حضرت آیت الله مکارم شیرازی ابراز داشتند: تصمیماتی که انسان در حال خشم  می گیرد، بعدا می فهمد که این ها اسباب شرمندگی است، اسباب بدبختی است، انسان در حال غضب کاری می کند که کفاره آن را یک عمر نمی تواند بدهد.

به گزارش خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره‌ای اساتید، حضرت آیت الله مکارم شیرازی چهارشنبه گذشته در مسجد اعظم قم به درس تفسیر خود پیرامون حدیثی از امام حسن عسکری علیه السلام پرداختند.

متن درس اخلاق این مرجع تقلید به این شرح است:

بسم الله الرحمن الرحیم

بحث اخلاقی  امروز  حدیثی از امام عسکری علیه السلام است که از امامان دیگر هم نقل شده است:

فرمودند: «الغضب‏ مفتاح‏ كلّ شر»

غضب کلید تمام بدی ها است. گناهانی که انسان انجام می دهد متفاوت است، بعضی از گناهان کلید گناهان دیگری نیست. مثل ریاکاری که کلید گناهان متعددی نیست. اما گناهی مثل حسد کلید گناهان متعددی است، ممکن است انسان به وسیله این گناه کارهای خلاف زیادی انجام دهد.

دروغ از گناهان کلیدی است، ممکن است باعث شود که انسان بسیاری از حقایق را مکتوم کند، باطل را حق کند، ظالم را مظلوم کند.

شراب هم از گناه کلیدی دیگری است که درباره آن گفته اند: «وضعت الکبائر فی بیت و مفتاحها الشراب»

شراب عقل را از کار می اندازد به همین سبب کلید کبائر است، زیرا که ممکن است ظلمی کند، قتلی، یا غارتی در حالت مستی انجام دهد.

غضب هم گناهی کلیدی است که ممکن است حین غضب انسان هر کاری بکند. قفل عقل است اگر از کار افتاد گناهان رها می شود. در هنگام عصبانیت نه تصمیم، نه اقدام و نه تنبیهی نباید صورت گیرد.

انسان  تصمیماتی که در حال خشم می گیرد، بعدا می فهمد که اینها اسباب شرمندگی است، اسباب بدبختی است، انسان در حال غضب کاری می کند که کفاره آن را یک عمر نمی تواند بدهد. دوستان باید تصمیم بگیرند، در حال غضب خشمشان را کنترل کنند و برای کنترل می گویند هرکجا هستید جایتان را عوض کنید، اگر در خانه هستید بیرون بروید، اگر نمی توانید بیرون بروید در صورتی که نشسته اید، بایستید، اگر ایستاده هستید بنشینید، شرایطتان را عوض کنید. غضب مثل شعله آتش است همه چیز را می سوزاند.

آیه ای در قرآن درباره غضب داریم که بسیار پر معنا است آیه سی وهفت سوره شوری؛

«وَ الَّذينَ يَجْتَنِبُونَ كَبائِرَ الْإِثْمِ وَ الْفَواحِشَ وَ إِذا ما غَضِبُوا هُمْ يَغْفِرُونَ (37)»

آیا رابطه ای بین صدر و ذیل آیه نیست؟ کبائر اثم با غضب دارای ارتباط است. این دو بدون ارتباط پشت سرهم نیامده اند. بعدش می فرماید «وَالَّذِينَ اسْتَجَابُوا لِرَبِّهِمْ وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَأَمْرُهُمْ شُورَىٰ بَيْنَهُمْ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنفِقُونَ (38)» نماز و انفاق و زکات و شوری و همه اینها بعد از این آیه است «وَ الَّذينَ يَجْتَنِبُونَ كَبائِرَ الْإِثْمِ وَ الْفَواحِشَ وَ إِذا ما غَضِبُوا هُمْ يَغْفِرُونَ (37)»

عصبانیت شدیدی که می دانیم یا خوف این را داریم که سرچشمه گناه باشد، حرام است، مقدمه حرام است و حرام است. در شوری، مشورتی به درد می خورد که افرادش عصبانی و غضبناک نباشند.

ان شاء الله خدا توفیقمان بدهد که مسلط به اعصابمان باشیم. بسیاری از مسائلی که در دادگستری مطرح است سرچشمه اش غضب است. مخصوصا جوانهایی که به جان هم می افتند، سلاح سرد می کشند، سلاح گرم می کشند. خداوند توفیق بدهد عصبانی نشویم چون لب پرتگاه هستیم. آن سفارش شیطان به حضرت نوح علیه السلام را هم که فراموش نکردیم، شیطان وقتی طوفان نوح تمام شد آمد پیش حضرت نوح علیه السلام و گفت که من مدتی نفس راحتی می کشم به جبرانش سه تا توصیه می کنم، شیطان است ولی این سه حرف از روی شیطنت نیست. وصیت اول این است که اگر در خانه ای با نامحرم تنها شدید و در خانه بسته باشد، من آنجا  به شما نزدیک ترم. وصیت دوم آن است که وقتی بر کرسی قضاوت می نشینی من در کنار تو می نشینم و سعی می کنم تو را منحرف کنم. وصیت سوم آن است که وقتی عصبانی می شوی من به تو نزدیک هستم.

واقعا هرچه برای سعادت ما نیاز است در کلام معصومین علیهم السلام آمده است.

والسلام

/240/32/20