سیلاب را ببینید که چگونه ناگهان می آید، همه چیز را می شوید و می بَرَد، همه‌ را خسته و درمانده می کند و بعد هم با فاصله کوتاهی، اثری از او باقی نمی ماند. در مقابل دیده اید چشمه چگونه آرام آرام، آهسته اما‌ پیوسته، آب زلال از دل زمین بر روی آن جاری می کند، به گونه ای که هم دیدنش لذت دارد و هم فایده اش یکسره و مداوم است.

به مناسبت فرا رسیدن ماه رجب المرجب، استاد سید محمد موسوی حجازی از اساتید حوزه علمیه قم با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید در موضوع «شستنِ زنگارهای روح، آرام آرام، قدم به قدم» به گفتگو پرداخت.

1... سیل نباشیم، چشمه باشیم؛

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: در زندگی معنوی و در سیر تعالی روحی، نباید سیل بود، بلکه باید چشمه بود.

وی در ادامه بیان کرد: سیلاب را ببینید که چگونه ناگهان می آید، همه چیز را می شوید و می بَرَد، همه‌ را خسته و درمانده می کند و بعد هم با فاصله کوتاهی، اثری از او باقی نمی ماند. در مقابل دیده اید چشمه چگونه آرام آرام، آهسته اما‌ پیوسته، آب زلال از دل زمین بر روی آن جاری می کند، به گونه ای که هم دیدنش لذت دارد و هم فایده اش یکسره و مداوم است.

استاد موسوی حجازی خاطرنشان کرد: در زندگی معنوی و بندگی خداوند نیز باید آرام اما مداوم، آهسته ولی پیوسته، روحِ عبادت و حقیقتِ معنویت را در جانمان ‌محکم کنیم؛ آن چنان که چشمه، آرام و مداوم در دل سنگ‌ جای خود را باز می کند و سنگ سخت را نرم می کند.

وی افزود: اگر بخواهیم در عبادت و معنویت، همچون سیلابی ناگهانی و پرخروش حرکت کنیم، نه «آبِ حیاتِ معنوی» در زمین روح مان مستقر می شود و نه اثراتش مداوم خواهد بود و چه بسا مضراتی چون خستگی از عبادت و بی حالی نسبت به معنویات را در پِی داشته باشد.

2... رمضان خوب،رمضان بد؛

استاد سید محمد موسوی حجازی در بخش دیگری از این گفتگو که به مناسبت فرا رسیدن ماه مبارک رجب المرجب انجام می گیرد، خاطرنشان کرد: بسیاری از مردمان متدین، از ماه رمضان آن‌ چنان که باید لذت معنوی و روحی نمی برند. دوست دارند از عبادت در ماه رمضان بهره ببرند و خودسازی کنند و با خدای خود خلوت کنند، اما نمی توانند و به تعبیری «رمضان بدی را پشت سر می گذارند».

وی در ادامه به این سؤال اشاره نمود: «چه کنیم که رمضان خوبی داشته باشیم؟» جواب ساده است: «در حرکت به سوی ماه مبارک رمضان، چشمه باشیم، نه سیلاب.»

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم اضافه نمود: اگر ما زندگی عادی خود را در پیش بگیریم و ناگهان در شب اول رمضان‌ همچون سیلابی با قدرت و شدت شروع به انجام اعمال عبادی کنیم و ناگهان تصمیم بگیریم که ‌بدی ها و گناهان ‌را ترک‌ کرده و خوبی ها را انجام ‌دهیم، به روح و جسممان آسیب می رسد، نه از عبادت لذت می بریم و نه از معنویت بهره چندانی خواهیم داشت. خسته می شویم و آرزو می کنیم زودتر ماه رمضان تمام شود.

وی افزود: اما در مقابل اگر همچون چشمه ای آرام آرام از اول ماه رجب بجوشیم و کم کم در ماه شعبان بر شوره زار روحمان جاری شویم، در ماه رمضان «قنات جان» مان از چشمه خوبی ها، مملو می شود و آن زمان است که از ماه مبارک رمضان، لذت می بریم و بی آنکه خسته شویم، از لحظه لحظه آن ماه پربرکت توشه بر می گیریم.

استاد موسوی حجازی خاطرشان کرد: فرق است بین کسی که در دو ماه رجب و شعبان به خداوند روی آورده و از او خواسته گناهانش را ببخشد و با جانی پاک وارد رمضان می شود با کسی که تازه اول ماه رمضان یادش افتاده که توبه کند و به خدایش توجه نماید. قطعا ظرف روح اولی، برای بهره بردن از ماه رمضان، آماده تر است.

3... چرا چنین است؟

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: چرا باید در امور معنوی و عبادی همچون چشمه بود نه سیلاب؟ روحیات و معنویات به دو بال مهم نیاز دارند: یکی رسوخ حقیقت معنوی در جان؛ و دوم لطف و توفیق الهی.

وی اضافه نمود: وقتی که گام به گام و آرام آرام از ماه رجب شروع به توبه، خودسازی و مراقبت بر ترک‌ گناهان، انجام واجبات و مستحبات و خواندن ادعیه و توجه به خداوند کنیم، این روی آوردن به درگاه ربوبی زنگارهای دل و رسوبات روح را می شوید و الطاف خداوند و توفیقات او را بیش از پیش جلب می کند و اطاعت و بندگی در محضر او را در جان و روح و روان محکم می کند و خلاصه، «چشمه ی معنویت»، آهسته آهسته «سنگ قساوت قلب» را در هم می شکند و بدین ‌ترتیب روحی آماده و ظرفی تمیز برای لبریز شدن از برکات ماه خداوند مهیا می کند.

4... اینک چه باید کرد؟

استاد سید محمد موسوی حجازی خاطرنشان کرد: باید به این نکته توجه داشت که از اولین شب ماه رجب شروع کنیم.

الف. وی در مورد نخست بیان نمود: سعی بر ترک گناهان داشته باشیم. یکی ممکن است بیشتر گرفتار گناه زبانی باشد، یکی مبتلا به ‌گناه چشم باشد، دیگری گرفتار گناهان‌ فکری باشد، آن یکی مشغول به حق الناس و ...؛ بکوشیم حتی حرفی کوتاه، نگاهی گذرا و خلاصه گناهان‌ کوچک را هم ترک ‌کنیم و اگر مرتکب خطایی شدیم بلافاصله در صدد جبران و توبه حقیقی برآییم.

ب. این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: دقایقی را فارغ از دغدغه های مادی و زندگی، به خدا توجه کنیم و در خود بیندیشیم که «از کجا آمده ام، آمدنم بهر چه بود، به کجا می روم آخر...». عیب های روحیمان را پیدا کنیم که مقدمه خودسازی و تهذیب، خودشناسی است.

ج. استاد موسوی حجازی خاطرنشان کرد: برای هر روز ماه رجب، شش دعای کوتاه وارد شده که مضامین عالی ای دارد و در کتاب های مشهور ادعیه و از جمله مفاتیح الجنان آمده است. این دعاها با این جملات آغاز می شود:

- یا من ارجوه لکل خیر...

- یا من یملک ‌حوائج السائلین...

- خاب الوافدون علی غیرک...

- اللهم انّی اسئلک صبرالشاکرین لک...

- اللهم یا ذالمنن السابغة...

- اللهم انّی اسئلک بمعانی جمیع ما یدعوک به...

وی اضافه نمود: هر روز این دعاها را با توجه کامل به معانیش بخوانیم، حتی اگر شده فقط فارسی و ترجمه اش را بخوانیم؛ ولی کاملا به معنایش دقت کنیم و با جان و روحمان و از صمیم قلبمان از خدای، مسئلت نماییم.

استاد موسوی حجازی خاطرنشان کرد: اگر قرار است ماه رمضان بهار قرآن باشد و در آن قرآن بخوانیم و به این کتاب شریف عمل کنیم، باید از رجب شروع نماییم. هر روز قرآن بخوانیم و به محضرصاحب الزمان علیه السلام هدیه نماییم و در عمق معانی آیات، حتی اگر شده در هر روز به معنای یک آیه، دقت نماییم.

ه. وی در ادامه بیان کرد: بکوشیم اخلاق اجتماعی و خانوادگی خود را ارتقاء دهیم که مهربانیِ با خلق، مهربانی خالق را به دنبال خود دارد.

این استاد حوزه علمیه قم افزود: بیش از همیشه به محضر امام ‌زمان و مهدی دوران علیه السلام توجه و توسل کنیم و بکوشیم اولا در زندگی شخصیمان مهدوی و امام زمان ‌پسند باشیم و ثانیا مردم را به یاد آن حضرت دعوت کنیم.

اللهم عجل فرجه و اجعلنا من انصاره.

/270/260/21/