به مناسبت آغاز سال تحصیلی جدید حوزه های علمیه، استاد برجسته حوزه علمیه قم، استاد سید باقر موسوی درچه ای اصفهانی، با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید به گفتگو پرداخت.

این استاد درس خارج حوزه در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: کسانی که به حوزه می آیند، باید بدانند که از حوزه چه می خواهند و در راه حوزه و اهداف حوزه چه می خواهند بدهند.

وی تأکید کرد: حوزه همیشه با مشکلات و از جمله مشکلات مادی مواجه بوده و اکنون نیز اینچنین است. البته آنان که مسئول این قضیه هستند، باید به فکر باشند؛ مثلا موقوفات را احیا کنند؛ مشکلات دامن گیر همه شده است؛ اما مشکلات همیشه در حوزه وجود داشته است؛ من حتی خبر دارم که آیت الله اراکی مدتی از مدتشان را با نماز استیجاری گذرانده است. ما بزرگانی در حوزه داشتیم که برای گذرای روزمرگی خودشان هم دچار مشکلات بودند.

استاد موسوی درچه ای در ادامه بیان کرد: این مشکلات برای حوزه بوده است؛ ولی طلاب جوان و افرادی که وارد حوزه می شوند باید بدانند که ما شریف تر از شغل طلبگی و ادامه راه انبیای الهی سراغ نداریم؛ آیه شریفه می فرماید:

«الَّذِينَ يُبَلِّغُونَ رِسَالَاتِ اللَّهِ وَيَخْشَوْنَهُ وَلَا يَخْشَوْنَ أَحَدًا إِلَّا اللَّهَ ۗ وَكَفَىٰ بِاللَّهِ حَسِيبًا» )این سنّت خداست در حق) آنان که تبلیغ رسالت خدا کنند و از خدا می‌ترسند و از هیچ کس جز خدا نمی‌ترسند و خدا برای حساب به تنهایی کفایت می‌کند. (احزاب: 39)

وی افزود: طلبه باید مبلغ دین بشوند؛ شرط اولش علم است؛ متأسفانه بار علمی حوزه دارد ضعیف می شود؛ این را کسانی که ممتحن حوزه هستند، می توانند تصدیق نمایند؛ من خودم در برخی از موارد ممتحن بودم؛ انگیزه ها کم شده است؛ چون می گویند برای چه باید بخوانیم؛ ما که می خواهیم به سرِ کار برویم.

استاد موسوی خاطرنشان کرد: طلبه باید دید وسیع پیدا کند و بگوید: اگر می خواهم منبری موفق باشم، باید علم من خوب باشد؛

اگر می خواهم نویسنده توانایی باشم، باید فضل من خوب باشد؛ مطالب را با دقت بررسی کنم.

وی  تأکید کرد: برخی از رفقای ما در سابق می گفتند که «مجتهد است که باید بالای منبر بروند»؛ ما خیال می کنیم که راحت ترین کار، منبر  رفتن است. چرا که یک حدیث را حفظ می کنیم؛ اطرافش را تهیه می کنیم و بیان می نماییم؛ در حالتی که گاهی از اوقات، انسان حدیث حفظ می کند؛ یک ساعت هم در رابطه با آن حدیث صحبت می کند، و این منبرش تمام گناه است؛ زیرا شما با قرائت این حدیث دارید می گویید که اسلام اینچنین گفته است؛ شما ولو یک حکم مستحبی یا یک نکته اخلاقی را به اسلام نسبت می دهید.

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: وقتی شما یک نکته رابه اسلام نسبت می دهید، باید تتبع کرده باشید؛  کل روایات و معارضات روایات و سند روایت را بررسی کرده باشید؛ وقتی بررسی نکرده باشید و بگویید نظر اسلام این است، روز قیامت از ما می پرسند که آیا تو مجتهد  بودی؟ تو نظر مجتهد بیان کردی؟  آن روایت هم بود. به عنوان مثال، روایاتی داریم که از فقر مدح شده، روایاتی داریم که از غنا مدح شده، ادعیه ای داریم که رزق واسع خواسته شده است؛ ما الآن بگوییم که آیا ممدوح اسلام، زندگی زاهدانه است؟ ممدوح اسلام زندگی با ثروت و سرمایه داری است؟ چه از خدا بخواهیم؟ اینها را باید کار کنیم. بعضی از بزرگواران که در این زمینه کار کردند، می  گویند از جمع روایات به دست می آید که  زندگی کفاف است که مطلوب است؛ نه فقر و نه ثروت آنچنانی. این کار، جمع روایی می خواهد.

وی افزود: منبر هم علم و فضل می خواهد و زحمت باید کشید. حاج آقا وحید تا آخرین لحظه ای که منبر داشتند، درس را رها نکردند. مرحوم حاج آقا کاهانی با این فضلش، منبرش را ترک نکردند.

استاد موسوی خاطرنشان کرد: طلبه های فاضل، زحمت کش، برای منبر باید مطلع بر اسانید باشد؛ این امر در حالی است که منبر، اقل کاری است که طلاب دارند؛ اگر درس نخوانده باشند، مبانی را آشنا نباشند، ممکن است در یک ساعت منبر چیزهایی را به خدا نسبت داده باشند که خدا از آنها بری است.

وی اضافه نمود: درس های حوزه  دیربازده است؛ ولی آن بازدهی که بعد از مدت طولانی به دست می آید، بسیار گرانبها است.. یعنی طلبه ای که حوصله ندارد و می خواهد در چند سال مختصر سر و ته درس ها را  جمع کند و بعد خودش را به قله برساند، این فرد اشتباه می کند. حوزه حداقل پانزده سال زحمت می خواهد؛ نه اینکه انسان به اسم، در حوزه باشد؛ بلکه واقعا کار کند؛ پانزده سال به جد در حوزه مشغول باشد و سپس ثمره اش را بچیند.

این استاد درس خارج حوزه علمیه در ادامه بیان کرد: هم اکنون مؤسسات ما، مرتب به دنبال اساتید مبرز می گردند؛ گاه در همین قم می گویند که با مشکل نداشتنِ استاد خوب  مواجه هستیم. چرا باید اینگونه باشد.

وی تأکید کرد: ما می  بینیم که انگیزه در طلاب کم شده است؛ در صورتی که علم باید محبوب ذاتی باشد. این را من می گویم؛ هر کسی خود را آزمایش کند؛ هر کس می خواهد بداند که در حوزه موفق می شود یا نمی شود، الآن به خودش مراجعه کند. اگر بداند هیچ ثمره ای در مطلبی که  می خواهد بخواند، بار نیست و هیچ مدرکی به او نمی دهند؛ آیا این شخص خود این علم را دوست دارد و حبّ ذاتی به این علم دارد؛ اگر اینطور باشد، بداند که به جایی می رسد. ولی کسی که علم را برای مقاصد دیگری بخواهد، بداند که موفق نمی شود.

استاد موسوی درچه ای که از دوستان مرحوم استاد کاهانی بوده است، خاطرنشان کرد: من یک زمانی با حاج  آقای کاهانی از باجک می آمدیم، حاج آقا کاهانی به من می گفتند «اگر شما حال و حوصله بحث علمی داری، پیاده تا بازار برویم و سوار ماشین بشویم. اگر نه، حوصله بحث نداری، من سوار ماشین بشوم و به کارم برسم» این خاطره، یکی از چندین مصداق است بر اینکه خود علم مطلوبیت ذاتی مرحوم کاهانی بود و همین هم باید باشد.

وی افزود: کسی که علم به دست آورد، دیدش باز می شود؛ می تواند با مقاله و با صحبت به اسلام خدمت بکند؛  کسانی که علم ناقص دارند، از کسانی که وارد حوزه نشده اند، ضرر بیشتری می زنند. این چنین عالمی که دارای علم ناقص است، چون  خودش را کامل می داند، اظهار نظر می کند؛ خدای ناکرده در اثر کمبود علم به اسلام ضربه می زند.

این استاد حوزه علمیه قم اضافه نمود: طلاب! اگر خوب وقت نگذازید و اگر زحمت نکشید، خدای ناکرده، خدای ناکرده، ممکن است بعد از چند وقت دور انسان را بگیرند، یک نظریه ای بگویید که خلاف قرآن و سنت است؛ ما به حوزه آمدیم که به امام زمانمان خدمت کنیم؛ نکند متوجه بشویم که سرباز امام زمان نشدیم.

/270/260/21/