گفت از حمام بیرون برویم من سوار الاغم می شوم و تو افسار آن را به دست بگیر. بیرون آمدند و جناب میرزا سوار الاغ شده بود و شاه هم افسار آن را گرفته بود.

به گزارش خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید، استاد علوی بروجردی در درس اخلاق خود در روز چهارشنبه ابراز داشت: حضرت سجاد علیه السلام در صحیفه سجادیه می فرمایند: «ولا ترفعنی فی الناس درجة إلا حططتنی عند نفسی مثلها ولا تحدث لی عزا ظاهرا إلا أحدثت لی ذلة باطنة عند نفسی بقدرها» نیاز نیست که از خدا بخواهید که عزت واقعی و رحمت واقعی را با کوچکی پیش خودم همراه کن؛ آن رحمت واقعی آن کوچکی را هم همراه خودش دارد. عزت در عبودیت است. عزت های دیگر بین مردم است و ظاهری است و واقعی نیست. معیار عزت واقعی و ظاهری این است که عزت و حیثیت واقعی ماندنی است. مثلا وقتی کسی که ملا و عالم می شود، نفس انسان علم را به خودش می گیرد، نفس انسان عالم می شود و این سلب شدنی نیست که با زور بتوان آن را از شخص گرفت.

وی در ادامه با بیان داستانی افزود: فتحعلی شاه مقلد مرحوم میرزای قمی بود. یک روزی فتحعلی شاه به قم آمده بود و صبح یک روز خواست که حمام برود. میرزا هم همان روز به حمام رفت. میرزای قمی وارد حمام شد، دید که فتحعلی شاه آنجا است. میرزای قمی رو کرد به فتحعلی شاه و گفت سوالی دارم و آن اینکه شما الان اینجا چه دارید؟ گفت من مملکت دارم، لشکر و خزانه دارم. میرزای قمی گفت الان چه دارید؟ گفت الان یک لنگ دارم. میرزا گفت اما من هر چه دارم همراهم است، هر علمی که دارم و هر درسی که خوانده ام الان پیشم است. اگر ما دو تا را همانطوری که الان هستیم ما را در صحرا رها کنند من چیزی از دست ندادم اما تو همه چیز را از دست می دهی، پس به هوش باش و شروع کرد به نصیحت کردن. فتحعلی شاه از این نکته سنجی میرزای قمی خوشش آمد و رو کرد به مرحوم میرزا و گفت از من چیزی بخواه. میرزای قمی گفت می ترسم چیزی بخواهم و گوش نکنی. گفت هر چه بگویی گوش می کنم. گفت از حمام بیرون برویم من سوار الاغم می شوم و تو افسار آن را به دست بگیر. بیرون آمدند و جناب میرزا سوار الاغ شده بود و شاه هم افسار آن را گرفته بود. تا خانه میرزا با همین وضع آمدند و میرزا به فتحعلی شاه گفت که برویم در منزل ما صبحانه بخوریم. در خانه فتحعلی شاه به میرزای قمی گفت درست است که من به تو گفتم که چیزی از من بخواه اما این همه چیز در همه عالم است چطور این را خواستی و راضی شدی که من کوچک شوم. میرزای قمی گفت این واقعه که امروز در قم اتفاق افتاد، به شهرهای دیگر هم می رسد. مردم می گویند که مقام فقاهت و علم را ببینید که چه اندازه است که حتی فتحعلی شاه افسار الاغ میرزای قمی را گرفته است. این باعث می شود تا مردم به تحصیل علم تشویق شوند و بچه هایشان را طلبه کنند.

این استاد سطوح عالی حوزه ادامه داد: کسی که ملا است همه چیز را پیش خودش دارد. البته توجه داشته باشید که همان ملا هم علمش با یک فراموشی و نسیان از بین می رود. «لا ترفعنی فی الناس درجة إلا حططتنی عند نفسی مثلها» امام در اینجا رفعت واقعی را نمی فرماید. منظور آن رفعتی است که با پول و قدرت حاصل می شود. اگر اینجوری من را بزرگ می کنی این با عبودیت من تضاد پیدا می کند. این با خضوعی که یک عبد باید در مقابل تو داشته باشد تنافی دارد، اگر از این طرف به من می دهی، از آن طرف مواظب باش و مرا کمک کن که کوچکی پیدا کنم. از آن طرف می فرماید: « ولا تحدث لی عزا ظاهرا إلا أحدثت لی ذلة باطنة عند نفسی بقدرها» اگر به من عزت ظاهری می دهی آن طرفش را هم برای من درست کن، یعنی مقام امتحان است، دانش آموز را با برگه امتحانی امتحان می کنند، فلان آقا را با پول امتحان می کنند یا با زور و علم و مقام به او می دهند تا ببینند که چه می کند. اینها بقا ندارد و از این دست می آید و از این دست می رود. رفعتی که در این گونه امتحانات پیش می آید رفعت واقعی نیست، رفعت ماندنی نیست.

وی در پایان بیان کرد: انسان وقتی عبودیت پیدا می کند خودش را کوچک می بیند، عزت واقعی آن است، فلذا در روایات داریم که بی نیازی در تقوا است. عده ای خیال می کنند که بی نیازی در پول داری است. تقوا همان مقام عبودیت است، تجلی مقام عبودیت در تقوا است. در خطبه های نماز جمعه حتما باید سفارش به رعایت تقوا باشد. برخی گفته اند که اگر در خطبه های نماز جمعه از تقوا صحبت نشود، این کفایت نمی کند. این همه تاکید برای این است که راه گم نشود. تقوا یعنی حرمت نگه داشتن خدا، یعنی از رذائل دوری کردن. اگر گناه کردیم آفرینش لطمه ای نمی خورد، بلکه باعث می شود تا نفس ما مشکل پیدا کند. اگر این حرمت ها را که پشت سر هم انجام دادی، این نفس را ذلیل می کند و در مقابل خودش خاضع می شود و جلو چشم تو پرده می کشد کما اینکه اگر صفات پسندیده را دنبال کردی نفس شما مهذب می شود./250/31/20