استاد شفیعی مطرح کرد؛

تطور اجتهاد در عصر غیبت

استاد محمدحسن شفیعی از اساتید حوزه علمیه قم در گفتگو با خبرنگار نشست دوره ای اساتید، به موضوع «تطور اجتهاد در عصر غیبت» پرداخت.

/270/260/23/

این استاد درس خارج حوزه در ابتدای گفتگو با اشاره به تطور تاریخی اجتهاد در عصر غیبت اظهار داشت: اجتهاد به‌عنوان روش استنباط احکام شرعی، در طول تاریخ و به‌ویژه در عصر غیبت امام زمان(عج) مراحل تکاملی و توسعه‌ای مهمی را پشت سر گذاشته است.

 

استاد شفیعی افزود: در تعریف اجتهاد نزد علمای شیعه، این مفهوم به معنای به‌کارگیری تمام توان علمی برای استخراج حکم شرعی از منابع معتبر است که در عصر غیبت، مسئولیت سنگینی بر دوش فقهای جامع‌الشرایط نهاده است.

 

وی با بیان تفاوت منابع علمی معصومین (ع) با فقها، خاطرنشان کرد: ائمه اطهار (ع) به‌عنوان معصومان، علم خود را از طرق ویژه‌ای مانند وحی، الهام و دسترسی به منابعی مانند «مصحف فاطمه(س)» و «کتاب علی(ع)» دریافت می‌کردند، در حالی که مجتهد در عصر غیبت با ابزارهای اجتهادی مانند کتاب، سنت، عقل و اجماع به استنباط می‌پردازد.

 

استاد محمد حسن شفیعی در ادامه به مسئله «مُحدَّث» بودن ائمه اطهار (ع) اشاره کرد و گفت: بر اساس روایات، اهل بیت (ع) محدَّث بودند؛ یعنی فرشتگان با آنان سخن می‌گفتند، اما این ارتباط با وحی پیامبران متفاوت است و این تفاوت‌ها نشان‌دهنده مراتب و شیوه‌های گوناگون دریافت معارف الهی است.

 

وی تاکید کرد: شناخت دقیق این مفاهیم و سیر تطور اجتهاد، برای فهم درست جایگاه فقیه و مرجعیت در زمان غیبت و نیز تدوین نظریه‌هایی مانند «ولایت فقیه» ضروری است، زیرا فقیه در این عصر، وارث علوم انبیا و ائمه (ع) و مسئول هدافت جامعه اسلامی است.

 

استاد حوزه علمیه قم یادآور شد: بحث تطور اجتهاد و نقش آن در نظام سازی اجتماعی و حکومتی، از مباحث محوری دروس خارج فقه و اصول حوزه‌های علمیه است که باید با دقت و عمق بیشتری به آن پرداخت.

ج, 10/05/1404 - 21:04