استاد قندی مطرح کرد؛

برتری امیرالمؤمنین نسبت به انبیای الهی

در این هنگام یکی از سؤال کنندگان، صعصعة بن صوحان بود که روایت او حتی در صحاح اهل سنت هم، آورده شده و مورد اعتماد علمای فریقین می باشد. او از حضرت (علیه السلام) پرسید: «شما فضیلت بیشتری دارید یا حضرت آدم (علیه السلام)؟»

 

استاد محمد حسین قندی از اساتید حوزه علمیه قم در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید، به مناسبت شهادت مولا امیرالمؤمنین علیه السلام به جایگاه الهی آن حضرت پرداخت.

 

وی به مقایسه جایگاه ائمه معصومین علیهم السلام، انبیای الهی و رسولان اولوالعزم علیهم الصلاة و السلام پرداخت و در این راستا به روایتی اشاره نمود که در کتاب شریف «انوار النعمانیه» آمده است؛

 

این استاد حوزه علمیه قم بیان کرد: در روز بیستم ماه مبارک رمضان سال چهلم هجری، در آنجا که حضرت امیرالمومنین علی بن ابی طالب علیه السلام در بستر بیماری افتاده اند؛ در حالی که محبّان ایشان در بیرون از منزل به انتظار و نگرانی به سر می بردند؛ حضرت علیه الصلاة و السلام برخی از آنها را طلبید تا مورد تفقّد قرار دهد؛ در این ملاقات، حضرت علیه السلام در جواب سؤالی، به برخی از فضایل خویش اشاره فرمود؛

 

«فی کتاب الأنوار النعمانیه عن کتاب المناقب مسنداً إلی صعصعة بن صوحان: أنه دخل علی أمیر المؤمنین (علیه السلام) لما ضرب فقال: «یا أمیر المؤمنین أنت أفضل أم آدم أبو البشر (علیه السلام)؟» قال علی (علیه السلام): «تزکیة المرء نفسه قبیح.

 

لکن قال الله تعالی لآدم: «یا آدم اسکن أنت و زوجک الجنة و کلا منها رغداً حیث شئتما و لا تقربا هذه الشجرة فتکونا من الظالمین» ( سورة البقرة، الآیة: 35)، وأنا أکثر الأشیاء أباحها لی و ترکتها و ما قاربتها.

ثم قال: «أنت أفضل یا أمیر المؤمنین أم نوح (علیه السلام)؟»  قال علی (علیه السلام): «إن نوحاً (علیه السلام) دعا علی قومه، و أنا ما دعوت علی ظالمی حقی، و ابن نوح (علیه السلام) کان کافراً، و ابنای سید شباب أهل الجنة.»

 

و قال: «أنت أفضل أم موسی (علیه السلام)؟» قال (علیه السلام): «إن الله تبارک و تعالی أرسل موسی (علیه السلام) إلی فرعون فقال: «إنی أخاف أن یقتلون» حتی قال الله تعالی: «لا تخف إنی لا یخاف لدی المرسلون» (سورة القصص، الآیة: 33) قال: «رب إنّی قتلت منهم نفساً و أخاف أن یقتلون» ( سورة النمل، الآیة: 10) و أنا ما خفت حین أرسلنی رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم) بتبلیغ سورة البراءة أن أقرأها علی قریش فی الموسم مع إنّی کنت قتلت کثیراً من صنادیدهم، فذهبت بها و قرأتها علیهم و ما خفتهم.»

 

ثم قال: «أنت أفضل أم عیسی بن مریم (علیهما السلام)؟» قال علی (علیه السلام): «عیسی (علیه السلام) کانت أمّه فی بیت المقدس فلمّا جاء وقت ولادتها، سمعت قائلاً یقول: «أخرجی، هذا بیت العبادة لا بیت الولادة» و أنا أمی فاطمة بنت أسد لمّا قرب وضع حملها کانت فی الحرم فانشق حائط الکعبة وسمعت قائلاً یقول: «أدخلی فدخلت فی وسط البیت» و أنا ولدت فیه و لیس لأحد هذه الفضیلة، لا قبلی ولا بعدی.» (الانوار النعمانیة  ج 1، ص 27ا للمعة البیضاء  ص 220)

 

استاد محمد حسین قندی افزود: آثار مرگ بر چهره امام علی (علیه السلام) ظاهر شده بود. امام به فرزند بزرگش امام حسن (علیه السلام) فرمود: به شیعیانی که جلوی درب منزل اجتماع کرده اند اجازه دهید تا بیایند و مرا ببینند. درب باز شد و شیعیان، دور آن حضرت جمع شده و به گریه و زاری پرداختند. امام علی (علیه السلام) خطاب به آنان فرمود: «قبل از آن که فرصت از دست رود و دیگر نتوانید مرا ببینید، هر سؤالی دارید، از من بپرسید، لیکن سؤالاتتان کوتاه و مختصر باشد.»

 

در این هنگام یکی از سؤال کنندگان، صعصعة بن صوحان بود که روایت او حتی در صحاح اهل سنت هم، آورده شده و مورد اعتماد علمای فریقین می باشد. او از حضرت (علیه السلام) پرسید: «شما فضیلت بیشتری دارید یا حضرت آدم (علیه السلام)؟»

حضرت (علیه السلام) فرمود: «تزکیة المرء لنفسه قبیح» (خوب نیست که کسی از خودش تعریف نماید) لکن از این جهت که خداوند متعال فرموده است: نعمت های خدادادی به خود را نقل کنید: «وَأَمّا بِنِعمَةِ رَبِّکَ فَحَدِّث» (سوره مبارکه ضحی، ۱۱) باید بگویم: «من از حضرت آدم (علیه السلام) افضل هستم».

 

صعصعه دلیل این برتری را جویا شد و خلاصه پاسخ امام علی (علیه السلام) چنین است: برای آدم (علیه السلام) همه جور وسایل راحتی، آسایش و نعمات در بهشت فراهم بود و فقط خداوند او را از خوردن گندم منع نمود. با وجود این ممنوعیت، آدم از گندم خورد و از بهشت رانده شد. در حالی که من از خوردن گندم منع نشده ام و چون دنیا را قابل توجه نمی بینم، به میل و اراده خود، هرگز نان گندم نخورده ام.

 

سپس صعصعه پرسید: «شما افضلید یا نوحِ شیخ الانبیاء (علیه السلام)؟»

 

حضرت پاسخ داد: «من از نوح (علیه السلام) افضل هستم» و علت این برتری بر نوح (علیه السلام) را چنین فرمود: «نوح (علیه السلام) قوم خود را به سوی خداوند متعال دعوت کرد، ولی آن ها او را اطاعت نکردند و به آن بزرگوار آزار و اذیت بسیاری رساندند سپس نوح پیغمبر (علیه السلام)، آنان را نفرین کرد و گفت: «پروردگارا! احدی از کافرین را بر روی زمین باقی نگذار»؛ ولی من با وجود این که بعد از وفات خاتم الانبیاء (صلی الله علیه و آله و سلم)، صدمات و آزار فراوانی از این امت را دیدم. نفرین نکرده و کاملا صبر پیشه کردم.»

 

ایشان صبر خود را در خطبه شقشقیه چنین توصیف می کند: در حالی صبر نمودم «فَصَبَرتُ وَ فِی العَینِ قذًی وَ فِی الحَلقِ شَجًا» که در چشمم خار و در گلویم استخوانی بود. منظور امام این است که هرکس که بر بلاها و سختی ها بیشتر صبر داشته باشد، مقرب تر است.

 

 صعصعه، باز پرسید: یا علی! تو افضلی یا موسی (علیه السلام)؟

 

امام خود را از موسی (علیه السلام) نیز افضل و برتر خواند و دلیل آن را چنین فرمود: «وقتی که خداوند او را مأموریت داد تا به دعوت فرعون به مصر رود، مطابق قرآن مجید، ایشان عرض کرد: «رَبِّ إنِّی قَتَلتُ مِنهُ نَفساً فاَخافُ اَن یَقتُلُونِ وَ أخِی هارُونُ هُوَ أفصَحُ مِنِّی لِساناً فَاَرسِلهُ مَعِی رِداً یُصَدِّقُنِی اِنِّی أخافُ أن یُکَذِّبُون»؛ (خداوندا من از آنها یک نفر را کشته ام و می ترسم که آنان مرا به قتل برسانند. برادرم هارون را که زبان فصیح تر و گویاتری از من دارد، با من همراه گردان تا یاور و شریک من در امر رسالت باشد و مرا تصدیق نماید، زیرا می ترسم آنها رسالتم را تکذیب نمایند.) (سوره مبارکه قصص، 33)

 

اما موقعی که پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله) به من مأموریت داد تا به مکه معظمه روم و آیات اول سوره برائت را در بالای بام کعبه بر کفار قریش قرائت نمایم با آنکه در آنجا کمتر کسی را می توان یافت که یکی از خویشان و بستگانش به دست من کشته نشده باشد، هرگز و ابداً نهراسیدم. امر پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) را اطاعت نمودم و به تنهایی مأموریت خود را انجام داده، آیات سوره برائت را بر آنان قرائت نموده و مراجعت کردم.»

 

وی افزود: این سخن امام کنایه از توکل ایشان به خدا است، چون هرکس توکلش بیشتر باشد، فضیلت بیشتری دارد و موسی کلیم الله به برادرش هارون اتکا و اعتماد داشت ولی امیرالمومنین(علیه السلام) به طور کامل به خدای بزرگ توکل و اعتماد نمود.

 

صعصعة عرض کرد: یا علی: تو افضل هستی یا عیسی بن مریم (علیه السلام)؟

 

همچنین امام علی (علیه السلام) خود را برتر و افضل از عیسی مسیح (علیه السلام) دانست و دلیل آن را نیز چنین بیان کرد: به اذن و قدرت پروردگار، وقتی جبرئیل در گریبان مریم دمید، او حامله شد و زمانی که موقع وضع حملش رسید به مریم وحی شد: از خانه بیت المقدس بیرون آی، این خانه محل عبادت است نه محل ولادت و زایشگاه.

 

 «اخرجی عن البیت فإنّ هذه بیت العباده لا بیت الولادة» به همین دلیل از بیت المقدس بیرون رفت و عیسی علیه السلام در بیابان خشکیده ای متولد شد اما وقتی مادر من فاطمه بنت اسد درد زاییدن گرفت در وسط کعبه به مستجار کعبه متوسل شد و گفت: بارالها بحق این خانه و بحق کسی که این خانه را بنا نهاده است، درد زایمان را برمن سهل و آسان گردان. در همان وقت دیوار کعبه شکافته شد و مادرم فاطمه با ندای غیبی به داخل خانه راه یافت و مرا در خانه خدا به دنیا آورد و سه روز مهمان پروردگارم بودم. بنابراین چون مکه معظمه بر بیت المقدس برتری دارد و مریم از زادن عیسی علیه السلام در بیت المقدس مکانی پایین تر از مکه بود نهی شد، ولی مادر علی (علیه السلام)، برای به دنیا آوردن ایشان به درون کعبه مکانی برتر بیت المقدس دعوت شد، بدین جهت روح، نفس و بدن ایشان از عیسی پاکیزه تر است./270/260/21/

 

پ, 02/25/1399 - 13:54