استاد سید محمد تقی قادری از اساتید حوزه علمیه قم در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید به موضوع «کلید زندگی سعادتمند» پرداخت.

/270/260/22/

این استاد درس خارج حوزه در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: ﺍﮔﺮ ﺑﺨﻮﺍﻫﯿﻢ ﺑﺎ ﺟﻠﻮﻩ ﺍﯼ ﺍﺯ ﺟﻠﻮﻩ ﻫﺎﯼ ﯾﮏ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺳﺎﻟﻢ، ﺁﺭﺍﻡ، ﺁﺷﻨﺎﯾﯽ و ﻣﻌﺮﻓﺖ ﭘﯿﺪﺍ ﮐﻨﯿﻢ؛ و ﺑﻌﺪ ﺍﺯ ﺁﺷﻨﺎﯾﯽ ﺑﺎ ﺍﯾﻦ ﺟﻠﻮﻩ، آن ﺭﺍ ﺗﻘﻮﯾﺖ ﮐﻨﯿﻢ، ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ ﺑﯿﺎﻥ ﺩﻭ ﻧﮑﺘﻪ ﺍﺳﺖ. ﺑﺎ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻭ ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺑﻪ ﺍﯾﻦ ﺩﻭ ﻧﮑﺘﻪ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺎ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺑﻪ ﺟﻠﻮﻩ ﺑﺴﯿﺎﺭ ﻟﻄﯿﻒ ﻭ ﺯﯾﺒﺎﯼ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺳﺎﻟﻢ ﺩﺳﺖ ﭘﯿﺪﺍ ﻣﯽﮐﻨﯿﻢ.

نکته اول: لزوم احترام بین اعضای خانواده

وی افزود: ﺍﺯ ﻧﮕﺎﻩ ﺍﻫﻞ ﺑﯿﺖ علیهم السلام ﻣﻬﺗﺮﯾﻦ ﺟﻠﻮﻩ ﺍﺯ ﺟﻠﻮﻩ ﻫﺎﯼ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺳﺎﻟﻢ، ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ای اﺴﺖ ﮐﻪ ﺩﺭ آن، ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﺑﯿﻦ ﻭﺍﻟﺪﯾﻦ، ﯾﻌﻨﯽ ﭘﺪﺭ ﻭ ﻣﺎﺩﺭ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ، ﺯﻥ ﻭ ﻣﺮﺩ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﻭ ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﺑﻪ ﻓﺮﺯﻧﺪﺍﻥ ﻭ ﻣﺘﻘﺎﺑﻼ ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﻓﺮﺯﻧﺪﺍﻥ ﺑﻪ ﻭﺍﻟﺪﯾﻦ ﺩﺭ آن ﻣﻮﺝ ﺑﺰﻧﺪ. ﺍﮔﺮ ﭼﻨﯿﻦ ﺟﻠﻮﻩ ﺍﯼ ﺩﺭ ﻫﺮ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩﺍﯼ ﺟﻠﻮﻩﮔﺮ ﺑﺎﺷﺪ، آن ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺍﺯ ﻣﻨﻈﺮ ﻗﺮﺁﻥ ﻭ ﺍﻫﻞ ﺑﯿﺖ ﯾﮏ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺳﺎﻟﻢ ﻭ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺁﺭﺍﻡ ﺧﻮﺍﻫﺪ ﺑﻮﺩ.

استاد قادری در ادامه بیان کرد: دلیل بر این مطلب، روایت نبوی صلی الله علیه و آله و سلم است که ﺧﻄﺎﺏ ﺑﻪ ﻣﺮﺩﺍﻥ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ: ﺍﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﻫﻤﺴﺮﯼ ﺭﺍ ﺍﻧﺘﺨﺎﺏ ﮐﺮﺩ، ﺍﮔﺮ ﻣﯽﺧﻮﺍﻫﺪ ﺍﺯ ﺍﯾﻦ ﺯﻧﺪﮔﯽ ﻟﺬﺕ ﺑﺒﺮﺩ، ﺑﻪ ﻫﻤﺴﺮ ﺧﻮﺩﺵ ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﺑﮕﺬﺍﺭﺩ.

«وَ بِإِسْنَادِهِ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ ع قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ‏ مَنِ اتَّخَذَ شَعْراً فَلْيُحْسِنْ إِلَيْهِ وَ مَنِ‏ اتَّخَذَ زَوْجَةً فَلْيُكْرِمْهَا وَ مَنِ اتَّخَذَ نَعْلًا فَلْيَسْتَجِدْهَا وَ مَنِ اتَّخَذَ دَابَّةً فَلْيَسْتَفْرِهْهَا وَ مَنِ اتَّخَذَ ثَوْباً فَلْيُنَظِّفْهُ» (ابن اشعث، محمد بن محمد، الجعفريات (الأشعثيات) - تهران، چاپ: اول، بى تا؛ ؛ ص 157)

وی اظهار داشت: ﺍﻣﺎﻡ ﺻﺎﺩﻕ ﻋﻠﯿﻪ ﺍﻟﺴﻼﻡ ﺧﻄﺎﺏ ﺑﻪ ﻣﺮﺩﺍﻥ و ﻫﻤﺴﺮ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ: ﺧﺪﺍﻭﻧﺪ ﻣﺮﺩﯼ ﺭﺍ ﻣﻮﺭﺩ ﺭﺣﻤﺖ ﻭ ﻣﻮﺭﺩ ﺁﻣﺮﺯﺵ ﻗﺮﺍﺭ ﻣﯽﺩﻫﺪ ﮐﻪ ﺭﻓﺘﺎﺭﺵ ﺑﺎ ﻫﻤﺴﺮﺵ ﺭﻓﺘﺎﺭ ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﺁﻣﯿﺰ ﺑﺎﺷﺪ. ﻭ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺣﻘﻮﻕ ﻫﻤﺴﺮﺵ ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﻗﺎﺋﻞ ﺑﺎﺷﺪ.

«4537 وَ- قَالَ الصَّادِقُ ع‏ رَحِمَ‏ اللَّهُ‏ عَبْداً أَحْسَنَ‏ فِيمَا بَيْنَهُ وَ بَيْنَ زَوْجَتِهِ فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ قَدْ مَلَّكَهُ نَاصِيَتَهَا وَ جَعَلَهُ الْقَيِّمَ عَلَيْهَا» (من لا يحضره الفقيه؛ ج‏ 3؛ ص 443)

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: ﺍﻣﺎﻡ ﺻﺎﺩﻕ ﻋﻠﯿﻪ ﺍﻟﺴﻼﻡ ﺑﻪ ﺯﻥ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ، ﻣﺎﺩﺭ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ، ﻫﻤﺴﺮ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺧﻄﺎﺏ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ: آن ﺯﻧﯽ ﺧﻮﺷﺒﺨﺖ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻫﻤﺴﺮﺵ ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﮐﻨﺪ، ﺣﺮﻑﻫﺎﯼ ﻧﺎﺧﻮﺷﺎﯾﻨﺪ ﺑﺮ ﺯﺑﺎﻥ ﺧﻮﺩﺵ ﺟﺎﺭﯼ ﻧﮑﻨﺪ و ﺩﺭ ﺧﻮﺷﯽ ﻭ ﻧﺎﺧﻮﺷﯽ، ﺩﺭ ﺳﺨﺘﯽ ﻭ ﺩﺭ ﻏﯿﺮ ﺳﺨﺘﯽ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﺎ ﻫﻤﺴﺮﺵ ﺑﺎﺷﺪ. «سَعِيدَةٌ سَعِيدَةٌ امْرَأَةٌ تُكْرِمُ زَوْجَهَا وَ لَا تُؤْذِيهِ وَ تُطِيعُهُ فِي جَمِيعِ أَحْوَالِه‏»(كراجكى، محمد بن على، كنز الفوائد - ايران ؛ قم، چاپ: اول، 1410 ق.؛ ج 1؛ ص: 150)

وی تصریح نمود: ﺍﺯ ﻣﻨﻈﺮ ﺭﻭﺍﯾﺎﺕ ﺍﻫﻞ ﺑﯿﺖ علیهم السلام، ﯾﮏ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺧﻮﺷﺒﺨت و ﺳﺎﻟﻢ ﮐﻪ در ﮐﺎﻧﻮﻥ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩﺷاﻥ ﻣﻮﺝی ﺍﺯ ﺍﺣﺴﺎﺱ ﺭﺿﺎﯾﺖ ﺩﺭ آن ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺭﺩ، ﺧﺎﻧﻮﺍﺩه ای است ﮐﻪ ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﺯﻥ ﻭ ﻣﺮﺩ ﺩﺭ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻓﺮﺯﻧﺪﺍﻥ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻭﺍﻟﺪﯾﻦ ﺩﺭ آن ﺟﻠﻮﻩﮔﺮ ﺑﺎﺷﺪ.

نکته دوم: دو راهکار برای رسیدن به احترام

استاد سید محمد تقی قادری در ادامه بیان کرد: برای ﺭﺳﯿﺪﻥ ﺑﻪ ﺍﯾﻦ ﺟﻠﻮﻩ ﻣﺜﺒﺖ (ﯾﻌﻨﯽ ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ، ﺗﮑﺮﯾﻢ ﻭ ﺗﺠﻠﯿﻞ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﺍﻋﻀﺎﯼ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ)، ﺩﻭ ﺭﺍﻫﮑﺎﺭ وجود ﺩﺍﺭﺩ.

راهکار اول:

وی افزود: بر اساس آیات قرآن کریم، در محیط خانواده، قوام زندگی به مرد است؛ چه اینکه در آیه شریفه می خوانیم: «ﺍﻟﺮﺟﺎﻝ ﻗﻮﺍﻣﻮﻥ ﻋﻠﯽ ﺍﻟﻨﺴﺎﺀ» ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﯽ و ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺍﺻﻠﯽ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺑﻪ ﻋﻬﺪﻩ ﻣﺮﺩ ﺍﺳﺖ؛ ﺍﻣﺎ ﻣﺮﺩ، ﻣﺤﯿﻂ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺭﺍ ﺑﺎ ﯾﮏ ﻣﺤﯿﻂ ﺍﺩﺍﺭﻩ ﻭ ﭘﺎﺩﮔﺎﻥ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺍﺷﺘﺒﺎﻩ ﻧگیرد و نباید ﺍﺯ ﻣﻮﺿﻊ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﯽ و ﺗﺤﮑﻢ ﺑﺎ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩ ﮑﻨﺪ. چرا که ﺍﮔﺮ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩ ﮐﺮﺩ، ﻗﻄﻌﺎ ﺑﺪﺍﻧﺪ ﺩﯾﺮ ﯾﺎ ﺯﻭﺩ ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﺧﻮﺩﺵ ﺷﮑﺴﺘﻪ ﺧﻮﺍﻫﺪ شد. از این رو ﺩﺭ ﺁﯾﻪ ۱۹ ﺳﻮﺭﻩ ﻧﺴﺎﺀ، ﻗﺮﺁﻥ ﮐﺮﯾﻢ ﺑﻪ ﻣﺮﺩﺍﻥ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﮐﻠﯿﺪ ﻣﯽﺩﻫﺪ ﮐﻪ ﭼﻄﻮﺭ ﻣﯽﺷﻮﺩ ﯾﻪ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺳﺎﻟﻢ ﺩﺍﺷﺖ. ﻣﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ: «ﻭ ﻋﺎﺷﺮﻭﻫﻦ ﺑﺎﻟﻤﻌﺮﻭﻑ.» ﺍﮔﺮ ﻣﯽﺧﻮﺍﻫﯿﺪ ﯾﻪ ﺯﻧﺪﮔﯽ ﺳﺎﻟﻤﯽ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﯿﺪ، ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩ ﺷﻤﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻫﻤﺴﺮ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﯾﮏ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩ ﭘﺴﻨﺪﯾﺪﻩﺍﯼ ﺑﺎﺷﺪ. ﻧﻪ ﺍﺯ ﻣﻮﺿﻊ ﺁﻣﺮﺍﻧﻪ، ﺗﺤﮑﻢ ﻭ ﺯﻭﺭ. آن ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩﺍﯼ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺳﺎﻟﻢ است که برخورد ﻣﺮﺩ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺑﺎ ﺍﻋﻀﺎﯼ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺍﺯ ﻣﻮﺿﻊ ﻣﺤﺒﺖ و ﻟﻄﺎﻓﺖ ﻭ ﻧﺮﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ؛ ﻧﻪ ﺍﺯ ﻣﻮﺿﻊ ﺗﺤﮑﻢ ﻭ ﺯﻭﺭﮔﻮﯾﯽ.

راهکار دوم:

این استاد درس خارج حوزه ابراز داشت: اگرچه ﺍﺯ ﻧﻈﺮ ﺣﻘﻮﻗﯽ وظیفه مرد است ﮐﻪ ﺯﻣﯿﻨﻪ ﻭ ﺷﺮﺍﯾﻂ ﺯﻧﺪﮔﯽ ﺳﺎﻟﻢ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻧﻈﺮ ﻣﻌﯿﺸﺘﯽ ﺑﻪ ﻭﺟﻮﺩ ﺑﯿﺎﻭﺭﺩ، ﺍﻣﺎ به این معنا نیست ﮐﻪ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩ زن ﺑﺎ ﻣﺮﺩ ﺍﺯ ﻣﻮﺿﻊ ﻃﻠﺒﮑﺎﺭﺍﻧﻪ ﺑﺎﺷﺪ. ﻭ ﻣﺮﺩ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻣﺴﺘﺨﺪﻡ و ﺧﺪﻣﺘﮑﺎﺭ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺑﺒﯿﻨﺪ. ﺍﮔﺮ ﻣﯽﺧﻮﺍﻫﺪ ﺍﯾﻦ ﺯﻧﺪﮔﯽ ﺯﻧﺪﮔﯽ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﺎﺷﺪ، ﺍﯾﻦ ﺍﺻﻞ ﻗﺮﺁﻧﯽ ﺭﺍ ﺯﻥ ﻭ ﻣﺮﺩ ﺑﺎ ﻫﻢ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﮐﺎﺭ ﺑﮕﯿﺮﻧﺪ ﺗﺎ ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﻃﺮﻓﯿﻦ ﺣﻔﻆ ﺑﺸﻮﺩ.

وی تأکید کرد: آیه شریفه می فرماید: «ﻭ ﻋﺎﺷﺮﻭﻫﻦ ﺑﺎﻟﻤﻌﺮﻭﻑ.» ﻣﺮﺩ ﺍﺯ ﻣﻮﺿﻊ ﻃﻠﺒﮑﺎﺭﺍﻧﻪ، ﺁﻣﺮﺍﻧﻪ ﻭ ﺗﺤﮑﻤﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﻣﺤﯿﻂ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩ ﻧﮑﻨﺪ؛ همچنین ﺯﻥ ﻫﻢ ﺑﻪ ﻫﯿﭻ ﻭﺟﻪ ﺍﺯ ﻣﻮﺿﻊ ﻃﻠﺒﮑﺎﺭﺍﻧﻪ ﺑﺎ ﻫﻤﺴﺮﺵ ﺭﻭﺑﺮﻭ ﻧﺸﻮﺩ. ﺑﻠﮑﻪ ﺍﺯ ﻣﻮﺿﻊ ﻣﺤﺒﺖ ﻭ ﺍﺯ ﻣﻮﺿﻊ ﻟﻄﺎﻓﺖ. ﺍﮔﺮ ﺍﯾﻦ ﺍﺻﻞ ﻭ ﺍﯾﻦ ﺭﺍﻫﮑﺎﺭ ﺩﺭ ﻣﺤﯿﻂ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺑﻪ ﻭﺟﻮﺩ ﺑﯿﺎﺭﻧﺪ، ﻗﻄﻌﺎ ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﻃﺮﻓﯿﻦ، ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﻭﺍﻟﺪﯾﻦ، ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﺯﻥ ﻭ ﻣﺮﺩ ﺩﺭ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺍﻭﻝ ﺍﺯ ﻃﺮﻑ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﻓﺮﺯﻧﺪﺍﻥ ﻫﻢ ﺧﻮﺩﺑﻪﺧﻮﺩ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﺭﻋﺎﯾﺖ ﺧﻮﺍﻫﺪ ﺷﺪ.