استاد حسین فلاح مبارکه از اساتید حوزه علمیه قم در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید به موضوع «شخصیت درخشان شیخ مفید» پرداخت.

/270/260/22/

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: ابوعبدالله محمد بن محمد بن نعمان، ابن المعلم، ابی العلم، شیخ مفید اعلی الله مقامه شخصیت برجسته جهان اسلام است که معروف است لقب اخیر، یعنی «مفید» را از محضر مبارک حضرت ولی عصر ارواحنا فداه به ایشان اعطا شده است.

وی افزود: این عالم بزرگوار در سال 336 هجری قمری در عراق به دنیا آمدند و در 413 هجری قمری در بغداد از دنیا رفتند؛ ایشان در دوران طلایی اسلام زندگی کرده بودند؛ که مصادف با قرن چهارم هجری قمری است.

استاد فلاح مبارکه در ادامه بیان کرد: ایشان از عالمان روشنفکر و روشنگر و متبحر در علم کلام، علم حدیث، علم رجال، اصول فقه و ... بودند؛ و آثار نفیسی هم از خود به جای گذاشتند؛ کتاب الامالی، کتاب الارشاد، اوائل المقالات و ... از جمله آنها است؛ ایشان علم کلام را توسعه دادند و نوآوری ها به وجود آوردند.

وی اضافه نمود: ابن شهرآشوب بیان می کند که لقب «مفید» را حضرت ولی عصر ارواحنا فداه به ایشان عرضه داشته اند و در نامه ای ابن نعمان را به این لقب خوانده اند؛ که «أنت مفید»؛ مفید برای جامعه شیعه و روشنگر برای جهان تشیع است. ستاره فروزانی در علوم اثناعشری شیعه بودند. باید توجه داشت که در نزد اهل سنت و شیعه محترم بوده است. ابن حجر عسقلانی از جمله کسانی است که در تمجید او سخن ها دارد؛ چه اینکه شیخ مفید، علاوه بر فقه شیعه، بر فقه سایر مذاهب اسلامی هم تسلط کامل داشتند.

استاد فلاح مبارکه خاطرنشان کرد: شیخ طوسی درباره شیخ مفید بیان می کند که «محمد بن محمد نعمان از علمای بنام شیعه است؛ و ایشان روشنگر در علم کلام و علوم تشیع بوده است؛ و از نوآوران در علم کلام بوده است» در مدح او سخن ها دارد.

وی افزود: شیخ مفید در علوم مختلف، از اساتید بنام و برجسته همانند «شیخ صدوق» اعلی الله مقامه الشریف بهره برده است؛ شاگردان شیخ مفید نیز از برجستگان و صاحب رساله و عنوان بوده اند؛ از جمله آن بزرگواران می توان به سید مرتضی علم الهدی و سید رضی اعلی الله مقامهما اشاره نمود.

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: ایشان علاوه بر نوآوری در کلام، در فقه شیعه هم نوآوری ها و تبحر داشته است؛ ایشان به اجماع و شهرت توجه خاص داشتند؛ در حالی که قبل از شیخ مفید، علما توجه چندانی به اجماع و شهرت نداشتند؛ گاهی فتوایی می دادند که شاذ بود و مخالف شهرت و فتوا بود؛ اما به آن عمل می شد. توجه خاص به دلیل عقلی به عنوان یکی از منابع چهار گانه حجیت، که در کنار کتاب و سنت و اجماع، از موارد خاص مورد توجه شیخ مفید بود؛ همینطور مرجحات، از مباحث مورد تأکید ایشان بود. در بحث فقه، اول کسی که به شیوه کلاسیک، آن را تدوین و باب بندی کردند، این عالم فرزانه بوده است. و همه این موارد، حکایت از برجستگی شیخ مفید اعلی الله مقامه در میان علمای عظام تاریخ تشیع است.