استاد سید علی حسینی آملی از اساتید برجسته حوزه علمیه قم، در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید، به موضوع «تأثیر عبادت و اعتقادات در زندگی» پرداخت و با بیانی شیوا و مثالهای کاربردی، نقش نماز، روزه، توحید و ولایت را در شکلگیری شخصیت انسانی و جامعه مطلوب تبیین کرد.
/270/260/21/
استاد درس خارج حوزه علمیه قم با اشاره به تأثیر اعتقاد به توحید در زندگی اظهار داشت: آیا اعتقاد به خدا تنها به این معناست که او خداست و ما بندهایم و فردای قیامت بر حسنات پاداش و بر سیئات عذاب میدهد؟ یا خدایی است که ما در زندگی روزمره با او زندگی میکنیم؟ اعتقاد به معاد و نبوت نیز همینگونه است؛ آیا پیامبر را فقط به دلیل زحمات تاریخیاش گرامی میداریم یا با اعتقاد به نبوت زندگی میکنیم؟
مفسّر قرآن کریم افزود: گاهی کسی میگوید اگر معادی نبود، اگر نظارت الهی نبود، چگونه میخواستی زندگی کنی؟ این پرسش نشان میدهد که عبادات صرفاً برای آخرت نیستند، بلکه زندگی ما را در همین دنیا مدیریت میکنند. نماز صبح دو رکعت نیست که بخوانیم و تا ظهر هر گونه خواستیم رفتار کنیم؛ نماز کانال زندگی ماست و ما را در مسیر درست هدایت میکند.
وی با تمثیل رانندگی در بیابان، تفاوت انسانهای متعهد و بیتعهد را تصریح کرد و ابراز داشت: برخی مانند حیوانات وحشی در بیابان ولنگار زندگی میکنند و هر لحظه در معرض خطرند، اما مؤمنان در حصار نماز و عبادت، زندگی حفاظت شده و آرامشبخشی دارند. نماز، محدوده امنی است که انسان را از اضطراب و تشویش نجات میدهد.
استاد حسینی آملی یادآور گردید: مسجد انسان را بالانس میکند، مانند تنظیم فرمان خودرو که وقتی در جاده مستقیم حرکت میکنی، نگرانی نداری. مسجد محوری زندگی است و اعتقاد به حجاب، روزه و خمس، آرامش و طمأنینه به انسان میبخشد.
وی با اشاره به تشبیه عبادت به گواهینامه رانندگی تأکید کرد: گواهینامه را نمیگیریم که فقط پلیس ما را جریمه نکند، بلکه میگیریم تا سالم به مقصد برسیم. عبادات نیز چنیناند؛ نماز و روزه برای آن نیست که فقط از جهنم نجات یابیم، بلکه برای آن است که در زندگی انسانی عمل کنیم و سالم بمانیم.
استاد حسینی آملی با بیان اینکه قرآن کتاب درس زندگی است، خاطرنشان ساخت: حکیم بودن خدا برای من زندگیساز است، نه صرفاً نامی در دعای جوشن کبیر. دعای جوشن کبیر کانال زندگی ما در بزرگراه بندگی است. نماز مانند تابلوهای جاده، ما را از پرتگاهها دور میکند.
وی با اشاره به آیه شریفه «إِنَّ أَرْضِی وَاسِعَةٌ فَإِیَّایَ فَاعْبُدُونِ» (عنکبوت/۵۶) افزود: خداوند به بندگان مؤمن خود میفرماید زمین من گسترده است، تنها مرا بپرستید. بندگی مدار سعادت و آرامش خاطر است.
استاد درس خارج حوزه با تأکید بر نقش تربیتی عبادات در جامعه گفت: پدر و مادر وقتی فرزند خود را با ایمان تربیت کردهاند، اما بازار و خیابان و مدرسه دلشوره ایجاد میکند. اگر مدار زندگی بر اساس اعتقادات باشد، همه با آرامش زندگی میکنند. نماز صبح، استارت زندگی تا ظهر است و انسان را در اتوبان بندگی قرار میدهد.
وی با اشاره به مفهوم «عقل» از ریشه «عقال» (بند زانوی شتر) تصریح کرد: عقل یعنی انسان را از ولنگاری در بیابان حیوانی بازدارد. شتر را عقال میزنند تا دور نشود. عقل نیز انسان را در محدوده فطرت انسانی نگاه میدارد. حیله، دروغ، ظلم و کلک، نشانه بیعقلی است.
استاد حسینی آملی با اشاره به جنایات غزه افزود: آنانی که در غزه کودکان را میکشند و جهان سکوت کرده، از فطرت انسانی فاصله گرفتهاند. عبودیت، انسان را در کانال عقل و زندگی انسانی قرار میدهد، نه زندگی گرگصفت یا روباهصفت.
وی با اشاره به تعبیر خواب حیوانات گفت: اگر در خواب سگی دیدی که با تو مودت میکند، به دوست باوفایی میرسی؛ زیرا برترین صفت سگ وفاداری است. روباه نماد حیله، خوک نماد دنیاطلبی و بیناموسی است. این نشان میدهد صفات حیوانی در انسان نیز میتواند تجلی یابد.
استاد حسینی آملی با استناد به کلام امیرالمؤمنین علیه السلام درباره حجاب و غیرت تأکید کرد: بیعفتی زنان ریشه در بیغیرتی مردان دارد. ابتدا باید غیرت مردان اصلاح شود. این روایت امام علی علیه السلام است که اگر زن بدحجابی دیدید، به پدر، برادر یا شوهرش اعتراض کنید.
وی با اشاره به نقش عاشورا و محرم در زندگی گفت: محرم و ماه رمضان مانند دوران آموزش نظامی است. پس از پایان آموزش، تازه اول کار است. نماز صبح تا ظهر، نماز ظهر با ۲۴ رکعت، استحکام بیشتری به زندگی میبخشد. نماز لنگر کشتی است و انسان را روی آب ولنگار رها نمیکند.
استاد حسینی آملی با بیان اینکه عبادات ما را به فطرت انسانی بازمیگرداند، خاطرنشان کرد: هر کس بر فطرت پاک زاده میشود، اما امور جانبی ما را از فطرت دور میکند. نماز دم به دم به ما میگوید: «من انسانم». اگر درآمد بهتر، غذای لذیذتر یا حتی تهدید به مرگ باشد، باز میگوییم من انسانم و شهید میشوم.
وی با اشاره به روحیه شهادتطلبی شهید حاج قاسم سلیمانی و شهید حاجزاده افزود: حاج قاسم گفت من مدتهاست به دنبال یک گلوله میگردم. اما حاجزاده دو هفته قبل از شهادت گفت امسال برای شهادت تعجیل ندارم، چون در محضر رهبر خدمت میشود. اینان از ولایت فهمیده بودند که بودن در کنار ولی امر از شهادت بالاتر است.
استاد حسینی آملی در ادامه به ارتباط عاشورا و مهدویت پرداخت و یادآور گردید: ورود به مکتب مهدویت از آزمون ورودی عاشورا میگذرد. ثبتنام این مکتب در بعثت، دوره آموزشی در غدیر و آزمون نهایی در عاشوراست. غدیریانی که در عاشورا قبول شوند، در مکتب مهدوی پذیرفته میشوند.
وی با قرائت فرازهایی از زیارت ناحیه مقدسه در شب جمعه، حال و هوای کربلا در شب جمعه را ترسیم کرد و گفت: امام زمان علیه السلام در این زیارت، یک یک انبیا را در کربلا سلام میدهد. حضرت آدم، نوح، ادریس، داوود، سلیمان، یوسف و حتی رسول خدا و امیرالمؤمنین و امام حسن علیهم السلام در شب جمعه به کربلا میآیند.
استاد حسینی آملی با اشاره به تغییر لحن زیارت هنگام سلام به امام حسین علیه السلام افزود: امام زمان میفرماید: «السلام علیک یا اباعبدالله، السلام علی دمائک السائلات، السلام علی الأعضاء المقطعات، السلام علی الجیوب المضرجات». سلام بر خونهای ریخته، بر اندامهای تکه تکه شده، بر گریبانهای چاک شده. این گریبان چاک شده، گریبان زینب کبری سلام الله علیها بود که بر بالای تل زینبیه، وقتی پیکر بیسر برادر را دید، گریبان چاک زد.
وی در پایان ضمن تسلیت ایام، از درگاه الهی خواستار توفیق درک عبادات حقیقی و زندگی توحیدی و ولایی برای همه مؤمنان شد و تأکید کرد: انشاءالله این نماز و روزه و اعتقادات در ما چنان تأثیر کند که پیش وجدان و فطرت خود، به انسانیت باقی بمانیم و لحظهای از مسیر بندگی منحرف نشویم.