به مناسبت آغازین روزهای ماه ربیع الاول و سالگرد وقایع بعد از شهادت پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم، استاد علی احمدپور از اساتید حوزه علمیه قم در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید به موضوع «اختیار انسان در زنده نگاه داشتن روح» پردخت.
این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: قرآن کریم در سوره زمر می فرماید: «إِنَّكَ مَيِّتٌ وَ إِنَّهُمْ مَيِّتُونَ» (30)
وی افزود: قرآن کریم زندگی ما انسان ها را به دو بخش تقسیم می کند؛ یک بخش که در اختیار خود ما نیست؛ و بخش دیگری که در اختیار خود ما است.
استاد احمدپور در ادامه بیان کرد: ازاموری که در اختیار ما نیست، «مرگ جسم» است که برای همه موجودات، انسان ها، انبیای الهی و حتی خاتِم و خاتَم آنها، محمد مصطفی صلی الله علیه و آله و سلم تحقق خواهد یافت؛ آنچنان که قرآن کریم می فرماید:
«ما كانَ مُحَمَّدٌ أَبا أَحَدٍ مِنْ رِجالِكُمْ وَ لكِنْ رَسُولَ اللَّهِ وَ خاتَمَ النَّبِيِّينَ وَ كانَ اللَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَليما» حضرت محمّد صلی الله علیه و آله و سلم پدر هيچ يك از مردان شما نيست، ولى فرستاده خدا و خاتم پيامبران است و خدا به هر چيزى داناست.(احزاب: 40)
این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: می بینیم که آیه بیان می فرماید پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم هم استثنا نیست؛ آنچه که سبب امتیاز ما انسان ها از سایر موجودات است آن است که در دنیا به گونه ای زندگی نماییم که روحمان زنده بماند. اگر مردن جسم در اختیار ما نیست، مردن یا زنده ماندن روح انسان به اختیار انسان است. نمردن روح ما در اختیار ما است و این نمردن روح انسان برای انسان فضیلت است.
وی اضافه نمود: خداوند متعال می فرماید: «و نفخته فیه من روحی» واضح است که مراد از روح، روح خودش نیست؛ بلکه از باب تشریف است؛ آنچنان که در آیه 125 از سوره مبارکه بقره می فرماید: «... وَ عَهِدْنا إِلى إِبْراهيمَ وَ إِسْماعيلَ أَنْ طَهِّرا بَيْتِيَ لِلطَّائِفينَ وَ الْعاكِفينَ وَ الرُّكَّعِ السُّجُودِ» (125)؛ در حالی که خدا خانه ندارد، و «یاء» در «بیتی» از باب تشریف است.
استاد احمدپور خاطرنشان کرد: اشرف روح در وجود انسان است و اختیار مردن یا نمردن آن در اختیار ما انسان ها است؛ ما اختیار داریم که روح را زنده نگه داریم و وقتی زنده نگاه داشتیم، جایگاه والایی در انتظار او است که «انا لله و انا الیه راجعون»
وی افزود: اگر روح زنده بماند، به آنجا می رسیم که هر چه در عالم هستی برای این روح است که خلق شده است؛ از این رو در سوره شعراء و به تعبیری دیگر در سوره ق می خوانیم: «وَ أُزْلِفَتِ الْجَنَّةُ لِلْمُتَّقينَ» (90)؛ جنت برای این روح، زینت بخش شده و خلق شده است.
این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: اختیار در دست خودمان است؛ هر موجودی در دنیا می میرد، هم جسمش و هم روحش می رود، اما ما انسان ها می توانیم روحمان را زنده نگاه داریم و هم می توانیم روحمان را بکشیم. البته اگر روح ما کشته شد، شکل ما عوض نمی شود؛ رفتارهای ما از آن رفتارهای انسانی نخواهد شد.
استاد علی احمدپور خاطرنشان کرد: خطبه امام حسین در مکه در پیش روی ما است؛ همان حسین که پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم فرمود: «حسین منّی و انا من حسین» و «ان الحسن و الحسین سیدا شباب اهل الجنه»؛ این حسین علیه السلام، در خروج از مکه خطبه دارد: «... خُطَّ الْمَوْتُ عَلَى وُلْدِ آدَمَ مَخَطَّ الْقِلَادَةِ عَلَى جِيدِ الْفَتَاةِ وَ مَا أَوْلَهَنِي إِلَى أَسْلَافِي اشْتِيَاقَ يَعْقُوبَ إِلَى يُوسُفَ...» و بعد می فرماید: «... وَ خُيِّرَ لِي مَصْرَعٌ أَنَا لَاقِي».
وی افزود: این انتخاب نه برای امام حسین علیه السلام، بلکه برای همه انسان ها است که روحشان را زنده نگاه دارند و جایگاه روحشان را انتخاب نمایند. یک جایی را برای انسان ها انتخاب کرده اند؛ انسان می تواند روح انسانی اش را در آنجا قرار بدهد و روح را نمیراند؛ و البته اختیار دارد و می تواند روح انسانی خود را بکشد و از آن بگذرد.
این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: امام حسین علیه السلام در ادامه می فرماید: کأنّ می بینم درندگان بیابان بدن من را پاره پاره می کنند. «...كَأَنِّي وَ أَوْصَالِي يَتَقَطَّعُهَا عُسْلَانُ الْفَلَوَاتِ بَيْنَ النَّوَاوِيسِ وَ كَرْبَلَاءَ فَيَمْلَأَنَّ مِنِّي أَكْرَاشاً جُوفاً وَ أَجْرِبَةً سُغْباً لَا مَحِيصَ عَنْ يَوْمٍ خُطَّ بِالْقَلَمِ رِضَى اللَّهِ رِضَانَا أَهْلَ الْبَيْتِ نَصْبِرُ عَلَى بَلَائِهِ وَ يُوَفِّينَا أُجُورَ الصَّابِرِين»
وی اضافه نمود: هیچ کجای عالم ننوشته اند که در کربلا گرگ و شیر امام حسین علیه السلام را خورده است؛ همه انسان بودند؛ حتی آن زمان که تیر را رها می کنند، بر زبان می گویند: «بسم الله و بالله و فی سبیل الله»؛ پس چرا امام حسین علیه السلام این کلام را می فرماید؟
وی افزود: وقتی روح انسانی مُرد، انسان نمی میرد، شکلش انسان می ماند، ولی عملی که از انسان سر می زند، حتی از حیوانات سر نمی زند؛ چون حیوانات حریم اولیای الهی را نگاه می دارند؛ این انسان است که وقتی روح انسانی اش مرد، حریم انسان ها را نگاه نمی دارد؛ این سنت و قانون الهی است و ربطی به زمان و مکان ندارد.
استاد احمدپور خاطرنشان کرد: اگر روح انسان بمیرد، تا آنجا می رود که آیه می فرماید: «وَ لَقَدْ ذَرَأْنا لِجَهَنَّمَ كَثيراً مِنَ الْجِنِّ وَ الْإِنْسِ لَهُمْ قُلُوبٌ لا يَفْقَهُونَ بِها وَ لَهُمْ أَعْيُنٌ لا يُبْصِرُونَ بِها وَ لَهُمْ آذانٌ لا يَسْمَعُونَ بِها أُولئِكَ كَالْأَنْعامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ أُولئِكَ هُمُ الْغافِلُونَ» (اعراف: 179)
وی اضافه نمود: اگر روح زنده شود، او نمی میرد هزاران بار هم جسم او را بکشند، آن شخص مردنی نیست؛ چنانچه آیه قرآن می فرماید: «وَ لا تَحْسَبَنَّ الَّذينَ قُتِلُوا في سَبيلِ اللَّهِ أَمْواتاً بَلْ أَحْياءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ» (آل عمران: 169).
این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: این کشته شدن، چه برای پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم و ابولهب یکسان است؛ چنانچه می فرماید: «إِنَّكَ مَيِّتٌ وَ إِنَّهُمْ مَيِّتُونَ» (زمر: 30)؛ اما فرقشان در این است که شما می خواهید در این دنیا بخواهید اشرف موجودات باشید، روحتان را زنده نگاه دارید و آن را تبدیل به روح غیر انسانی نکنید.
استاد علی احمدپور خاطرنشان کرد: برای احیای روح باید به سراغ قرآن برویم؛ آنجا که می فرماید: «يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا اسْتَجيبُوا لِلَّهِ وَ لِلرَّسُولِ إِذا دَعاكُمْ لِما يُحْييكُمْ وَ اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يَحُولُ بَيْنَ الْمَرْءِ وَ قَلْبِهِ وَ أَنَّهُ إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ» (انفال: 24)
وی افزود: اجابت دعوت خداوند صرفا به نماز نیست؛ چه اینکه هر موجودی حسب حال خود عبادت دارد؛ بلکه اجابت خدا و رسول، بر چیزی است که احیا کننده روح انسان است؛ روح انسان اگر نمیرد، اطاعت از خدا و اطاعت از رسول را پی می گیرد.
این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: اطاعت از خدادر قرآن، و اطاعت از رسول، اطاعت از کلام رسول است. چه اینکه قرآن در میان مردم باشد، ولی مفسر حقیقی قرآن و مبیّن حقیقی قرآن نباشد، قطعا و قطعا روح انسانی احیا نمی شود.
وی اضافه نمود: درست است که پیامبر بشری مثل ما است؛ اما « وَ ما يَنْطِقُ عَنِ الْهَوى إِنْ هُوَ إِلَّا وَحْيٌ يُوحى»؛ از این رو اگر از پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم اطاعت کردیم، از خدا اطاعت کردیم که سبب احیای روح می گردد.
استاد احمدپور خاطرنشان کرد: وقتی پیامبر مبعوث شد، شیطان ناله کرد و گفت: «خدایا من در خودِ او سهم دارم؟!» خطاب آمد «نه؛ اما در امّت او می توانی نفوذ کنی.» از این رو وقتی پیامبر آمد که بشر را تزکیه و رشد بدهد، برای این بود که بشر تا ابد به تعالی برسد. اما این نیست که کار شیطان به آخر رسیده باشد؛ او دشمن قسم خورده انسان است.
وی در ادامه بیان کرد: بعد از بعثت پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم، شیطان می بیند که خود پیامبر را نمی تواند آسیب برساند؛ آنچنان که مخلَصین را هم نمی تواند آسیب برساند.
این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: قرآن کریم در سوره حجر می فرماید: «قالَ رَبِّ بِما أَغْوَيْتَنِي لَأُزَيِّنَنَّ لَهُمْ فِي الْأَرْضِ وَ لَأُغْوِيَنَّهُمْ أَجْمَعِينَ (39) اِلَّا عِبادَكَ مِنْهُمُ الْمُخْلَصِينَ» (40) گفت: پروردگارا! به سبب اينكه مرا گمراه نمودى، من هم يقيناً [همه كارهاى زشت را] در زمين براى آنان مى آرايم [تا ارتكاب زشتى ها براى آنان آسان شود] و مسلماً همه را گمراه مى كنم. مگر [آن] بندگانت را كه خالص شدگانِ [از هر نوع آلودگى ظاهرى و باطنى] اند.
استاد علی احمدپور خاطرنشان کرد: اولین بزنگاه بعد از شهادت پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم بود؛ خودِ پیامبر را که نمی تواند از مسیر خارج کند؛ مخلَصین و ائمه اطهار علیهم السلام را نیز نمی تواند اغوا نماید؛ که اگر بتواند اینچنین کند، نقض غرض حاصل می شود؛ اگر شیطان بتواند همه، حتی مخلَصین را اغوا نماید، یک نماینده از طرف خدا روی زمین نخواهد بود که در مقابل شیطان، او هم راه راست را نشان بدهد؛ پس نتیجه می گپریم که شیطان در مخلَصین دخالتی ندارد؛ تنها در امت پیامبر است که می تواند که می تواند تأثیرگزار باشد.
وی افزود: اولین کاری که در جهت تأثیرگزاری روی امت پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم انجام می دهد، ایجاد اختلاف، و مشخصاً اختلاف از نظر اعتقادی است.
این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: شیطان به یارانش می گوید: سعی کنید که امت پیامبر را به محقرات وادار کنید؛ چرا که گناه کوچک آنها، زمینه انجام گناهان بزرگتر را فراهم می کند.
وی اضافه نمود: اول کاری که کردند، در رابطه با سخن پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم در مردم ایجاد تشکیک کردند؛ از این رو اگر گروهی پیدا بشود که در گفتاری رهبری جامعه، در گفتار ولایت و در گفتار پرچم دار خیمه اتحاد امت تشکیک وارد کند، آن تشکیک مانند آن است که خودِ سرچشمه را گل آلود کنند.
استاد احمدپور خاطرنشان کرد: اگر پنجاه متر آن طرفتر از سرچشمه گل آلود شود، باز آب زلال می گردد؛ اما اگر اصل سرچشمه را گل آلود کنید، کاری نمی توان کرد.
وی افزود: بعد از پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم تفکر شیطانی عده ای که مورد اعتماد و مورد وثوق بودند و مردم به آنها اعتماد داشتند، شیطان گمراهشان کرد و از آن زبان آنها در مردم ایجاد اختلاف کردند؛ این ایجاد اختلاف باعث شد که از همین منبع، به جای اینکه بشر را به سوی سلامت هدایت کند، متأسفانه حریم شکنی ها شروع شد.
این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: اگر در یک جامعه همه ما به ولایت مداری و به آن پرچم دار اگر شک نکنیم و به گفته او عمل کنیم، قطعا و قطعا نتیجه خواهیم گرفت؛ قطعا و قطعا نتیجه خواهیم گرفت؛ اما اگر اختلافی حاصل شد، جز ضرر چیزی به بار نخواهد آورد؛ از این رو امیرالمؤمنین علیه السلام هم در مقابل رفتار شیطان که خواست آنها ر به اختلاف بکشاند، با تمام وجودش نخواست این اختلاف آشکار بشود؛ با وجود اینکه خودشان می فرماید: «فَصَبَرْتُ وَ فِي الْعَيْنِ قَذًى وَ فِي الْحَلْقِ شَجًا أَرَى تُرَاثِي نَهْبا»
وی افزود: این برای ما درس است که ما امروز باید آن دو تا گفتار را، «قرآن» و «اهل بیت» را سرلوحه خود قرار بدهیم؛ کسانی که با ما همراهی می کنند، باید اجتماع آنها را حفظ کنیم؛ کسانی که خواستند شیطنت کنند و خواستند مسیر را و پرچم را از دست پرچم دار بگیرند، باید خیلی منطقی و عاقلانه برخورد کنیم که با کوچکترین حرکات نباید این درخت نوشکفته را از پا در نیاید؛ باید در مقابل طوفان ها قرار بدهیم.
استاد علی احمدپور خاطرنشان کرد: علی علیه السلام در روز اول ربیع الاول می خواست این مسیر احیاگری انسان را ترسیم کند؛ خیلی از افراد باور نمی کردند؛ قبول نمی کردند که اطاعت از پیامبر صلی الله علیه و آله، احیای روح انسانی است.
وی اضافه نمود: مولا علیه السلام صبر کرد؛ بیست وپنج سال می گذرد تا این درخت تنومند شود؛ ما نیز برای تنومندتر شدن این درخت انقلاب اسلامی، باید هزینه ها بدهیم؛ چه اینکه قبل از انقلاب خیلی ها هزینه کردند تا درخت انقلاب ثمر داد و رشد کرد.
این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: خیال نکنیم حال که درخت انقلاب رشد کرده و میوه و سایه دارد، کار ما تمام شد و صرفا باید از آن بهره مند بشویم؛ خیر! این درخت، آبیاری می خواهد؛ باید دانه هایش را بکاریم؛ فرصت ایجاد کنیم و این تفکر الهی را به آیندگان به نحو احسن تحویل بدهیم و الا ما خودمان هم «مرده» خواهیم شد؛ زنده بودن ما این است که همیشه پویایی داشته باشیم.
وی افزود: امام حسین علیه السلام در کربلا شهید شد؛ جسمش به خاک سپرده شد؛ اما روحش همیشه با ما است؛ قرآن می فرماید: «انّک میّت و انّهم میّتون» مرگ دیر یا زود سراغ همه خواهد آمد؛ اما مهم این است که با مرگ نمیریم؛ بلکه مرگ بخشی از زندگی ما باشد.
استاد احمدپور خاطرنشان کرد: ان شاء الله خدا به ما توفیق بدهد که در مسیر زنده کردن روحمان و زنده نگاه داشتن روحمان، آن گونه که خدا به نفس ما قسم خورده، حرکت ما هم به گونه ای باشد که ملائکه به حال ما غبطه بخورد؛ این هم تحقق پیدا نمی کند، مگر در پیروی از ولایت. امروز پرچم دار ولایت، مقام معظم رهبری است؛ امیدوارم همه بر اساس توانایی خودمان در این مسیر هم عاقلانه و هم منطقی کوشا باشیم.
/270/260/20/