استاد موسوی حجازی مطرح کرد؛

گنج بی پایان/ میلاد امام جواد (ع)

 امام نهم حضرت جواد الائمه علیه السلام پاسخ این پرسش را این گونه فرموده است: «الثقة بالله تعالی ثمن لکلّ غال، و سُلَّم الی کلّ عال"؛ (بحار الانوار. ج ۷۸. ص ۳۶۴). "اعتماد و تکیه بر خداوند بهای هر چیز گرانبهایی، و نردبان رسیدن به هر بلندایی است.»

 

به مناسبت میلاد پرنور و سرور جواد الأئمه صلوات الله و سلامه علیه، استاد سید محمد موسوی حجازی از اساتید حوزه علمیه قم به گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید در موضوع «گنج بی پایان» پرداخت.

 

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: آدمیزاد خود می داند که در برابر جهانِ هستی و موجودات و حوادثش، بسیار ضعیف است. هر لحظه  ممکن است انسان دیگری، یا حیوانی و یا حتی جمادات، حیات او و  منافعش را به خطر بیاندازند.

 

وی افزود: در برابر این همه خطرات و حوادث چه می توان کرد؟ باید تکیه گاهی داشت تا با اتکاء و اعتماد بر آن، خود و منافع خود را حفظ کند. این تکیه گاه و نقطه ی اطمینان بخش برای آدمی چیست؟ از یک نگاه می توان انسان ها را به حساب تکیه گاه هایی که انتخاب می کنند، دسته بندی کرد.

 

استاد موسوی حجازی در ادامه بیان کرد: گروه نخست، که شاید کم ارزش ترینِ انسان ها باشند، کسانی هستند که تمام اعتمادشان بر "ثروت" است. در حساب اینان با تکیه بر مال و اموال، می توان در برابر حوادث و خطراتِ جهانِ هستی، بیمه شد. اما کیست که در این دنیا و عبرت های آن نگریسته باشد و نداند که ثروت، همچون خانه عنکبوت است؟ چه بسیار مال دارانی که شب ثروتمند خفته اند و صبح به انقلابی یا سرقتی یا آتش سوزی ای و... فقیر و خاکستر نشین شده اند!

 

وی اضافه نمود: گروه دوم کسانی هستند که به "قدرت" اتکاء دارند و به پُست و مقام و دولت و پادشاهی، امید بسته اند. اینان پا را یک قدم بالاتر گذاشته اند و حتی ممکن است چشم بر ثروت ببندند تا به قدرت برسند. چه بسیار مقام دارانی که با زهد فروشی و عوام فریبی، بر تخت خلافت و کرسی ریاست سوار شده اند.

 

این استاد حوزه علمیه قم افزود: اینان نیز گمانی بیهوده دارند، زیرا هر مقام داری، بالادستی دارد که قدرتش از او افزون است:

در جهان پیل مَست بسیار است

 دست بالای دست بسیار است

 

وی در ادامه بیان کرد: ممکن است  شب رییس باشد وبه امضایی و قیام و قعودی،فردا در زندان به سر بَرَد؛  اگر هم مقامی داشته باشد که بالا دستش مافوقی نباشد، باز هم روزی مغلوب چنگال مرگ می شود، که "اینما تکونوا یدرککم الموت و ان کنتم فی بروج مشیده".(سوره نساء/ ۷۸؛ هر کجا باشید مرگ شما را در می یابد، حتی اگر در برج و باروهای مستحکم باشید).

 

استاد سید محمد موسوی حجازی در ادامه خاطرنشان کرد: این "سقوط از قدرت به ذلّت" به قدری در  طول زمان تکرار شده که می توان از واقعیت های تاریخی اش، چندین جلد کتاب نوشت.

 

وی اضافه نمود: دسته سوم اشخاصی هستند که تکیه گاهشان "شهرت و محبوبیت" است. این امتیازی است که به خصوص در زمانه جدید و با قدرت گرفتنِ رسانه هایِ جمعی، بسیار مهم و برجسته شده است. گاهی سخنی از یک چهره ی محبوب و مشهور، ممکن است جامعه ای را زیر و رو کند و بر افکار و رفتار مردم تاثیرات گسترده ای بگذارد.

 

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: اینان نیز پایشان بر پوست خربزه است. همه ما در این دوران، چه در جامعه ی خودمان و چه در سطح جهانی، چهره های محبوب و مشهوری را سراغ داریم که با یک حرکت یا سخنی که به مذاق جامعه خوش نیامده، از اوج محبوبیت تا حد نفرت سقوط کرده اند و همان مردمی که عاشق هر حرف و حرکت و رفتارشان بودند، اینک از آنان منزجر و متنفرند.

 

وی افزود: چهارمین ‌گروه یک سر و گردن بالاتر از سه دسته قبل هستند، انسان هایی که اعتمادشان بر "نفس" است. دانشمندان و کسانی که روح خود را ورزیده اند، سرآمد گروه چهارم هستند. اینان اعتمادِ بر روح و صفات نفسانی خود می کنند. علم، شجاعت، کرامت، سخاوت، درایت، متانت و... اوصافی هستند که در آیینه روحِ افراد حک می شوند. دیگر نه ثروت است که قابل سرقت باشد، نه قدرت است که با انقلابی  و قیام و قعودی از بین برود و نه شهرت و محبوبیت است که با رفتار و کلامی اشتباه، تبدیل به نفرت گردد. این صفات، در روح و جان انسان نقش بسته اند و جزیی از نفس و روان او شده اند.

 

استاد سید محمد موسوی حجازی خاطرنشان کرد: اما آیا این اعتماد به نفس در گروه چهارم، ضعف انسانی شان را جبران می کند؟ اگر چه این اوصاف روحی پایدارتر و باثُبات تر است، ولی به هر حال امکان دارد که از بین برود، دانشمند دچار فراموشی شود، آدم شجاع در اثر حادثه تبدیل به شخصی زبون و ترسو گردد، شخص کریم و مهربان از بدِ روزگار به فردی کینه ای و خشن تغییر یابد، و یا اینکه اصلا حوادث و اتفاقاتِ بدِ زمانه به گونه ای پیش رود که علم عالم و شجاعت شجاع و کرامت کریم و صبرِ صبور در مقابلِ ناملایماتِ زمانه کمر خم کند و به زانو در آید.

 

وی اضافه نمود: البته ممکن است کسی هر چهار اهرم را داشته باشد و با مربع "ثروت، قدرت، شهرت و اعتماد به نفس" در پی کسب موفقیت باشد، ولی باز هم تضمینی نیست که روزی شکست نخورد و از بالای نردبان سقوط نکند که

لاجَرَم هر کس که بالاتر نشست

استخوانش سخت تر خواهد شکست

 

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: اینک چاره چیست؟ به چه چیزی و چه کسی می توان اعتماد کرد تا همیشه پیروز بود؟ کدامین تکیه گاه است که بتواند همیشه پشتیبان آدمی باشد و هیچ قدرتی توانایی غلبه بر آن را نداشته باشد؟ با کدام سرمایه و ثروت می توان همه چیز داشت؟ با کدامین نردبان می توان از پله های ترقی و موفقیت بالا رفت بی آنکه شکستی و سقوطی در کار باشد؟

 

استاد موسوی حجازی خاطرنشان کرد: امام نهم حضرت جواد الائمه علیه السلام پاسخ این پرسش را این گونه فرموده است:

"الثقة بالله تعالی ثمن لکلّ غال، و سُلَّم الی کلّ عال"؛ (بحار الانوار. ج ۷۸. ص ۳۶۴). "اعتماد و تکیه بر خداوند بهای هر چیز گرانبهایی، و نردبان رسیدن به هر بلندایی است."

 

وی افزود: آری، برترین انسان ها کسانی هستند که تکیه گاه شان ثروت و قدرت نیست، اعتماد شان به نفس نیست، بلکه اتکاء و اعتمادشان بر خداوند قادر است. اینان در زندگی شخصی، اجتماعی و روحی شان نه شکست می خورند، نه نا امید و سرخورده می شوند، نه افسردگی پیدا می کنند که "الا انّ اولیاء الله لا خوف علیهم و لا هم یحزنون". کسی که اتکاء ش به خدا باشد، نه بر ثروت، دیگر با کش و قوس های اقتصادی دلش نمی لرزد.

 

این استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: آن که اعتمادش بر پروردگار قَدَر قدرت است نه بر پست و مقام و حزب و جناح، دیگر با آمدن این جناح و رفتن آن‌مقام، روح و روانش به هم نمی ریزد. انسانی که برای خدا قدم بر می دارد و پا بر پله هایِ نردبانِ اعتماد به او می نهد، دیگر نگران محبوبیت و شهرتش نیست، او بر خدا تکیه می کند و بالا می رود، چه خلق را خوش بیاید و چه ناخوش.

 

وی اضافه نمود: کاش در زندگی فقط به خدا تکیه کنیم، لا اقل کاش در زندگی در کنار ثروت و قدرت و خانواده و ...، به خدا هم اعتماد کنیم، تا کمتر غصه بخوریم و افسردگی و ملالت نکشیم. اگر خود را به خدا بسپاریم و دل در گرو محبت به او بگذاریم، دیگر اندوه نداریم که روزگار چه می کند و فرقی ندارد که

سر ما و قدمش یا لب ما و دهنش

 

استاد سید محمد موسوی حجازی خاطرنشان کرد: البته روشن است که ثروت و علم و خانواده و شهرت و... همه و همه، وسیله هایی هستند که خداوند برای زندگی در این دنیا و قدم برداشتن بر پله های ترقی، در اختیار ما گذاشته است، ولی زنهار، مبادا که اصل و حقیقت را فراموش کنیم و دل در گرو اعتماد به این وسیله های ظاهری داشته باشیم.

 

وی افزود: اینک درسالروز ولادتت ای جواد الائمه، یا ابن الرضا، ای صاحب سخن نیکو و مخزن علم الهی، از شما می خواهیم برایمان دعا کنید تا تلاش کنیم و بتوانیم صاحب "گنجی بی پایان" شویم، گنجِ بی پایانِ "اعتماد بر خداوند". آمین.

/270/260/21/

 

د, 12/04/1399 - 21:04