ما به یک آسیب شناسی جدی در حوزه های علمیه نیاز داریم، باید یک اتاق فکری با حضور اساتید، بزرگان و حتی طلاب حوزه های علمیه تشکیل شود.

استاد رمضان جعفرپور گنجاری در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید در رابطه با وضعیت آموزش حوزه‌های علمیه گفت: ما سالها است که در حوزه های علمیه هستیم به نظرم عدم انگیزه در بین طلاب بیشترین عامل افت تحصیلی است حتی دروس در مؤسسات تخصصی و تحت برنامه نیز آن طور که اساتید انتظار دارند برگزار نمی شود.

استاد سطوح عالی حوزه ادامه داد: با توجه به این که در مؤسسات و مدارس تحت برنامه حضور و غیاب جدی تری هست ولی باز هم مشاهده می شود که شاگردان سر کلاس حضور نمی یابند و نظم خاصی که مطلوب حوزه باشد و از حوزه انتظار می رود اجرا نمی شود.

وی اظهار داشت: در سطوح عالی چه دروس آزاد و چه مدارس و مؤسسات تخصصی به علت اینکه افراد سن و سالی دارند خیلی نمی توان مانند مدارس مقدمات و پایه های پایین تر با آنها برخورد کرد بالاخره باید شأن آنان را هم در نظر گرفت، در مجموع اگر طوری شود که ایجاد انگیزه ای در بین طلاب شود بسیار مناسب است.

استاد حوزه علمیه قم بیان داشت: آن چه ما به صورت مملوس با آن در ارتباط بودیم بی انگیزگی در بین شاگردان است، در ایجاد انگیزه بین طلاب باید مدیریت حوزه و مدارس و حتی اساتید پا پیش بگذارند و تحولی در بین طلبه ها ایجاد کنند، بالا بردن انگیزه در بین طلاب خود به خود باعث می شود که آن چه مطلوب حوزه های علمیه است حاصل شود.

وی مطرح کرد: در سطح نمرات تحصیلی نیز وضعیت چندان مطلوب نیست، چون بنده جزء مصححین هستم این مطلب را می‌بینم، گاهی می شود که در بین سیصد برگه امتحانی چهار الی پنج نمره بیست بیشتر نداریم یا خیلی نمرات پایین هستند و حتی پایین تر از دوازده تا یک و دو هم ما نمره داریم و این وضعیت مطلوب نیست شاید هم این نتیجه عدم انگیزه در بین طلاب باشد.

استاد سطح عالی حوزه اضافه کرد: باید وضعیت آموزش حوزه ها علمیه آسیب شناسی شود و مشکلات و ایرادات آن مشخص شود که چرا وضعیت آموزشی حوزه مطلوب نیست؟ آیا کسانی که وارد حوزه می شود به دنبال شغلی در آینده هستند؟ حوزه باید اینها را آسیب شناسی کند تا اوضاع آموزشی بهتر از این شود.

استاد جعفرپور با اشاره به برخی از آسیب های نظام آموزشی حوزه، بیان داشت: وضعیت معیشتی طلاب یکی از آسیب هایی است که می توان مطرح کرد، این باعث می شود طلبه فقط به دنبال پاس کردن دروس خود باشد و مدرکی بگیرد و بعد برود به دنبال شغلی در ارگان ها و یا جاهای دیگر تا زندگی خود را اداره کند با این وضعیت مخارج و پرداختی های حوزه وضعیت بسیار روشن است.

وی افزود: معیشت طلاب یکی از عواملی است که منجر به افت تحصیلی یا خارج شدن طلبه ها از حوزه و پیوستن به ارگان ها و نهادها است، البته وضعیت معیشت طلاب یکی از عوامل است برای پیدا کردن راهکارهای بهتر باید از خود طلبه ها پرس و جو شود تا خودشان چرایی و مشکلات را بیان کنند زیرا که هر کس علم حضوری به خودش دارد و بهتر می تواند کار خود را جوابگو باشد آن چه ما احساس می کنیم همین مواردی است که عرض کردم ولی برای فهم دقیق تر و پیدا کردن راهکار مناسب‌تر باید از خود طلبه ها پرسید.

استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در رابطه با سخن برخی که می گویند مشکلات معیشتی همیشه در حوزه وجود داشته است و علت در جای دیگر است، خاطرنشان کرد: وضعیت معیشتی یکی از عوامل است نه اینکه علت تام باشد، البته باید وضعیت امروز را هم در نظر گرفت و باید به این مطلب التفات داشته باشیم که طلبه امروز مانند طلبه قدیم فکر نمی کند، طلبه ها در قدیم از این نکته اطمینان داشتند که حکومت طاغوتی است و امیدی به منسب و مقامی نداشتند و فقط توجهشان به خدا و اهل بیت علیهم السلام بود البته که امروز هم باید فقط توجه و امیدشان به خدا و اهل بیت علیهم السلام باشد ولی امروز چون حکومت جمهوری اسلامی است طلبه یک دید دیگری دارد عوض شدن زمان باعث تغییر در طلبه ها نیز شده است.

وی اظهار کرد: نباید گفت به صورت موجبه کلیه همه عوض شدند و هنوز هم افرادی هستند که مانند حوزه قدیم فکر می کنند ولی باید گفت بیش از نصف و اکثریت انتظار دیگری دارند و این به خاطر تغییر زمان و شرایط است، این هم یکی از نکات دیگری است که باید در آسیب شناسی مورد توجه قرار بگیرد.

استاد جعفرپور با اشاره به تغییر زمان و شرایط و اثر آن بر طلاب گفت: به زور نمی توان به طلبه گفت که شما مانند گذشتگان باشید و به مثال آنها فکر و رفتار کنید، با توجه به روایتی که می فرماید فرزندان خود را طبق روز تربیت کنید نمی توان از گسترش شرایط و مسائل روز در بین طلبه ها جلوگیری کرد و مسائل روز چه طلاب بخواهند و چه نخواهند به آنها روی آورده است، البته باید این مسائل کارشناسی شود و متخصصین امر در این حیطه نظر و راهکار ارائه دهند.

وی یادآور شد: اساتید همیشه به طلاب تذکر می دهند و آنها را به درس خواندن تشویق و ترغیب می کنند و این نکته را متذکر می‌شوند که درس را به خاطر خود درس بخوانید نه به خاطر نمره و مدرک دنبال حضور در کلاس و قبولی در درس باشید، اینها نکاتی است که مرتبا توسط اساتید به شاگردان گفته می شود ولی مسائل ضد آموزشی ناخواسته دامن گیر طلبه ها شده است حالا ما باید به دنبال راهکار برای آن باشیم.

استاد حوزه علمیه قم عنوان کرد: البته می توان روی آوردن طلبه ها به مسائل روز و دور شدن از سبک سنتی را به یک فرصت تبدیل کرد مثلا کسانی که در مسائل آی تی و اینترنت کار کردند از این روش برای تبلیغ و گسترش اسلام و پاسخگویی به شبهات و دفع تهمت ها بهره ببرند و افراد را جذب کنند، البته نباید از این مطلب غافل شد که افراد ضعیف به جای تبدیل اینها به فرصت آن را به ضد فرصت مبدل می کنند یعنی باعث می شود که وقتشان تلف شود و حتی برخی از شأن طلبگی هم خارج شوند.

استاد سطوح عالی و مصحح امتحانات حوزه در رابطه با وضعیت علمی طلاب  گفت: در رابطه با وضعیت علمی طلاب نمی‌شود گفت که عالی یا مطلوب می باشد و نمی توان آن را خیلی ضعیف توصیف کرد در مجموع وضعیت علمی خوب است، البته انتظار می رود که وضعیت عالی و ممتاز باشد، در این چند سال هم که بنده اوراق امتحانی را تصحیح می کردم وضعیت فرقی نداشته است و یکسان بوده است.

وی در پایان متذکر شد: ما به یک آسیب شناسی جدی در حوزه های علمیه نیاز داریم، باید یک اتاق فکری با حضور اساتید، بزرگان و حتی طلاب حوزه های علمیه تشکیل شود و یک برنامه ریزی جامعی برای وضعیت آموزشی و علمی حوزه صورت بگیرد، در این راه می توان با گرفتن مصاحبه ها، نظرات و پیشنهادات طلاب و عموم حوزویان آسیب شناسی صورت بگیرد و در نهایت اگر این مطالب مشخص کرد که اینها واقعا آسیب هستند درصدد رفع آن برآیند و راه حل هایی برای آن اندیشیده شود تا اینکه به وضعیت مطلوبی که مد نظر و مورد انتظار حوزه های علمیه است ان شاء الله برسیم.220/21/20