که ما در دین، کلمات عقل گریز داریم و این یعنی یک عده مسائلی در دین است که عقل در مورد او حکمی ندارد و در حیطه احکام عقل نیست، نه اینکه با حکم عقل مخالف باشد. مثلا نماز دورکعت صبح عقل گریز است ولی عقل ستیز و مخالف عقل نیست؛ ولی عقل نمی فهمد که چرا نماز صبح دو رکعت است؛ و دین و وحی زمانی مطرح می شود که ما بدانیم یک عده مسائل را باید برای سعادت دنیا و آخرت بدانیم و عقل و علم ما به آنها نمی رسد؛ پس باید سراغ کلام خدا برویم که از علم سرشار الهی سرچشمه می گیرد و کلمات معصومین علیهم السلام که علم آنها به علم الهی اتصال دارد و از علم آن ها سیراب شویم.
استاد فرهاد فتحی از اساتید حوزه علمیه قم در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید در موضوع عقل گریزی برخی از مسائل دینی به گفتگو پرداخت.
این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: در روایات صحیح ما تعابیر این گونه زیاد به چشم می خورد که مشورت با زنان ممنوع شده است.
وی اضافه نمود: شاید در نگاه اول این کلمات توهین به زنان تلقی شود؛ ولی از آنجایی که دین مبین اسلام مطابق فطرت انسان است و گزاره های او عقل ستیز نیست، قهرا کلمات این دین نباید مخالف فطرت و عقل باشد.
استاد فرهاد فتحی در ادامه بیان کرد: باید متذکر شوم که ما در دین، کلمات عقل گریز داریم و این یعنی یک عده مسائلی در دین است که عقل در مورد او حکمی ندارد و در حیطه احکام عقل نیست، نه اینکه با حکم عقل مخالف باشد. مثلا نماز دورکعت صبح عقل گریز است ولی عقل ستیز و مخالف عقل نیست؛ ولی عقل نمی فهمد که چرا نماز صبح دو رکعت است؛ و دین و وحی زمانی مطرح می شود که ما بدانیم یک عده مسائل را باید برای سعادت دنیا و آخرت بدانیم و عقل و علم ما به آنها نمی رسد؛ پس باید سراغ کلام خدا برویم که از علم سرشار الهی سرچشمه می گیرد و کلمات معصومین علیهم السلام که علم آنها به علم الهی اتصال دارد و از علم آن ها سیراب شویم.
وی افزود: با این مقدمه باید عرض کنم، گرچه در بعضی روایات نیز وارد شده است که اگر عقل زنان را آزموده اید و فهمیدید احساس و عواطف او بر عقلش غلبه ندارد، مشورت با او اشکال ندارد؛ ولی همه بالوجدان می دانیم که زنان کوه احساسات هستند و به خاطر همین احساسات نقش مادری به او سپرده شده است و کمتر زنی پیدا می شود که بتواند در مواقع حساس بر احساسات زنانه غلبه کند و مشورت و حرفش از روی عقل و منطق باشد.
این استاد حوزه علمیه قم خاطرنشان کرد: باید متذکر شوم ما معتقدیم خالق ما خدا است و او بیشتر از همه دستگاه وجودی ما را می شناسد؛ بنابراین اگر ما خدا را آگاه و عادل و مهربان و حکیم و... می دانیم نباید همه کلمات او را با عقل خودمان بسنجیم؛ چون همچنان که در مقدمه کلام عرض شد، اگر عقل و علم ما همه چیز را می فهمید، دیگر نیازی به وحی نبود.
وی اضافه نمود: ما وقتی سراغ وحی می رویم که به عجزعقل و علم خودمان معترف باشیم و بدانیم آنچه عقل و علم ما می گوید، به خاطر محدود بودنش، ناقص است؛ ولی آنچه خدا می گوید از روی علم نامحدود است و چون او صلاح ما را می خواهد و از ما به ما مهربانتر است بهترین حکم را بیان می کند.
استاد فتحی در ادامه بیان کرد: بنابراین خداوند و پیامبر و امامان طبق شناختی که از دستگاه وجودی او دارند مطالبی را می فرمایند و ما چون احاطه کافی به آن ها نداریم در نگاه اول برای ما عجیب به نظر می رسد و در روایت می خوانیم انسان دشمن جهل خویش است و با چیزی که نمی داند دشمنی می کند، ولی اگر کسی کمی تامل کند می فهمد هیچ اعتباری به عقل و علم او نیست و کاملا محدود است و ما مجبوریم از خدایی که عالم مطلق است، خیر و شر خود را بپرسیم.
وی افزود: همچنان که اگر شما کسی را به خوبی بشناسید می گویید با او مشورت نکن، حضرت امیر علیه السلام نیز با شناختی که دارد، ما را از مشورت با زنان منع فرموده است و این توهین به مقام زن نیست و هر جنسی از انسان محترم است؛ ولی هر کس جایگاه خودش را دارد و هم چنان که نوع مردان احساس مادرانه زن را ندارند، زنان نیز باید از کارهایی که در آنها مطابق با طبیعتشان نیست، دوری کنند؛ ولی متأسفانه در روزگار ما نقش زن و مرد تغییر کرده است و این موجب شده است بیشتر مشکلات به وجود آید.
این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در کلام پایانی با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید خاطرنشان کرد: زنان نقش اصلی خود را رها کرده اند و مشغول کارهایی شده است که هیچ سنخیتی با طبیعت آنها ندارد و یک عده نیز به اسم دفاع از حقوق زنان به آنها ظلم و از کمال الهی دور می کنند.
وی افزود: به امید روزی که همگی در برابر سخنان دین مبین اسلام خاضع باشیم و سخن عقل کل را با عقل ناقص خود نسنجیم./270/260/22/