اگر بنا است که کتابی جایگزین این مطالب شود در آن کتاب جایگزین باید همین مباحث نظری وجود داشته باشد بعلاوه تطبیق مباحث نظری بر مسائل امروز مضافا این که آن مباحثی که به نظر همه علما به نتیجه رسیده است را در سطح عمومی حوزه مطرح کند و مباحث تخصصی که امروزه توسط اساتید مطرح می شود وارد این کتاب شود.

استاد سید محمد علی حجازی در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید گفت: اصل زیاد کردن محدوده ها خیلی خوب است ولی مشکلی که ایجاد کرده است این است که طلبه ها این قدر درگیر این درس ها شده اند که مباحثه شان کنسل شده است طلبه هایی که در سر کلاس حاضر می شوند هیچ کدام از مطالبی که در جلسه قبل گفته شده است را به یاد نمی آورند و به واسطه زیاد شدن بخش ها آن قدر سر کلاس های متعدد می روند که استاد نمی تواند از آنها تقاضا کند که مباحثه کنند.

وی افزود: در وضعیت موجود عملا فقط طلاب در حال دویدن هستند یعنی طلبه ها فقط از این کلاس به کلاس دیگر می روند نه مطلبی علمی در کلاس ها مطرح می کنند نه مراجعه به حواشی دارند یعنی دقیقا همان سبکی که قبلا در دانشگاه ها بود در حوزه اجرا می شود یک فردی به دانشگاه که می رفت صرفا یک صورتی از مطالب در ذهنش قرار می گرفت و بعد نمی فهمید که متوجه آن صورت شده است یا نه، یعنی در واقع در حوزه جایی برای تصدیق مطالب درسی در ذهن طلبه ها باقی نمانده است عملا طلبه ها فقط سر کلاس ها می آیند و به مطالب درسی گوش می کنند و برخی از آنها هم مرتب غیبت می کنند و با دیگر طلاب تبانی می کنند که برای آنها حاضری رد شود.

این استاد حوزه علمیه قم بیان داشت: به نظرم اگر این محدوده ها به همین شکل جدید باقی بماند اما تدبیری شود که طلبه فرصت پیدا کند که در سه کلاس شرکت کند و در مطالب تامل کنند نتیجه بهتری حاصل می شود، در حال حاضر وقت طلبه ها از صبح تا ظهر به کلاس رفتن می گذرد و بعد از ظهرها هم غالبا جذب موسسات شده اند و عملا هیچ وقتی برای تامل و مطالعه برای طلبه ها باقی نمی ماند وقتی طلبه ها سر کلاس می آیند ما توقع داریم که دو سوال علمی بپرسند و دو اشکال کنند اما هیچ یک از اینها را نمی بینیم وقتی که از طلبه ها سوال می کنیم که مباحثه می کنید هم می گویند که فرصت نمی کنیم.

وی اضافه کرد: به واسطه تجربه چندین ساله ای که هم خود بنده داشتم و هم حشر و نشری که با اساتید داشتیم به این نتیجه رسیدیم که قواعد کلیه و مباحث کلی علمی که در مکاسب و رسائل و کفایه است چیزهایی نیست که بخواهد از حوزه حذف شود قطعا این مباحث حوزوی و قواعد کلی که در کفایه و باقی این کتب است باید باشد و به نظرم این کتاب هنوز هم پاسخگوی نیاز جامعه است اما مشکل اصلی فقدان مثال های روز است حتما این کبریاتی که در این کتاب ها با آنها سروکار داریم باید بر روی صغریات تطبیق شوند.

استاد حجازی اظهار داشت: اگر بنا است که کتابی غیر از این کتب تالیف شود باید بر روی مثال های آن کار شود یعنی اگر بنا است که کتابی جایگزین شود باید همین مباحث نظری که در کفایه و رسائل است در آن هم وجود داشته باشد و خالی از مثال های روز هم نباشد امروزه نیاز داریم در کنار کفایه و رسائل کتابی منتشر شود که صغریات مباحث کبروی این کتاب ها را مطرح کند.

وی خاطرنشان کرد: یک سری از مباحثی که در کفایه و رسائل است به نظر همه علما به نتیجه رسیده است این مباحث را باید دسته بندی کنند و در سطح عینی مطرح شود و بحث های کبروی جدیدی که باید در حوزه مطرح شود را در کتاب های تخصصی مطرح کنند. مثلا در بحث قطع نظریه شیخ در رسائل خوانده می شود و آخوند در کفایه هم این بحث را دارند امروزه در بحث قطع به این نتیجه رسیده اند که حجیت ذاتی قطع یک بحث از بین رفته است، بحث شناخت شناسی در بحث قطع باید در حوزه مطرح شود که نمی شود، یعنی باید مطرح شود که از کجا تشخیص دهیم که یک قطعی مطابق با واقع است یا نه.

این استاد حوزه علمیه قم بیان داشت: در حال حاضر دو کار باید انجام گیرد اول این که اگر می خواهند همین کتب باقی بماند یک کتاب باید در کنار این کتب بیاید که به طلبه این آموزش را بدهد که بتواند این کبریات را بر صغریات امروز انطباق دهد والا ما چیزی اضافه بر این مباحث نداریم ما قواعد و مباحث کلیمان همین چیزی بوده است که علمای قبلی از هزار سال پیش مطرح می کردند و هزار سال دیگر هم همین مباحث وجود دارد ولی تطبیق مطالب بر صغریات نیازمند صغریات است بنابراین باید یک کتاب بیاید و مصادیق امروز را مورد بحث و بررسی قرار دهد و این قدرت را به طلبه بدهد که آن مباحث کلی را بر این صغریات تطبیق کنند.

وی در انتهای سخنانش اظهار داشت: دوم این که اگر بنا است که کتابی جایگزین این مطالب شود در آن کتاب جایگزین باید همین مباحث نظری وجود داشته باشد بعلاوه تطبیق مباحث نظری بر مسائل امروز مضافا این که آن مباحثی که به نظر همه علما به نتیجه رسیده است را در سطح عمومی حوزه مطرح کند و مباحث تخصصی که امروزه توسط اساتید مطرح می شود را وارد این کتاب شود./20/21/260