استاد محمد حاج ابوالقاسم دولابی از اساتید درس خارج حوزه علمیه قم، در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع‌رسانی نشست دوره‌ای اساتید، به تحلیل آیه شریفه «قالوا اتخذ الله ولدا سبحانه هو الغنی» در سوره یونس و پیامدهای کلامی و اجتماعی آن پرداخت.

/270/260/23/

نقد ادعای «فرزند داشتن» برای خداوند در قرآن

این استاد درس خارج حوزه در ابتدای سخنان خود با استناد به آیه شریفه «قالوا اتخذ الله ولدا سبحانه هو الغنی له ما فی السموات و ما فی الارض ان عندکم من سلطان بهذا»، اظهار داشت: مشرکان مدعی بودند که خداوند فرزندی دارد، در حالی که خداوند منزه از هر عیب و نقصی و بی‌نیاز از هر چیز است. وی تصریح کرد که قرآن کریم با «استدلال» و «برهان»، این ادعای پوچ را مورد نقد قرار می‌دهد و می‌پرسد: «آیا شما چیزی را از روی نادانی به خدا نسبت می‌دهید؟»

استاد دولابی در ادامه، با اشاره به فرقه‌های قوم‌گرا و صهیونیستی، این نوع نگرش را نتیجه‌ی «خودبرتربینی و قوم‌گرایی» دانست و گفت: ریشه‌ی این باورهای نادرست به زمانی برمی‌گردد که برخی خود را «فرزند خدا» و «نور چشم او» می‌پنداشتند و از این طریق، خود را برتر از سایر اقوام می‌دانستند.

وی افزود: این آموزه‌های نادرست (که در منابعی چون تلمود بازتاب یافته و یهودیان را مقرب‌تر از ملائکه و غیریهودیان را شایسته مرگ می‌داند)، زمینه‌ساز ظلم و ستم گسترده به دیگران شده است. قرآن کریم در مقابل این نگرش، با تأکید بر بی‌نیازی و یگانگی خداوند، پرده از این تفاوت‌سازی‌های جاهلانه برمی‌دارد.

توحید، پایه برابری انسان‌ها

استاد درس خارج حوزه با اشاره به بیانات رهبر معظم انقلاب در کتاب «طرح کلی اندیشه اسلامی»، به تبیین مفهوم توحید در بُعد اجتماعی پرداخت و اظهار داشت: وقتی همه جهان از آن خداوست، همه انسان‌ها «فقیران درگاه اویند» و باید دست نیاز به سوی او دراز کنند. بنابراین، همه در برابر خداوند یکسان‌اند و هیچ‌کس به واسطه نژاد، تبار یا جایگاه، از دیگران برتر نیست.

وی در نتیجه‌گیری سخنان خود، خاطرنشان کرد: جامعه توحیدی، جامعه‌ای است که در آن طبقه ممتاز وجود ندارد و همه انسان‌ها در برابر خداوند و قانون، یکسان و برابرند. این نگرش توحیدی، بنیان برابری و عدالت اجتماعی است.

استاد ابوالقاسم دولابی در بخش پایانی، با اشاره به گریه و زاری امام سجاد (ع) و اهل‌بیت (علیهم السلام) در برابر خداوند، این سیره را الگویی برای همه انسان‌ها دانست و افزود: هر انسانی، حتی بدون انتساب به خاندان پاک پیامبر (ص)، باید در برابر خداوند متعال این‌گونه زاری و تضرع کند، زیرا همه در درگاه خداوند نیازمند و محتاج‌ هستند.