روایت شده که امام هشتم علی بن موسی الرضا علیه السلام در ماه مبارک رمضان چهل ختم قرآن داشتند.

استاد سید محمد علی فقیهی در گفت وگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید گفت: در ماه مبارک رمضان که ماه نزول قرآن است وظایف اساسی مان در مقابل قرآن چیست؟ وقتی به قرآن و روایات توجه کنیم می بینیم که سه وظیفه اساسی در برابر قرآن داریم. اولین وظیفه قرائت قرآن است که مختص ماه مبارک رمضان نیست در همه حالات زندگی است ولی در ماه مبارک رمضان سفارش بیشتری شده است.

این استاد حوزه علمیه در ادامه افزود: خدای متعال در آیه بیستم سوره مزمل می فرماید: «فاقرؤوا ما تیسر من القرآن» هرچه می توانید قرآن بخوانید. بعد سه نمونه را خداوند ذکر می فرماید از نمونه هایی که آدم ممکن است در آن شرایط نتواند کار های عادی اش را انجام دهد. در آن سه نمونه می فرماید قرآن خواندن فراموش نشود. یکی حالت مریضی «علم ان سیکون منکم مرضی»  یکی در مسافرت «و آخرون یضربون فی الارض یبتغون من فضل الله» و یکی دیگر هم در موقع جهاد و « اخرون یقاتلون فی سبیل الله». باز در ادامه می فرماید «فاقرؤوا ما تیسر منه» هر چه می توانید قرآن بخوانید. ما وقتی به این مطلب توجه کنیم، خود تلاوت قرآن مهم است حتی بدون تدبر حتی بدون توجه به ترجمه. چون اگر قرار باشد ما تیسر من القرآن را بخوانیم با توجه کردن به معانی نمی شود زیاد قرائت کرد معلوم می شود این یک وظیفه جداگانه ای است که باید همین الفاظ را خواند. البته در ضمنش هم توجه داشته باشد خیلی بهتر است.

استاد فقیهی همچنین ابراز داشت: مرحوم امام رضوان الله تعالی علیه وصیت نامه ای به مرحوم حاج احمد آقا دارند که به خصوص به ایشان این وصیت نامه را نوشتند در ضمن آن وصیت نامه می فرمایند: فکر نکن که قرآن را فقط باید بفهمی و بخوانی و یا فقط با توجه به معانی بخوانی بلکه خود اصل تلاوت قرآن اهمیت دارد ولو هیچ معنا را نفهمی.

این استاد در ادامه گفت وگو افزود: این سفارش حضرت امام است که اصل تلاوت فراموش نشود ولو بدون توجه به معنایی. چون گاهی آدم به خاطر توجه به معنا از اصل تلاوت کم می گذارد و لذا می بینیم که بزرگان ما مثل مرحوم حاج عباس قمی رضوان الله تعالی علیه در ماه مبارک رمضان پانزده ختم قرآن تلاوت می کردند چهارده ختم برای چهارده معصوم و یک ختم هم برای پدر و مادرشان و بعضی از علمای نجف نقل کردند در ماه مبارک رمضان هر روز تلاوت قرآن را می کردند به اندازه یک ختم کامل. مرحوم آیه الله میرجهانی که از علمای بزرگ اصفهان بودند ایشان در غیر از ماه مبارک رمضان هر سه روز یک بار کل قرآن را ختم می کردند و بالاخره روایت شده که امام هشتم علی بن موسی الرضا علیه السلام در ماه مبارک رمضان چهل ختم قرآن داشتند.

استاد فقیهی در ادامه افزود: البته این که در بعضی روایات گفته شده قرآن را در کمتر از سه روز ختم نکنید مربوط است به غیر ماه مبارک رمضان و در ماه مبارک رمضان استثنا است و هر روز هم یا حتی در یک روز بیش از یک ختم قرآن را انجام دهد خیلی مناسب است. چنان چه که امام هشتم علیه السلام انجام می دادند و در ذهن بعضی ها هست که ما بنشینیم ترجمه قرآن را بخوانیم، بدانند که ترجمه قرآن تلاوت قرآن نیست. خود کلماتی که کلمات خداوند متعال گفته است و بوسیله جبرئیل بر پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلم نازل شده باید خوانده شود این وظیفه اول.

استاد فقیهی گفت: وظیفه دوم تدبر در قرآن است که قرآن می فرماید «افلا یتدبرون القرآن ام علی قلوب اقفالها» آیه 24 سوره محمد صلی الله علیه و آله و سلم و یا در آیه دیگر می فرماید: «افلا یتدبرون القرآن و لو کان من عند غیر الله لوجدوا فیه اختلافا کثیرا» آیه 80 سوره نسا در هر صورت تدبر در قرآن سفارش شده است و تدبر یکی این است که ترجمه آیات را ببیند و به آن توجه کند و مرحله بعد هم توجه به تفسیر قرآن است که باید تفسیر قرآن را از اهل فنش گرفت و نمی شود کسی که اهل فن نیست خودش بنیشند و برای خودش قرآن را توضیح دهد و تفسیر کند کار هر کسی نیست. البته اصل ترجمه کار همه کس است ترجمه های معروف و مشهوری که نوشته شده مطالعه کند ولی برای تفسیر به اهل فن مراجعه کند و این تدبر در قرآن است که به ترجمه و تفسیر قرآن مراجعه کند و روی آن تفکر کند که این آیات از ما چه می خواهد.

مرحله سوم عمل به قرآن است که در وصیت نامه امیرالمومنین علیه السلام است که «الله الله فی القرآن لا یسبقکم بالعمل به غیرکم» توجه داشته باشید نسبت به قرآن که هیچ کس از غیر مسلمان ها از شما سبقت نگیرد نسبت به عمل به قرآن. چون ما می بینیم که گاهی نسبت به آیه شریفه: «لاتاکلوا اموالکم بینکم بالباطل» که اموال تان را با باطل نخورید یا مثلا این که خدا می فرماید اهل دروغ و غیبت و تهمت نباشید «ویل لکل همزه لمزه»، «ویل لکل افاک اثیم» امثال این آیات را ببینید، در مرحله عمل خدای نکرده مثلا بعضی از اروپایی ها و کفار بهتر به این قرآن عمل می کنند ولو این که آن ها استنادشان به قرآن نیست ولی در مقام عمل آنها بهتر از ما عمل کنند. این واقعا مایه تاسف است باید دقت کنیم که ان شاءالله بیش از همه به قرآن عمل کنیم مخصوصا این سه وظیفه ای که گفته شد برای طلاب اهمیت بیشتری دارد چون آنها می خواهند راهنمای مردم در جامعه باشند باید اول خودشان اهل تلاوت قرآن و قرائت قرآن باشند، مرحله دوم خودشان تدبر در قرآن داشته باشند، آیات قرآن را خوب بفهمند. مخصوصا در ماه مبارک رمضان روی تفسیر قرآن کار کنند ایام ماه مبارک رمضان روی تفسیر قرآن کار کنند. ایام ماه مبارک رمضان که درس ها تعطیل است فرصت مناسبی است که انسان روی تفسیر قرآن کار کند و بعد در مرحله عمل به قرآن ما طلاب باید سرآمد همه باشیم. خداوند به همه ما توفیق عنایت بفرماید./260/22/20