در این عصر تحیر، حوزه علمیه باید جوامع اسلامی خصوصا شیعیان را نجات دهد و بر روی مسائل مهدویت کار کند.

استاد علی نظری منفرد در اجلاسیه عمومی نشست دوره ای اساتید سطوح عالی و خارج حوزه علمیه قم با موضوع «ضرورت توسعه مباحث مهدویت در حوزه و پاسخگویی به شبهات در این زمینه» که چهارشنبه شب در دفتر آیت الله العظمی صافی گلپایگانی برگزار شد، گفت: «إن‏ لصاحب‏ هذا الأمر غيبة المتمسك فيها بدينه كالخارط لشوك القتاد بيده ثم أطرق مليا ثم قال إن‏ لصاحب‏ هذا الأمر غيبة فليتق الله عبد و ليتمسك بدينه» بحث مهدویت و توسعه آن چه ضرورتی دارد؟ امروز شاید فردی سوال کند چرا در حوزه بایستی به بحث مهدویت پرداخته شود در صورتی که مسائل فراوان دیگری وجود دارد که حوزه مسئولیت و تعهد در برابر آنها دارد.

باید مشاهده شود که خلأهای موجود در جامعه چیست. این خلأها درد جامعه است هم در حوزه مسلمانان و هم شیعیان بلکه اگر با دید فراتری نگاه کنیم جهان هم از این خلأها رنج می برد. بعد از جنگ جهانی دوم سازمان ملل متحد تشکیل شد. هدف از تشکیل سازمان ملل متحد این بود که بتواند مانع از جنگ و خونریزی در دنیا شود. پانزده، شانزده سال قبل رادیوهای بیگانه برنامه ای داشتند در مورد پنجاه ساله شدن سازمان ملل و کارنامه ای که این نهاد بین المللی در این پنجاه ساله داشته است.

آمار جنگ، خونریزی، آدم کشی، جنایت و ظلم و ستم و تجاوز را در این برنامه ارائه دادند و حاصل اینکه بعد از تشکیل سازمان ملل و زیر مجموعه هایش که حتی در این زیر مجموعه ها موسسه ای تحت عنوان دفاع از حیوانات وحش، دفاع از حیواناتی که در حال انقراض هستند هم وجود دارد اما با این وجود آمار نشان می داد که جنایات پس از تشکیل سازمان ملل نسبت به قبل از آن بیشتر شده است.

تا هوای نفس و قدرت طلبی و تفوق طلبی و استکبار در افراد ساخته نشده وجود دارد، دنیا سامان نمی گیرد. بر اساس روایاتی که در حد تواتر است، زمانی دنیا سامان می گیرد که شخص خلیفة الله و نماینده تام الاختیار خدا بر روی زمین که به مقام و مسائل مربوط به خودش فکر نمی کند حتی به لباس و خوراک حضرت حجت سلام الله علیه و طرز حکومت ایشان توجه کنید که چگونه است، یک انسان باید جهان را این گونه اداره کند. «ملأت الارض عدلا و قسطا بعد ما ملأت ظلما و جورا»

کسانی که به حضرت ولی عصر علیه السلام معتقد نیستند به ناامیدی رسیده اند و معتقدان متحیر شدند و گاهی لغزیده اند. بنده حدیثی از کمال الدین یا اکمال الدین شیخ صدوق مشاهده کردم. این حدیث را اصبغ بن نباته نقل می کند: «قال: أتيت أمير المؤمنين علیه السلام فوجدته متفكرا ينكت في الأرض فقلت يا أمير المؤمنين ما لي أراك متفكرا تنكت في الأرض أ رغبة منك فيها فقال لا و الله ما رغبت فيها و لا في الدنيا يوما قط و لكني فكرت‏ في‏ مولود يكون من ظهري الحادي عشر من ولدي هو المهدي الذي يملأ الأرض عدلا و قسطا كما ملئت جورا و ظلما تكون له غيبة و حيرة يضل فيها أقوام و يهتدي فيها آخرون‏» ذیل روایت را عنایت کنید: «تكون له غيبة و حيرة يضل فيها أقوام و يهتدي فيها آخرون» این ضرورت را ما احساس می کنیم و در این عصر تحیر حوزه باید جوامع اسلامی خصوصا شیعیان را نجات دهد و بر روی مسائل مهدویت کار کند.

شبهات فراوان است و ما باید پاسخگوی آنها باشیم و سه مسئولیت بزرگ متوجه حوزه علمیه است، مسئولیت اول یادگیری است، مسائل مربوط به حضرت مهدی را ما باید تعلم کنیم. بعد از یادگیری باید در عرض دروسی که در حوزه داده می شود این مفاهیم را ابلاغ و و به وسیله آنها طلبه ها را ارشاد کنیم و مسئولیت سوم پاسخگویی به شبهات است.

حدیثی را از کتاب نفیس منتخب الاثر تالیف آیت الله العظمی صافی گلپایگانی نقل می کنم  که به دستور آیت الله العظمی بروجردی رضوان الله تعالی علیه این کتاب ارزشمند را تالیف کردند که اخیرا با استدراکات و حواشی که بر این کتاب نوشته شده است، در سه جلد چاپ شده است. در همین رابطه در جلد دو منتخب الاثر که کتاب کامل و جامعی است صفحه دویست و هفتاد و یک از کتاب فضل بن شاذان نقل می کند که می گوید: «حدثنا محمد بن ابی عمیر و صفوان بن یحیی» سند حدیث خیلی خوب است «قالا حدّثنا جمیل بن دراج عن الصادق علیه السلام عن ابیه عن آبائه عن امیرالمومنین علیهم السلام أنه قال: الاسلام و سلطان العادل أخوان توأمان لا یصلح واحد منهما الا بصاحبه و الاسلام أُسّ و السلطان العادل حارس  و ما لا أسّ له فمنهدم و ما لا حارس له ضائع فلذلک إذا رحل قائمنا لم یبق أثر من الاسلام و اذا لم یبق اثر من الاسلام لم یبق اثر من الدنیا» بر اساس این حدیث وظیفه مهم حراست از ارزش ها و معتقدات را بر عهده داریم. حدیثی که در ابتدا بیان شد از غیبت نعمانی بود که در همین راستا فرمود: «فلیتمسک بدینه». این حراست ایجاب می کند که ما شبهات را پاسخگو باشیم.

شبهه دیگر طول عمر حضرت است که از قدیم الایام مطرح بوده است. ما باید پاسخگوی این شبهه باشیم. یک شبهه هم مسأله غلبه حضرت است، با توجه به این که امروز بشر پیشرفت بسیاری در تکنولوژی دارد حضرت چگونه بر دشمنانش غلبه می کند؟ آیا سلاح ها از کار می افتند؟ آیا حضرت سلاح برتری در اختیار دارند؟ و یا از طرق دیگر استفاده می کنند؟ یا با توجه به این حدیث: «إذا قام قائمنا وضع‏ الله‏ يده‏ على رئوس العباد فجمع بها عقولهم و كملت به أحلامهم.» از این طریق غلبه صورت می گیرد. ما باید جوابگوی این سوالات باشیم.

شبهه دیگر در این رابطه است که آیا در عصر غیبت ارتباط با حضرت ولی عصر علیه السلام ممکن است؟ شش روز قبل از وفات علی بن محمد ثمری این توقیع از حضرت به ایشان رسیده است: «فمن ادعى المشاهدة قبل‏ خروج‏ السفياني‏ و الصيحة فهو كذاب‏» این توقیع را باید چگونه جواب داد؟ اگر ارتباط ممکن است آیا این ارتباط با تمام ابعادش ممکن است و یا این ارتباط، ارتباط در رویا است، سمعی است یا بصری؟ یا به هر دو صورت ممکن است؟

شبهه دیگری که این روزها مطرح می کنند و حوزه باید پاسخگو باشد، این است که آیا وجود امام زمان لطف است؟ اگر این وجود لطف است مردم این زمان شاید به وجود امام زمان احوج باشند نسبت به عصری که ائمه علیهم السلام بودند پس چرا امروز باید امام زمان علیه السلام غایب باشند؟ پس آن فرمایش خواجه که «وجوده لطف» که بودنشان در میان مردم لطف است و این لفظ «عدمه منا» چطور معنا می شود؟ ما باید جوابگو باشیم که چگونه می شود که «عدمه منا» در حالی که عده ای در حال حاضر مدعی هستند که تمام شواهد موجود است و افرادی بیشتر از سیصد و سیزده نفر هستند که حاضرند جانشان را فدای امام زمان علیه السلام کنند پس چرا حضرت تشریف نمی آورند؟ ما باید پاسخگوی این چنین شبهاتی باشیم و امیدوارم حوزه در این زمینه گام موثری بردارد.

نقل شده زمانی که پروفسور کربن مسلمان شده بود از ایشان سوال کردند شما چرا شیعه شدید؟ این پروفسور گفت: «شیعه معتقد به یک اصلی است که اگر این اصل در اسلام نباشد، اسلام ناقص است در حالی که خدای متعال دین را کامل برای بشر فرستاده است.» گفتند: «آن اصل چیست؟» گفت: «آن اصل دوام فیض است.» در این رابطه امام باقر علیه السلام می فرماید: «لو أن الإمام رفع من الأرض ساعة، لماجت‏ بأهلها كما يموج البحر بأهله»‏ إن شاءالله گام موثری در زمنیه مهدویت برداشته شود و کارهای خوبی انجام گیرد./260/31/20