شنبه 9 اسفند 1404
نشست دوره ای اساتید سطوح عالی و خارج حوزه علمیه قم:
پیام تسلیت به مناسبت درگذشت استاد ابراهیم امینی
استاد ابراهیم امینی که چند روز گذشته در بیمارستان شهید بهشتی قم بستری بود، شامگاه روز جمعه مورخ 5 اردیبهشت 1399 و همزمان با شب اول ماه مبارک رمضان 1441 دار فانی را وداع گفت. نشست دوره ای اساتید سطوح عالی و خارج حوزه علمیه، ارتحال استاد عالی مقام مرحوم استاد حاج شیخ ابراهیم امینی که از پیشگامان نهضت اسلامی بودند را تسلیت عرض مینماید.
فرزند مرحوم استاد ابراهیم امینی بیان داشت: پیکر مرحوم ابراهیم امینی شنبه در حرم مطهر حضرت فاطمه معصومه (س) به خاک سپرده میشود. به دلیل شرایط کرونا، مراسم استاد امینی به صورت عمومی برگزار نخواهد شد و به خاطر این وضعیت، نمیتوانیم برنامهای داشته باشیم.
در ادامه قسمتی از زندگینامه و اهم فعالیت های اجتماعی و سیاسی و آثار مکتوب مرحوم استاد ابراهیم امینی آمده است:
زندگینامه:
آیتالله ابراهیم امینی در سال ۱۳۰۴ در نجف آباد در خانواده مذهبی و علاقهمند به اهل بیت(ع) دیده به جهان گشود. پدرش حسین نام داشت و پیشهاش کشاورزی بود و از محصول باغ شخصی خود، زندگی خانواده را تأمین میکرد. مادرش نیز خانهدار بود. پنج ساله بود که پدرش را از دست داد و تنها راه معیشت خانوادة آنها، اجاره بهای ملکی بود که داشتند. از این رو زندگی آنها در آن روزگار به سختی میگذشت. پدر و جدّ او از افراد متدیّن و خیّر بودند و به فقیران و محرومان کمک میکردند.
دوران تحصیل:
آیتالله امینی دروس کلاسیک را تا ششم ابتدایی در یکی از مدارس غیردولتی و شبانه به پایان رساند و در جلسات قرآن که در مساجد تشکیل میشد، شرکت جدی داشت. از همان سالها عاشق طلبگی و تحصیل علوم دینی شد و در فروردین ۱۳۲۱ پس از کسب رضایت مادر همراه دو تن از دوستان خود به حوزة علمیه قم آمد و در مدرسه حاج ملا صادق سکونت داشت. روزگار او همزمان با اشغال ایران به دست نیروهای متفقین بود و از این رو ارزاق عمومی کمیاب شده بود و مردم در معیشت دچار مشکلات فراوان شده بودند. او در این مدت در روزهای پنجشنبه و جمعه در درس اخلاق امام(ره) شرکت میکرد و شبهای جمعه نیز به درس اخلاق آقا حسین قمی میرفت. نماز مغرب و عشا را در فیضیه به امامت آیتالله سید محمد تقی خوانساری میخواند تا اینکه ایام تعطیلی حوزههای علمیه و فصل تابستان فرا رسیده و دورة سه ماهة حضور او در قم به سر آمد.
در تابستان آن سال به زادگاه خود بازگشت، امّا در سال تحصیلی بعد به دلیل کمبود و گرانی ارزاق عمومی و مشکلات معیشتی نتوانست به قم برود و به سفارش از استادان و دوستان به حوزه علمیه اصفهان رفت و در مدرسه نوریه ساکن شد. حوزه علمیه اصفهان در آن روزگار رونق فراوانی داشت و در امور معنوی نیز بسیار شگفتآور بود. آیتالله امینی در این سالها به تکمیل دروس دورة سطح مشغول شد و همواره از محضر استادان اخلاق، همچون حاج میرزا علی شیرازی بهره میبرد. مدت حضور او در اصفهان نزدیک به شش سال بود.
در سال ۱۳۲۶ برای ادامة تحصیل به حوزه علمیه قم رفت تا از محضر استادان آن دیار نیز کسب فیض نماید. در آنجا نیز از محضر آیات عظام و استادان بسیاری در فقه و اصول و حکمت بهره برد و در کنار آن به تهذیب نفس و بهرهمندی از دروس اخلاق اشتغال داشت. در این مدت از تدریس دروس فرا گرفته نیز غافل نماند.
زندگینامه آیتالله امینی به قلم خودش
آیت الله امینی امام جمعه قم و عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام، زندگینامه خود را اینگونه نوشت: «اینجانب ابراهیم امینی فرزند حسین در سال ۱۳۰۴ در نجف آباد متولد شدم.
در حدود شش سالگی پدرم وفات کرد، تا کلاس ششم ابتدایی در یکی از مدارس شبانه غیردولتی درس خواندم، از همان زمان به تحصیلات علوم دینی علاقه داشتم، در فروردین ۱۳۲۱ به قصد تحصیل علوم دینی به حوزه علمیه قم آمدم.
در حدود سه ماه در قم توقف داشتم، دوران خوش و زیبایی بود، مخصوصا شرکت در درس اخلاق امام خمینی (حاج آقا روحالله) برایم بسیار جالب بود. با فرا رسیدن تعطیلات تابستانی ناچار به نجفآباد مراجعت کردم، تابستان را در نجفآباد به تحصیلات ادامه دادم.
به دلیل کمیابی و گران بودن ارزاق (در اثر اشغال ایران بهوسیله سپاه متفقین) ناچار شدم، برای ادامه تحصیلات به حوزه علمیه اصفهان بروم.
به همان دلیل معیشت در اصفهان نیز دشوار بود؛ ولی از جهت مدارس محل سکونت و وجود استادان دانشمند مخصوصا دروس ادبیات در سطح بسیار غنی و ممتاز بود؛ ابتدا در مدرسه نوریه و بعد از چندی در مدرسه کاسهگران و در نهایت در مدرسه جده بزرگ مسکن گزیدم.
استادان و دوستان
آیتالله ابراهیم امینی در طول سالهای تحصیل خود، به محضر علما و استادان بسیاری شرفیاب شد. او دروس دورة مقدمات را در محضر استادانی چون آقا شیخ رمضانعلی ملایی، آقا شیخ هاشم جنّتی، آقا سید محمد هاشمی قهدیجانی فرا گرفت و بیشتر شرح لمعه و نیز معالم الاصول را نزد حاج شیخ محمد حسن عالم آموخت. برای آموختن منطق منظومه نیز به درس حاج آقا صدر هاطلی کوهپایی رفت. او رسائل را نزد آقا سید عباس دهکردی و حیدر علی برومند و قوانین را نزد آقا سید علی اصغر محقق و مکاسب را نزد آقایان شیخ محمد حسین جرقویهای و آقا شیخ مرتضی اردکانی و حاج آقا رحیم ارباب فرا گرفت. در قم نیز ادامه رسائل و مکاسب را نزد آقای سلطانی، حاج آقا رضا بهاءالدینی و آقای مجاهدی خواند. جلد اول کفایه را نزد آیتالله مرعشی و جلد دوم را نزد آیتالله گلپایگانی و بخش حکمت منظومه را نزد آیتالله سید محمد حسین طباطبایی به اتمام رساند. در درسهای خصوصی علامه طباطبایی که در شبهای پنجشنبه و جمعه تشکیل میشد شرکت میکرد و بخشی از کتاب اسفار و کتاب تمهید القواعد و چند جلد از بحارالانوار و منطق شفا را در آنجا فرا گرفت.
وی در درسهای خارج فقه و اصول آیتالله بروجردی(ره) و در درس خارج اصول امام خمینی(ره) شرکت مینمود. بعدها که درس خارج فقه امام(ره) نیز تشکیل شد، در آن شرکت میجست.
آیتالله امینی در طی این سالها با طلاب فاضل بسیاری رابطه دوستی و رفاقت داشت و دروس آموخته را مباحثه میکرد که از جمله آنها آقایان سید کمال الدین موسوی، شیخ ابوالقاسم محمدی، شیخ عبدالله جوادی آملی و شیخ عباس ایزدی را میتوان نام برد. وی در سالهای تحصیل خود از امر تدریس نیز غافل نماند و بسیاری از کتب درسی را تدریس میکرد.
فعالیتهای علمی و فرهنگی
فعالیتهای علمی و فرهنگی آیتالله امینی فراوان است. از جمله میتوان به سفرهای تبلیغی او در مناطق مختلف کشور اشاره کرد. همچنین معظم له در بسیاری از سمینارهای علمی داخل و خارج کشور حضور داشته و به ایراد سخن پرداخته است که برخی از آنان به چاپ رسیده است.
او در سال ۱۳۴۴ کتاب «دادگستر جهان» را نوشت. این کتاب در زمانی به چاپ رسید که حملات دشمن به مسأله مهدویت بسیار بود و بسیاری از جوانان میخواستند با زندگی حجّت دوازدهم آشنا شوند.
برخی از تألیفات:
۱. بررسی مسائل کلی امامت؛
۲. همه باید بدانند؛
۳. بانوی نمونة اسلام؛
۴. اسلام و تمدن غرب؛
۵. آموزش دین (۴ جلد)؛
۶. آیین همسرداری؛
۷. آیین تربیت؛
۸. خودسازی؛
۹. دروس، من الثقافة الاسلامیة؛
۱۰. انتخاب همسر؛
۱۱. اسلام و تعلیم و تربیت؛
۱۲. آشنایی با مسائل کلی اسلام؛
۱۳. وحی در ادیان آسمانی؛
۱۴. در کنفرانسها؛
۱۵. تعلیمات دینی دورة ابتدایی و راهنمایی تحصیلی.
۱۶. الگوهای فضیلت؛
۱۷. خداشناسی؛
۱۸. پیامبرشناسی و پیامبر اسلام؛
۱۹. زن در اسلام؛
۲۰. آشنایی با مسائل کلی اسلام.
فعالیتهای سیاسی
او از مبارزان قبل از انقلاب بود و به همراه همفکران خود از جمله آیات قدوسی، ربانی شیرازی، مصباح یزدی، خامنهای و هاشمی رفسنجانی سال ۱۳۴۱ در قم تشکلی ایجاد کرد که بعدها هسته مرکزی جامعه مدرسین حوزه علمیه قم را تشکیل داد.
استاد ابراهیم امینی در ماجرای بازداشت امام خمینی، در بین علمایی بود که برای آزادی امام خمینی، برای اعتراض از قم به تهران رفتند و همچنین در تهیه اطلاعیهها و تشویق مردم برای راهپیمایی نقش داشت؛ وی در کتاب خاطرات خود به برخی از وقایع سال ۱۳۴۲ تا پیروزی انقلاب اسلامی ایران اشاره کرده است.
او در مسأله بازداشت امام(ره) و تبعید او به نجف و ترکیه، رابط میان امام(ره) و برخی از علما بود که به دلیل این گونه فعالیتها مورد تعقیب واقع شد. او در دوران حضور امام(ره) در پاریس به دیدار او رفت و از یازده نفری بود که پس از ارتحال آیتالله حکیم، اعلامیة مرجعیت امام خمینی(ره) را امضا کرد.
پس از انقلاب نیز در فعالیتهای سیاسی گوناگون شرکت داشت و همواره مدافع امام(ره) و مقام معظم رهبری بود. برخی از مسؤولیتهای او پس از انقلاب اسلامی به شرح زیر است:
۱. نماینده امام(ره) در امور استان هرمزگان؛
۲. نماینده امام(ره) در امور استان مازنداران؛
۳. نماینده امام(ره) در اجرای فرمان عفو در همدان، ملایر و نهاوند؛
۴. عضویت در شورای بازنگری قانون اساسی با حکم امام(ره)؛
۵. سه دوره نمایندگی در مجلس خبرگان از چهار محال و بختیاری؛
۶. نایب رئیس مجلس خبرگان؛
۷. ریاست دبیرخانة مجلس خبرگان؛
۸. عضویت در هیأت امنای دانشگاه امام صادق و مجمع جهانی علوم اسلامی؛
۹. عضویت در جامعه مدرسین حوزه علمیه قم؛
۱۰. امام جمعه شهر قم با حکم مقام معظم رهبری؛
/260/260/21/
ش, 02/06/1399 - 11:24