سیره سیاسی و تشکیلاتی امام حسن عسکری علیه السلام و همچنین امام هادی علیه السلام اهمیت بسیاری دارد خلفای عباسی برنامه حبس و تبعید و تحت نظر گرفتن ائمه علیهم السلام را از دوره حضرت موسی بن جعفر علیه السلام شروع کردند و در دوره امام هادی و امام عسکری علیهما السلام این مساله را به اوج خود رساندند.

استاد روح الله حریزاوی در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید گفت: در خصوص امام حسن عسکری علیه السلام در چند جنبه می شود به سیره این امام بزرگوار بپردازیم، یک سیره، سیره اخلاقی و منش ایشان را شامل می شود، از این جهت مشاهده می کنیم با تمام سختی ها و صعوبت هایی که در مقابل ایشان و پدر بزرگوارشان امام هادی علیه السلام وجود داشت و با این که در سامرا تحت الحفظ بودند اما در عین حال ارتباطات اخلاقی، معنوی و سلوکی را با شیعیان خود برقرار می کردند و وظیفه ای که بر دوش ایشان به عنوان هدایت باطنی بود را به نحو اتم انجام می دادند.

وی افزود: می توانیم در منابع تاریخی مواردی را پیدا کنیم که نشان می دهد این دو امام همام در حین این که وظایفشان را از حیث صیانت اعتقادی شیعیان انجام می دادند اما آن چه مربوط به سلوک اخلاقی و معنوی بوده است را هم انجام می دادند به عنوان مثال در آن نامه ای که ابوسهل بلخی نقل می کند که شخصی برای حضرت نامه ای نوشت و تقاضای دعا برای والدینش کرد، حضرت در پاسخ او می نویسند: «رحم الله والدک» و برای مادر آن شخص در آن پاسخ دعایی نمی کنند بعد مشخص می شود که مادر این شخص از غلات بوده است و حضرت با این جمله خیلی کوتاه و این که فقط برای پدر این شخص دعا می کنند، نشان می دهند که غلات از نظر اعتقادی فاسد العقیده هستند.

این استاد حوزه علمیه قم بیان داشت: شخص دیگری نامه می نویسد و تقاضای چنین دعایی می کند، حضرت در پاسخ او می نویسند: «رحم الله والدتک و التاء منقوطه» یعنی خداوند مادرت را بیامرزد یعنی من برای پدرت دعا نکردم بعد مشخص می شود که پدر آن شخص فاسد العقیده و معتقد به ثنویت بوده است نه توحید.

وی اضافه کرد: سیره حضرت عسکری علیه السلام مانند همه معصومین علیهم السلام بر حفظ و صیانت از اعتقادات و اخلاقیات شیعیان بوده است اما شاهدیم که این سیره در بعضی از امامان معصوم علیهم السلام مانند صادقین علیهما السلام ظهور و بروز بیشتری در امور اعتقادی و اخلاقی و فقهی دارد چون بسط ید بیشتری داشتند لکن بعضی از ائمه مثل عسکریین علیهما السلام به جهت این که محدودیت بیشتری داشتند لذا ظهور و بروز خیلی کمتری دارند و در تاریخ سندهای محدودی نسبت به آنها وجود دارد.

استاد حریزاوی بیان داشت: سیره سیاسی و تشکیلاتی امام حسن عسکری علیه السلام و همچنین امام هادی علیه السلام اهمیت بسیاری دارد خلفای عباسی برنامه حبس و تبعید و تحت نظر گرفتن ائمه علیهم السلام را از دوره حضرت موسی بن جعفر علیه السلام شروع کردند و در دوره امام هادی و امام عسکری علیهما السلام این مساله را به اوج خود رساندند به جهت این که آنها روایاتی که مربوط به ظهور حضرت ولی عصر بود را بررسی کرده بودند و منتظر بودند که ببینند در نسل امامت چه اتفاقی می افتد بدین جهت امام هادی و امام عسکری علیهما السلام را در سامرا تحت الحفظ نگه داشتند.

وی خاطرنشان کرد: شیعیان برای دیدار امام هادی علیه السلام باید از بیرون خانه و روبروی پنجره به حضرت سلام می دادند و رد می شدند یعنی شبیه آن چه که ما الان در بقیع انجام می دهیم و از دور می توانیم ائمه بقیع علیهم السلام را زیارت کنیم و باید از آن جا عبور کنیم، درست مثل قبرستان ابوطالب در مکه که فقط پنجره ای رو به این قبرستان گشوده است که از آن جا می شود قبور مطهره را دید و فقط می شود از آن جا عبور کرد.

این استاد حوزه علمیه قم اظهار داشت: به جهت این مراقبت های ویژه ارتباطات امامین عسکریین علیهما السلام با مردم خیلی محدود بود در عین حال می بینیم که امام هادی علیه السلام را در سن چهل و دو سالگی به شهادت می رسانند اما امام عسکری علیه السلام را در 28 سالگی به شهادت می رسانند. شهادت امام حسن عسکری علیه السلام در عنفوان جوانی نشان دهنده چیست؟ نشان دهنده حرکت عظیم و دقیق اهل بیت علیهم السلام در مقابل طواغیت زمان خودشان است.

وی افزود: جای سوال است که شیعیان سوال کنند چرا باید یک امامی در سن 28 سالگی به شهادت برسد مثل امام جوادی که در سن 25 سالگی به شهادت می رسند؟ این مطلب نشان دهنده این است که آنها شخصیت های عافیت طلبی نبودند بلکه شخصیت هایی مبارز، سیاسی و تشکیلاتی بوده اند، شخصیت هایی که در اوج مظلومیت اقتدار خودشان را داشتند و در اوج غربت عظمت خودشان را حفظ می کردند و گاهی از طریق مکاتبه و گاهی از طریق ارتباطات محدود با شیعیان ارتباط می گرفتند مثلا زمانی که سربازها می خواستند آنها را به خانه سلطان ببرند شیعیان می توانستند آن دو امام همام علیهما السلام را بر روی مرکب ببینند و در همین ارتباطات محدود بود که نکاتی برای تربیت شیعیان رد و بدل می شد.

استاد حریزاوی در انتهای سخنانش بیان داشت: گاهی اوقات از پشت پرده با شیعیان سخن می گفتند که آنها را آماده و مهیای دوران غیبت کنند بنابراین نتیجه ای که می شود گرفت این است که جریان مبارزات سیاسی امام هادی و امام عسکری علیهما السلام در اوج بوده است و این وظیفه ای که جریان امامت را متصل به جریان غیبت کند و شیعیان را برای یک دوران طولانی از مبارزه و استقامت آماده کند به دوش امام هادی و امام حسن عسکری علیهما السلام بوده است و خصوصا امام عسکری علیه السلام و خصوصا آن ازدواج تمدن سازی که ایشان انجام دادند و با دختری از خاندان روم که نرجس خاتون می باشند، ازدواج کردند که مقدمات تولد حضرت ولی عصر ارواحنا فداه فراهم آید./260/22/20