به مناسبت تشییع تاریخی و حماسی پیکر مطهر رهبر شهید انقلاب حضرت آیت الله العظمی امام خامنه‌ای (ره)، استاد احمد دهقان از اساتید حوزه علمیه قم در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع‌رسانی نشست دوره‌ای اساتید به جنبه‌های مختلف اهمیت حضور در این وداع باشکوه پرداخت.

/270/260/22/

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ابتدای گفتگو، با اشاره به جایگاه معنوی تشییع جنازه در آموزه‌های اسلامی، به ثواب‌های خیره‌کننده این عبادت اشاره و خاطرنشان نمود: «رسول اکرم (ص) در تبیین مرتبه ثواب تشییع جنازه می‌‌ فرمایند: «مَن شَیَّعَ جِنازَةً فَلَهُ بِکُلِّ خُطْوَةٍ ـ حَتّى یَرجِعَ إلى مَنزِلِهِ ـ مِئَةُ ألفِ ألفِ حَسَنَةٍ، ویُمحى عَنهُ مِئَةُ ألفِ ألفِ سَیِّئَةٍ، ویُرفَعُ لَهُ مِئَةُ ألفِ ألفِ دَرَجَةٍ؛ یعنی هر کس جنازه‌ای را تشییع کند، برای هر گامی که برمی‌دارد تا زمانی که به خانه برگردد، صد هزار هزار (صد میلیون) ثواب دارد، و صد هزار هزار گناه از او بخشیده می ‌شود و صد هزار هزار درجه معنوی او نزد خداوند بالا می‌رود.»  (ثواب الأعمال: ص ۳۴۵ ح ۱ / وسائل ج ۱ ص ۸۲۱).

استاد دهقان در تحلیل این روایت افزود: باید تأمل کرد که در این روایت، سخن از یک متوفای معمولی است. حال زمانی که در تشییع جنازه‌ای شرکت کنیم که متوفای آن، هم‌زمان "عالم ربانی"، "مجتهد جامع‌الشرایط"، "رهبر جهان اسلام"، "نائب امام زمان (عج)"، "جانباز"، "از سادات بنی‌الزهرا (س)" و در نهایت "شهید" باشد، ثواب این عمل "محیّرالعقول" خواهد بود. ثواب این تشییع به دلیل جایگاه والای متوفا، به میلیاردها مرتبه می‌رسد؛ چراکه ایشان حداقل ۶۰ سال، تمام وجود خود را وقف عزّت تشیع و پیشرفت مادی و معنوی ایران اسلامی کردند و در نهایت، جانشان را در راه حق فدا نمودند تا ایران به قدرت جهانی تبدیل شود و استکبار جهانی، به‌ویژه آمریکا، به خاک مذلت بنشاند.

وی در ادامه اظهار داشت: از همین رو، بر ما فرض است که در تشییع این قائد بزرگ و مجاهد عظیم‌الشان، نهایت تلاش خود را به کار بگیریم تا عظمت و شکوه حضور حداکثری مردمی را به عنوان بیانیه‌ای زنده در دفاع از جبهه مقاومت و مبارزه با استکبار جهانی، به رخ جهانیان بکشانیم.

استاد دهقان در بخش دیگری از این گفتگو به آداب و مکروهات تشییع جنازه پرداخت و تصریح کرد: برای بهره‌مندی کامل از برکات این عبادت، باید از مکروهات پرهیز کرد. برای نمونه، سواره‌روی در تشییع جنازه مکروه است مگر آنکه فرد معذور باشد. همچنین خندیدن و مشغول شدن به کارهای بیهوده در حین تشییع ناپسند است. امام باقر(ع) در این باره راهنمایی ارزند فرمودند: "هرگاه جنازه‌ای را تشییع می‌کنی، چنان باش که انگار این تویی که بر دوش مردم حمل می‌شوی". همچنین سخن گفتن به غیر از ذکر خداوند مکروه است و بهتر آن است که ذکر "بِسْمِ اللَّهِ وَ بِاللَّهِ و صَلی اللهُ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ" و "لاَ اِلَهَ اِلاَّ اللهُ" بر زبان‌ها جاری باشد.

این استاد سطوح عالی حوزه در تبیین آثار تکوینی این حضور، به حدیثی از امام صادق(ع) استناد کرد و گفت: در مورد نخستین هدیه‌ای که به اموات داده می‌شود، امام صادق(ع) می‌فرمایند: *«أوّلُ ما يُتحَفُ بهِ المؤمنُ يُغفَرُ لِمَن تَبِعَ جَنازتَهُ»*؛ یعنی نخستین تحفه‌ای که به مؤمن داده می‌شود، آمرزش کسانی است که جنازه او را تشییع کرده‌اند (الکافی ج ۳ / ۱۷۳ ح ۳). این نشان می‌دهد که تشییع جنازه، نه تنها برای متوفی، بلکه برای شرکت‌کنندگان نیز درگاه مغفرت الهی است.

وی در ادامه با اشاره به برکات معنوی تشییع عالم شهید، اظهار داشت: در فرهنگ اهل‌ بیت (ع)، تشییع عالم شهید از ارزشمندترین جلوه‌های وفاداری به دین و تکریم اولیای الهی است. این عمل، فضیلت سه عبادت بزرگ را در خود جمع کرده است: ادای حق مؤمن، تکریم وارثان پیامبران و بزرگداشت شهیدان راه خدا. امام صادق(ع) تشییع جنازه را از حقوق مسلم بر مسلم دانسته‌اند و در روایتی دیگر، عالمان را "وارثان پیامبران" معرفی کرده‌اند. بنابراین، حضور در تشییع پیکر عالم شهید، تجلیل از علم الهی، تجدید عهد با فرهنگ جهاد و ایثار و تعظیم شعائر الهی است که موجب رشد معنوی فرد و حفظ هویت دینی نسل‌های آینده می‌گردد.

استاد دهقان در پایان گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید با استناد به حدیثی از امام رضا (ع) تأکید کرد: ثامن الائمه (ع) فرمودند: «کسی که جنازه‌ای از دوستان ما را تشییع نماید، به نحوی از گناهان خود خارج می‌شود که گویا تازه از مادر متولد شده است» (وسائل الشیعه ج ۱ ص ۸۲۲). این هدایت الهی و پاک‌سوزی معنوی، از برکات حضور در تشییع جنازه‌ای است که متوفای آن، از دوستان خاص و مقربان الهی و رهبران مجاهد اسلام باشد.