در الگوی مصرف تجدید نظر کنیم و در زندگی فناپذیر و زودگذر دنیا به حداقل ممکن قناعت ورزیم تا از گذرگاه پرهیاهوی زندگی سبکبار بگذریم و تن به بردگی این و آن ندهیم. مگر حضرت فاطمه علیها السلام دختر پیامبر صلی الله علیه و آله رهبر بی نظیر مسلمانان نبود؟ مگر از نژاد بنی هاشم یعنی اصیل ترین و شریف ترین تیره های عرب به حساب نمی آمد؟ مگر مادرش حضرت خدیجه علیها السلام ثروتمندترین زن عرب در عصر خویش نبود؟ مگر از همه جهات علمی فردی آگاهتر و اندیشمندتر از همگان نبود؟ مگر پیامبر گرامی اسلام صلی الله علیه و آله نمی توانست جهیزیه زیادی را همراه دخترش کند؟ پاسخ همه این سوالات «مثبت» است اما منش و روش پیامبر عظیم الشأن اسلام صلی الله علیه و آله و خاندانش بر ساده زیستی استوار است. (زندگانی فاطمه زهرا علیها السلام تألیف محمد قاسم پور با مقدمه آیت الله مرعشی نجفی ص 47) متأسفانه در برخی خانواده ها به خصوص قشر مرفه جامعه جهیزیه دخترانشان نمایشگاه بین المللی کاملی است از لوازم خانگی داخلی و خارجی که برقش چشم های ظاهربین را خیره می کند.

استاد فقیهی خاطرنشان کرد: از نکات درس آموز دیگر این ازدواج فرخنده مهیا کردن خانه برای ورود عروس است. اکنون ببینیم علی بن ابی طالب علیه السلام شهسوار اسلام و محبوب ترین مردان و نزدیکترین آنان در نزد خدا و رسول خدا چه داشت و چه تهیه کرد؛ ابن شهر آشوب در مناقب نقل می کند که حضرت علی علیه السلام نیز اتاق خود را برای عروسی آماده کرد. بدین ترتیب که: ابتدا مقداری ماسه کف اطاق پهن کرد و چوبی هم تهیه نمود به دو طرف اتاق وصل کرد تا لباس های خود را روی آن بیندازد، و یک پوست گوسفند هم کف اتاق انداخت، و یک بالش نیز که داخلش را از لیف خرما پر کرده بودند در آنجا نهاد. (زندگانی حضرت فاطمه علیها السلام و دختران آن حضرت مولف سیدهاشم رسولی محلاتی ص 56)

این استاد درس خارج حوزه در ادامه بیان کرد: مناسبت دارد تا به مهریه حضرت زهرا سلام الله علیها اشاره شود؛ بر اساس جلد 43 بحارالانوار و دیگر منابع به موارد ذیل می رسیم:

1- خمس اموال مردم (خمس که از واجبات احکام شرعیه است(

1- نصف الدنیا

3- الجنة و النار کل بهشت و جهنم

4-  نهر فرات، نیل، نهروان و بلخ

5-  ثلثی جنّت – دو سوم بهشت

6- شجره ی طوبی

7- شفاعت امّت

8- پانصد درهم نقره

9- تمام کره زمین، هرکس با بغض حضرت زهرا سلام الله علیها روی زمین حرکت کند استفاده حرام کرده است.

10- برد یمانی و پوست دباغی نشده

معلوم می شود مهریه حضرت عمدتاً امور معنوی و عظمت های الهی بوده است؛ اما از نظر مادی فقط ۵۰۰ درهم و یک برد یمانی و پوست دباغی نشده بوده، و نصف دنیا هم منظور مادیت آن نیست؛ چون نگفته اند نصف کره زمین.